Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/12771 K.2022/15405

Taraflar arasındaki tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin kararı ile İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin (6) ncı alt bendi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince, Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı doğrultusunda yapılan yargılama sonucunda yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Şirket ve ihbar olunan Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Şirket ve ihbar olunan SGK vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda;

İhbar olunan SGK Başkanlığı hakkında temyize konu kararda bir hüküm kurulmadığı anlaşılmakla, davada taraf sıfatı olmayan ve hakkında hüküm kurulmayan ihbar olunanın temyiz hakkı bulunmadığından temyiz isteminin reddine karar verilmesi gerekmiştir.

Davalı Şirket vekilinin gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 23.04.2020 tarihinde davalıya ait fabrikada kimya teknikeri olarak 3.000,00 TL ücret ile işe başladığını, işe girişinin Kuruma 24.04.2020 tarihinde bildirildiğini ve meslek kodunun paketleme işçisi olarak gösterildiğini, dosyada bulunan kontrol formları ve ölçüm belgeleri ile mesleğinin paketleme işçisi olmadığının açık olduğunu, giriş bilgilerinde eğitim bilgilerinin de yer almadığını, 27.04.2020 tarihinde bu durumu bildirip giriş belgesindeki yanlışların ve eksiklerin düzeltilmesini talep ettiğini, aynı gün akşamı ise işten çıkartılmak üzere muhasebeye yönlendirildiğini,

önce istifasının istendiğini, davacının kabul etmediğini, sonradan anlamını öğrendiği (29) kodu ile işten çıkışının yapıldığını ileri sürerek ... sözleşmesinin davalı tarafından haksız olarak feshedildiğinin tespiti ile işten çıkış kodunun değiştirilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı Şirket vekili cevap dilekçesinde; davacının davalı işyerinde 24.04.2020 tarihinde paketleme işçisi olarak çalışmaya başladığını, 27.04.2020 tarihinde davacının ... sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğini, davacının hiçbir hak ve alacağının olmadığını, kanunlara da aykırı bir durumun bulunmadığını, davacının henüz deneme aşamasındayken ilk ... gününde işçilere işverenin ve yöneticilerin dedikodusunu yaptığını, işveren ve diğer personellerle ilgili olarak şeref ve namusa dokunacak asılsız söz ve ithamlarda bulunduğunu, bu nedenle ... sözleşmesinin haklı olarak feshedildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

2. İhbar olunan davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacının işten ayrılış sebebinde ve bildirilen işten ayrılış kodunda bir hata var ise bu hatanın işveren tarafından müvekkil Kuruma verilecek dilekçe ile düzeltilmesinin istenmesi gerektiğini, Kurumun işlemlerinin usul ve hukuka uygun olduğunu, kendilerinin dava açılmasına sebebiyet vermediklerini, öncelikle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, aksi takdirde ise dava açılmasına sebebiyet vermemeleri nedeniyle kendileri aleyhine masraf ve vekâlet ücreti takdir edilemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "... ... akdinin feshinde haklı sebebin bulunduğunu ispat yükü davalı işveren üzerindedir. Dosya kapsamına sunulan işten ayrılış bildirgesinde kuruma çıkış kodu olarak 29 kodunun "İşveren tarafından işçinin ahlak ve iyiniyet kurallarına aykırı davranışı nedeni ile fesih" bildirildiği tespit edilmiştir.

Dosya kapsamında tanık beyanları alınmış ve beyanlar incelendiğinde, davacının kendilerine geç saatlerde mesaj attığını, ... akdinin başlangıç tarihinin kuruma geç bildirildiğini söylediğini beyan ettikleri tespit edilmiştir. Dosya kapsamına davacı tarafından atılmış mesaj içeriklerinin davalı tarafça sunulduğu tespit edilmiştir.

