Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/17377 K.2023/3059

Taraflar arasındaki işe iade davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararının davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairemizin 23.10.2018 tarihli ve 2018/8715 Esas, 2018/19023 Karar sayılı kararı ile davalılar vekillerinin temyiz dilekçelerinin süreden reddine karar verilmiştir.

Davalı Tepe Servis ve Yönetim AŞ vekili tarafından ... başvuru talebinde bulunulmuş ve Anayasa Mahkemesinin 2018/26811 başvuru numaralı ve 13.01.2022 tarihli kararı ile Daire kararının, adil yargılanma hakkı kapsamındaki Mahkemeye erişim hakkının ihlali mahiyetinde olduğuna karar verilmiştir.

Anayasa Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı doğrultusunda Dairemizin 23.10.2018 tarihli ve 2018/8715 Esas, 2018/19023 Karar sayılı kararının davalı Tepe Servis ve Yönetim AŞ yönünden ortadan kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildi.

Davalılardan Tepe Servis ve Yönetim AŞ vekilince temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması istenilmiş ise de 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin ikinci fıkrası gereğince duruşma isteğinin mahiyetten reddine ve incelemenin dosya üzerinden yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının davalı Banka şubesinde değişen alt işverenler yanında temizlik görevlisi olarak çalıştığını, ... sözleşmesinin feshinin geçerli bir nedene dayalı olmadığını ileri sürerek feshin geçersizliğine, davacının işe iadesine, işe başlatılmaması hâlinde ödenmesi gereken tazminat ve boşta geçen süre ücretinin de hüküm altına alınmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı Tepe Servis ve Yönetim AŞ vekili cevap dilekçesinde; yetki itirazında bulunduklarını, diğer davalı Şirketin talebi üzerine personel azaltmak zorunda kaldıklarını savunarak davanın reddini istemiştir.

2. Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde, davacı ile davalı Banka arasında ... sözleşmesi bulunmadığını, davalılar arasında anahtar teslim ... ilişkisi olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; işverenin fesih bildirimini yazılı olarak yapması ve fesih sebebini açık ve kesin bildirmesi gerekli olup fesih bildiriminde yer alan "görevine gerek kalmaması" ibaresinin genel bir ifade olduğu, görevine neden gerek kalmadığına yönelik açıklamalar içermediği, öte yandan personel azaltımı savunmasına ilişkin herhangi bir işletmesel karar sunulmadığı, davalı Tepe Servis ve Yönetim AŞ'nin 6.000'den fazla çalışanının bulunduğu, feshin son çare ilkesine uygun davranılmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davalı Tepe Servis ve Yönetim A.Ş vekili; cevap dilekçesinde belirtilen sebeplerin yanı sıra yazılı fesih bildirimi ile fesih sebebinin açık ve kesin olarak bildirildiğini, işe iade davasının koşullarının oluşmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

2. Davalı ...Ş vekili; cevap dilekçesinde belirtilen sebeplerle İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalı Tepe Servis ve Yönetim AŞ vekilince 19.10.2017 tarihinde süre tutum dilekçesi verildiği, gerekçeli kararın vekile 17.11.2017 tarihinde tebliğ edildiği, davalı vekilinin gerekçeli istinaf dilekçesini 8 günlük süreden sonra 27.11.2017 tarihinde verdiği bu hâlde davalı vekilinin süresi içerisinde istinaf sebeplerini sunmadığı anlaşıldığından incelemenin kamu düzenini ilgilendiren hususlara ilişkin olarak yapılması gerektiği, İlk Derece Mahkemesi kararında kamu düzenini ilgilendiren bir hatanın bulunmadığı, davalı ... AŞ vekilinin istinafı yönünden ise İlk Derece Mahkemesi kararında hata bulunmadığı gerekçeleriyle davalılar vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı Tepe Servis ve Yönetim A.Ş vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebeplerin yanı sıra gerekçeli istinaf dilekçesinin yasal süre içerisinde verilmesine rağmen Bölge Adliye Mahkemesi tarafından incelenmeksizin karar verilmesinin hatalı olduğunu belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

2. Davalı ...Ş vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Yargıtay Kararı

Dairemizin 23.10.2018 tarihli ve 2018/8715 Esas, 2018/19023 sayılı kararıyla; İlk Derece Mahkemesi karar tarihinin 11.10.2017 olduğu, karar tarihinde yürürlükte olan 5521 sayılı ... Mahkemeleri Kanunu’nun 8 inci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca temyiz süresinin gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren sekiz gün olduğu, her ne kadar Mahkeme kararında kararın gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde temyiz edilebileceği açıklanmışsa da kanuni sürelerin hâkim tarafından eksiltilip artırılamayacağı anlaşıldığından davalılar vekillerinin temyiz dilekçelerinin süre yönünden reddine karar verilmiştir.

