Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2021/9746 K.2021/13563

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı ... ile birleşen dosya davalısı vekili tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının işe girdiği tarihten itibaren ... Ticaret Borsasında çalıştığını, kısmi emeklilik şartlarını taşımasına az bir süre kala işyerinde mobbing uygulanmaya başlandığı, uzun zamandır çalıştığı yerden alındığını, yıllardır yaptığı işlerden başkaca işleri yapmasının istendiği, yıllardır hizmetli olarak çalıştığını, çalışması istenen yerde çaycılık, tostçuluk, diğer temizlik işlerinin yapılmasının istendiğini, nihayetinde iş sözleşmesinin haksız olarak fesh edildiğini ileri sürerek kıdem tazminatının tahsilini istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı şirket vekili, asıl işveren Ticaret Borsasının performans düşüklüğü nedeni ile personelin değiştirilmesini istediği, bunun üzerine davacının çağırılarak durumun anlatıldığı, benzer işlerde çalışmasının teklif edildiğini, davacıya ... Kağıt A.Ş. ve ... Özel Güvenlik Okulu temizlik görevlisi işinin teklif edildiğini, bu kurumların çalışma gün ve saatlerinin Ticaret Borsası ile aynı olduğunu, çalıştığı yere 100 metre mesafede olduğunu, davacının bunları kabul etmemesi üzerine Hasan Erbil Eğitim Merkezi Müdürlüğünde iş teklif edildiğini davacının bunu da kabul etmediği, çalışma koşularında esaslı değişiklik bulunmadığı, davacının teklifleri kabul etmeyerek istifa ettiğini, savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan delillere göre, davacı ... merkezde çalışırken yine ... merkezde temizlik görevlisi olarak çalışmasının istendiği, bu anlamda çalışma koşullarında esaslı değişiklik olmadığı, ancak değişiklik gerekçesi olarak performans düşüklüğüne dayanıldığı, dosyada davacının verimsizliğine ilişkin herhangi bir bilgi ve belgeye rastlanmadığı, davacının uzun süredir aynı işyerinde çalışması ve bir gerekçe gösterilmeden görev yerinin değiştirilmek istenmesi nedeni ile yönetim hakkının iyiniyet çerçevesinde kullanılmadığı, görev değişikliği talebinin 4857 sayılı Kanun'un 22. maddedeki koşullara tabi olduğu,

davacının kendisine bildirilen değişikliği kabul etmemesi üzerine çalıştırılmaması nedeni ile iş sözleşmesini feshetmesinde haklı neden bulunduğu, gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar, süresi içerisinde davalılar tarafından temyiz edilmiştir. Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesinin 2015/33047 esas. 2018/14532 karar ve 07.06.2018 tarihli ilamı ile özetle; sair temyiz itirazları incelenmeden, davanın asıl işveren ... ile birlikte Denizhan Özel Güvenlik Limited Şirketi'ne karşı açılıp sonuçlandırıldığı ancak anılan şirketin doğru hasım olmadığı, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 124. maddesi gereğince ... davaya dahil edilerek yargılamanın anılan şirkete karşı sonuçlandırılması gerektiği, gerekçesiyle, bozma kararı verilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyulmuş, bozma sonrası davacının davalı ...'ne yönelik eldeki dava ile aynı talepli birleşen davası da dikkate alınarak, davalı Denizhan Özel Güvenlik Limited Şirketi'ne yönelik dava taraf sıfatı yokluğu gerekçesi ile red edilmiş, birleşen dosya davalısı ... ile ...'na yönelik davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı davalı ... ile ... vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Anayasa’nın 138 ve 141. maddeleri uyarınca Hakimler, Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler ve bütün mahkemelerin her türlü kararları gerekçeli olarak yazılır. Bu gerekçede hukuki esaslara ve kurallara dayanmalı, nedenleri açıklanmalıdır.

Diğer taraftan 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 27. Maddesinde hukuki dinlenilme hakkı kurala bağlanmıştır. Hukukî dinlenilme hakkı, Anayasanın 36 ncı maddesinde ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6 ncı maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkının en önemli unsurudur. Hukuki Dinlenilme Hakkı” gereğince davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahip olup, bu hakkın yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını, mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini içermektedir.

Mahkemeler, kararlarını somut ve açık bir şekilde gerekçelendirmek zorundadırlar. Eksik, şeklî ve görünüşte gerekçe yazılması adil yargılanma hakkının (hukukî dinlenilme hakkının), ihlâlidir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 297. maddesinde de, verilecek hükümde tarafların iddia ve savunmalarının özetinin, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususların, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delillerin, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesinin, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebeplerin yer alması gerektiği açıkça vurgulanmıştır.

Kararın gerekçesinde maddi olay saptanmalı, hukuki niteliği ve uygulanacak hukuki kurallar belirlenmeli, bu konuda gerekli inceleme ve delillerden söz edilmeli, hukuk kuralları somut olaya uygulanmalı ve sonunda hüküm kurulmalıdır. Maddi olgularla hüküm fıkrası arasındaki hukuki bağlantı da ancak bu şekilde kurulabilecek, ayrıca yasal unsurları taşıyan bu gerekçe sayesinde, kararların doğruluğunun denetlenebilmesi mümkün olacaktır.

Somut uyuşmazlıkta, Mahkemece verilen kararda iddia, savunma, birleşen dosya ve bozma ilamı açıklandıktan sonra feshe yönelik gerekçe olarak "iş sözleşmesinin aşağıda açıklanıp tartışılacak fesih nedeni ile 14.12.2013 tarihinde sona erdiği" şeklindeki açıklama ile davaya konu kıdem tazminatı hüküm altına alınmıştır. Mahkemece kabulün gerekçesi hiçbir bir şekilde açıklanmamış, iddia ve savunma değerlendirilmemiştir. Mahkemenin kararı T.C. Anayasası’ nın 141 ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu' nun 297. maddesinin amaçladığı anlamda gerekçe taşımamaktadır. Gerekçesiz karar yazılması, adil yargılanma hakkının ihlali olup, kararın salt bu nedenle bozulması gerekmiştir.