Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/17634 K.2023/43

Taraflar arasındaki tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi.

Davacı vekilince temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılması istenilmiş ise de 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin ikinci fıkrası gereğince duruşma isteğinin mahiyetten reddine ve incelemenin dosya üzerinden yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin, davalı işyerinde 03.....1985-........2008 tarihleri arasında çalıştığını, ... sözleşmesinin haksız olarak feshedilmesi üzerine açtığı işe iade davasında işe iadesine karar verildiğini, ancak davalı Şirket tarafından işe başlatılmadığını, akabinde davalı Kurum tarafından verilen belge ile Sosyal Güvenlik Kurumuna başvurarak ... Hava Yolları (THY) Şirketinden emekli olduğunu, kendisine ücret bağlandığını, ancak THY emekli kimlik kartının verilmediğini iddia ederek davacı ve ailesine tanınmış olan %100 indirimli yurt içi ve yurt dışı uçuş pass haklarının, seyahat pass bilet haklarının, ZED bilet haklarının, CED bilet haklarının ve personel emekli kart hakkının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının ... sözleşmesinin geçerli nedenle feshedildiğini, davacının ... sözleşmesinin işverence feshedildiğinin Mahkeme kararı ile sabit olduğunu, pass bilet ve özel ücretli bilet uygulamasının davalı Şirket çalışanlarına veya emekli olmak suretiyle davalı işyerinden ayrılan personele uçakta boş yer olmak kaydı ile sağlandığı sosyal bir hak olduğunu, davalı işverence ... sözleşmesini kendisi emeklilik sebebiyle fesheden personelin ücretsiz, indirimli bilet haklarından yararlanabileceğinin düzenlendiğini, davacının ... sözleşmesinin ise davalı işveren tarafından feshedildiğini, bu nedenle davacının bu haktan ... sözleşmesini emeklilik sebebiyle kendisi feshetmiş gibi faydalanmasının söz konusu olamayacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile THY AO pass bilet işlemleri prosedürüne göre davacının pass bilet hakkından yararlanabilmesi için ... sözleşmesinin emeklilik nedeniyle sona ermesi gerektiği, davacının ... sözleşmesinin emeklilik nedeniyle sona ermediği, ... sözleşmesinin işveren tarafından feshedildiği, Mahkeme tarafından işe iade kararı ile feshin geçersizliği yönünde karar verilmiş ise de feshin işveren tarafından gerçekleştiği olgusunun ortadan kalkmadığı, yine davacının ... sözleşmesinin emeklilik nedeniyle sona ermediği,

bu aşamadan sonra da bunun dışındaki talepleri ileri sürmenin yasal dayanağının bulunmadğı, zira işe başlatılmama suretiyle ... sözleşmesinin feshedimiş olması hâlinde bunun da işverence yapılan bir fesih niteliği taşıdığı, bu durumun olayda etkisinin olmadığı, davacının sözleşmesinin emeklilik nedeniyle sona ermemiş olması karşısında, emekli personele tanınan haklardan yararlanamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde; davacının 03.....1985 yılından ... sözleşmesinin haksız olarak feshedilmiş olduğu ........2008 tarihine kadar davalı Şirkette çalıştığını, ... sözleşmes bildirimli olarak haksız şekilde feshedilen müvekkili adına ... 11. ...

Mahkemesinin 2008/789 Esas sayılı dosyası ile işe iade davası açıldığını, Mahkemece 25.09.2008 tarihinde işe iadesine karar verildiğini ancak davalı Şirket tarafından işe başlatılmadığını, ücretinin ödendiğini, akabinde davalı Kurum tarafından verilen belge ile Çalışma Sosyal Güvenlik Bakanlığı Sigorta İşleri Genel Müdürlüğüne başvurularak THY'den emekli olarak kendisine aylık ücret bağlandığını ancak Mahkeme kararı ile işe iade olması dolayısı ile adeta ceza verilircesine THY'de çalışması sonucu hak etmiş olduğu THY Emeklilik Kimlik Kartı verilmediğini,

davalının kendi hukuka aykırı eylemine dayanarak dürüstlük kuralına aykırı hareket ettiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasını ve davanın kabulünü istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyaya sunulan Pass Bilet İşlemleri Prosedürü incelendiğinde, ücretsiz bilet hakları ve indirimli CED ve ZED bilet haklarının emeklilik suretiyle işten ayrılma koşuluna bağlandığı, davacının ... sözleşmesinin işveren tarafından feshedildiği,

her ne kadar davacı tarafından açılan dava sonucu feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilerek hükmün kesinleştiği anlaşılmakta ise de işverenin işe başlatmayıp tazminatları ödemesi nedeniyle, bu kez davacının usulünce işe başlatılmadığı tarih itibarıyla ... sözleşmesinin feshedilmiş sayılacağı dikkate alındığında, emeklilik koşulunun gerçekleşmediği, bu nedenle davanın reddine dair İlk Derece Mahkemesi kararının yerinde olduğu gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili, istinaf dilekçesinde belirttiği gerekçelerle temyiz başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının ücretsiz bilet kullanma hakkı bulunup bulunmadığı konusundadır.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, Pass Bilet İşlemleri Prosedürü hükümleri.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,