D. ... Başvuru

Kesinleşen karara karşı davalı Tepe Servis ve Yönetim AŞ vekili tarafından Anayasa Mahkemesine ... başvuruda bulunulmuştur.

E. Anayasa Mahkemesi Kararı

1. Anayasa Mahkemesinin 2018/26811 Başvuru numaralı ve 13.01.2022 tarihli kararı ile Mahkeme kararlarının hüküm kısmında kanun yolu ve süresinin belirtilmesi zorunluluğunun, tarafların karara karşı öngörülen kanun yolunu etkili ve işlevsel bir şekilde kullanmaları açısından önem arz ettiği, Bölge Adliye Mahkemesi kararının başvurucuya tebliğ edildiği, karar tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan kanuni düzenleme gereği temyiz yoluna başvurma süresi kararın tebliğinden itibaren sekiz gün olmasına rağmen Bölge Adliye Mahkemesi gerekçeli kararında temyiz yoluna başvuru süresinin kararın tebliğinden itibaren iki hafta olarak gösterildiği,

başvurucunun, istinaf kararlarında kendisine tanınan ve kararın tebliğinden itibaren başladığı belirtilen iki haftalık süreye güvenerek hareket ettiği, Dairenin yorumunu, kanun yoluna başvuru süresinin Bölge Adliye Mahkemesi tarafından hatalı gösterilmesinin sonuçlarına katlanmak zorunda bırakılan başvurucunun üzerinde, ağır bir yüke sebep olduğu, başvurucunun katlanmak zorunda kaldığı külfetin hedeflenen meşru amaçla orantısız olduğu, dolayısıyla müdahalenin ölçülü olmadığı sonucuna ulaşıldığı belirtilmiştir.

2. Anayasa Mahkemesince, 2709 sayılı ... Cumhuriyeti Anayasası’nın 36 ncı maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkı kapsamındaki mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğine karar verilerek ihlalin Dairemizin kararından kaynaklandığı belirlenmiş ve bu yöndeki iddianın kabul edilebilir olduğuna, kararın bir örneğinin ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmak amacıyla Dairemize gönderilmesine karar verilmiştir.

F. Gerekçe

1. Uyuşmazlık Uyuşmazlık, ... sözleşmesinin feshinin geçerli bir nedene dayanıp dayanmadığı ile davalı Tepe Servis ve Yönetim AŞ vekilinin istinaf dilekçesinin süresinde olup olmadığı hususlarındadır.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Kanun'un 93 üncü maddesi, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme

Somut uyuşmazlıkta Bölge Adliye Mahkemesince davalı Tepe Servis ve Yönetim AŞ vekilinin gerekçeli istinaf dilekçesini 8 günlük süreden sonra 27.11.2017 tarihinde verdiği bu hâlde davalı vekilinin süresi içerisinde istinaf sebeplerini sunmadığı kabul edilmiştir. Davalı vekiline gerekçeli karar 17.11.2017 tarihinde tebliğ edilmiş olup 8 günlük süre 25.11.2017 tarihinde sona ermektedir.

Ancak 25.11.2017 tarihi Cumartesi günü olup 6100 sayılı Kanun'un 93 üncü maddesi uyarınca sürenin son günü tatil gününe rastladığından süre tatil gününü takip eden ilk ... günü olan 27.11.2017 tarihinde sona erer. Bu hâlde davalı Tepe Servis ve Yönetim AŞ vekilinin istinaf dilekçesini süresinde sunduğu anlaşılmakla Bölge Adliye Mahkemesince davalı Tepe Servis ve Yönetim AŞ vekilinin istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler de incelenerek hüküm kurulması gerekmektedir.

Bu husus gözetilmeden karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1.Dairemizin 23.10.2018 tarihli ve 2018/8715 Esas, 2018/19023 Karar sayılı kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Bozma sebebine göre diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,