Tanık beyanları, mesaj içerikleri ve tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde, davacının attığı mesajların saatleri her ne kadar geç olsa da, içeriğinde hakaret içeren veya rahatsız edici nitelikte olan bir mesajın bulunmadığı, işveren tarafından davacının işçilerin şeref ve namusuna dokunacak ... kırıcı nitelikte olan söylemlerde bulunduğunun ispat edilememiş olması ve her ne kadar tanık Güngör tarafından davacının işyerinden kayıtların yapıldığı bir defteri aldığına ilişkin beyanda bulunulmuş olsa da,

davalı tarafça cevap dilekçesinde bu hususun delil olarak ileri sürülmemiş olması hususları dikkate alınarak bu beyana itibar edilmemiş neticeten tüm bu açıklamalar ışığında, davalı yanca davacının ... akdinin feshinde herhangi bir haklı sebebin bulunduğu ispat edilememiş ve davacının ... akdinin davalı işveren tarafından haksız olarak feshedildiği kanaatine varılmıştır.

Davacının ... akdinin haksız olarak feshedildiği tespit edildikten sonra, kaldırma ilamında belirtildiği üzere işten çıkışın kuruma hangi kodla bildirilmesi gerektiği konusunda değerlendirme yapılmıştır. Bilindiği üzere kuruma ... akdinin sonlanma gerekçelerine göre farklı kodlar üzerinden çıkış bildirilmektedir.

Bu kodlar incelendiğinde ise, işverinin ... akdini haklı sebep olmadan feshetmesi durumunda kuruma 04 kodun "04 Belirsiz süreli ... sözleşmesinin işveren tarafından haklı sebep bildirilmeden feshi" bildirilmesi gerektiği tespit edilmiştir.

Yukarıda açıklandığı üzere, davacının ... akdinin işveren tarafından haklı sebep bildirilmeden feshedildiği, bu nedenle kuruma bildirilen 29 kodun 04 kod olarak düzeltilmesi gerektiği tespit edilmiş..." gerekçesiyle davanın kabulüne ve davacının ... sözleşmesinin işveren tarafından haklı olmayan nedenle feshedildiği anlaşılmakla Sosyal Güvenlik Kurumu işten çıkış kodunun (04) olarak düzeltilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Şirket ve ihbar olunan ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davalı Şirket vekili; davacının davalı işyerinde 24.04.2020 tarihinde çalışmaya başladığını, davacının henüz deneme aşamasında olmasına rağmen ilk ... günü olan 24.04.2020 tarihinde işyerinde çalışan diğer işçileri sabaha karşı arayarak taciz ettiğini, işveren ve diğer personellerle ilgili olarak söz ve ithamda bulunduğunu, davalının bu nedenlerle ... sözleşmesini haklı olarak feshettiğini, tanık beyanları ile de işçilerin hepsinin aramalardan rahatsız olduklarını belirttiklerini, İlk Derece Mahkemesinin kabul kararının hatalı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

2. İhbar olunan ... vekili; işten ayrılma koduna ilişkin davacı ve davalı işverenin Kuruma herhangi bir talepte bulunmadığını, davacının işten ayrılış sebebinde ve işten ayrılış kodunda bir hata var ise bu hatanın işveren tarafından Kuruma verilecek dilekçe ile düzeltilmesinin mümkün olduğunu, Kurum işlemlerinin usul ve hukuka uygun olduğunu belirterek istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın niteliği, Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtları, yapılan yazışmaların içeriği, dosyadaki delil durumu ile incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas bakımından hukuka uygun olduğu gerekçesiyle davalı Şirket ve ihbar olunan SGK'nın istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Şirket ve ihbar olunan Sosyal Güvenlik Kurumu vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Şirket vekili; Bölge Adliye Mahkemesi kararının yeterli gerekçeden yoksun olduğunu belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, SGK işten ayrılış bildirgesinde yer alan işten çıkış kodunun düzeltilmesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4857 sayılı ... Kanunu'nun ilgili maddeleri.

3. Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Şirket vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

A. İhbar Olunan SGK Başkanlığı Temyizi Yönünden

İhbar Olunanın temyiz dilekçesinin temyiz hakkı bulunmadığından REDDİNE,

B. Davalı Şirket Temyizi Yönünden