Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/8703 K.2022/15848

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece ... Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; asıl davanın kısmen kabulüne, birleşen davanın ise kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ...Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Davacı vekili asıl dava dilekçesinde; davacının aralarında asıl ve alt işveren ilişkisi bulunan davalılar bünyesinde yurt dışında bulunan şantiyelerde çalıştığını, ... sözleşmesinin haklı neden olmaksızın feshedildiğini ... sürerek kıdem ve ihbar tazminatları ile fazla çalışma, hafta tatili, ulusal ... ve genel tatil ücreti alacaklarının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. 2.Davacı vekili birleşen dava dilekçesinde; davacının 2013 yılı Nisan, Mayıs ve Haziran aylarına ait ücretlerinin ödenmediğini ... sürerek ücret alacağının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ...Ş. vekili asıl ve birleşen davada cevap dilekçelerinde; zamanaşımı defi ... sürdüklerini, husumet itirazında bulunduklarını, diğer davalılar ile aralarında asıl işveren alt işveren ilişkisinin bulunmadığını savunarak davaların reddini istemiştir.

2. Davalı ... Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili asıl ve birleşen davada cevap dilekçelerinde; zamanaşımı defi ... sürdüklerini, diğer davalılardan ... İnşaat Ticaret İthalat İhracat ve Turizm Ltd. Şti. ile aralarında ilişki bulunduğunu; ancak bu Şirket ile yapılan işin sürekli olmadığını, istisna sözleşmesi kapsamında olduğunu, asıl işveren olarak değerlendirilmelerinin mümkün olmadığını, diğer davalı ...Ş. ile ise aralarında herhangi bir ilişkinin bulunmadığını savunarak davaların reddini istemiştir.

3. Davalı ... İnşaat Ticaret İthalat İhracat ve Turizm Ltd. Şti. vekili asıl ve birleşen davada cevap dilekçelerinde; davanın zamanaşımı defi ... sürdüklerini, davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, davacının ödenmeyen alacağının bulunmadığını savunarak davaların reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 02.09.2020 tarihli ve 2017/321 Esas, 2020/142 Karar sayılı kararı ile ... sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğine dair davalılarca delil sunulmadığı, tanık beyanları doğrultusunda davacının fazla çalışma, ulusal ... ve genel tatil ücreti ile hafta tatili ücret alacağı bulunduğunun ispatlandığı, davalı ...Ş.'nin asıl işveren diğer davalıların ise alt işveren olduğu gerekçesiyle asıl ve birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... İnşaat Ticaret İthalat İhracat ve Turizm Ltd. Şti. vekili ve davalı ...Ş. istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

... Bölge Adliye Mahkemesi 30. Hukuk Dairesinin 26.10.2021 tarihli ve 2021/2573 Esas, 2021/2706 Karar sayılı kararı ile;

"...davacının ...’de çalışma yaptığı davalı ... AŞ’nin ... firması ile adresleri, faaliyet alanları, internet site bilgileri, tanık anlatımları ve tüm dosya kapsamı uyarınca organik bağ içerisinde bulundukları anlaşılmakla uyuşmazlığın ... Hukuk mevzuatına göre çözümlenmesinde ve davalı şirketlerin birlikte sorumlu tutulmasında yasaya aykırılık görülmemiştir.

Taraflarca işyeri çalışma düzen ve koşullarını gösterir imzalı puantaj kaydı ya da eşdeğer belge ibraz edilmemiş olup davacı tarafça dinletilen tanıkların beyanlarına göre hesaplama yapılması bu nedenle yerindedir. Davacı taraf tanıklarının da davalılarla husumetli olduklarına dair delil ya da bilgi mevcut değildir.

Davacı 28/12/2011 – .../.../2013 tarihleri arasında yurtdışında çalışma yaptığını iddia etmiştir. Dosyada ... hizmet sözleşmesi mevcut değildir ancak davalı tarafça sunulan belgelerde 27/12/2011 tarihli dilekçe görülmüştür. Davacının Pol-... kayıtlarına göre yurda giriş – çıkışları 27/12/2011 (çıkış), 07/07/2012 (giriş), 26/07/2012 (çıkış), 25/10/2012 (giriş), 09/11/2012 (çıkış), 08/03/2013 (giriş) ve 19/03/2013 (çıkış),09/.../2013 (giriş) şeklindedir. ... kayıtlarına göre davalı şirket bünyesinde 21/12/2011 – 11/02/2012 tarihleri arasında sigortalı görünmektedir. Bu durumda hizmet süresinin 28/12/2011 – .../.../2013 tarihleri arasında gerçekleştiğinin kabul edilmesi isabetli olmuştur.

Kıdem tazminatına, taleple bağlı kalınarak dava tarihinden itibaren faiz işletilmesi isabetlidir.

Bilirkişi raporu takdiri delil mahiyetinde olup hakim açısından bağlayıcı özellikte değildir.

Davacı işçi aylık ... 1.550,00 Euro ücretle çalıştığını iddia etmiştir. ... hizmet akdi dosyada yoktur. Davalı ... İnşaat firması tarafından davacı işçinin banka hesabına 13/04/2012 – 11/10/2013 tarihleri arasında düzensiz şekilde farklı miktarlarda ücret ödemesi yapıldığı görülmüştür. Davacının formen olduğu da tanık anlatımları ile ispatlanmıştır. Bu tespitlere göre; davacı tanıklarının anlatımları, bankaya yapılan ödemeler, davacının yaptığı ... ve görev yaptığı yer ile Bölge Adliye Mahkemesinden geçen emsal dosyalardaki ücretler dikkate alındığından davacı işçinin aylık ... 1.550,00 Euro ücretle çalıştığı yönündeki kabul yerinde görülmüştür.

Davacı işçi asıl ve birleşen dava dilekçesinde açıkça 2013 yılı Nisan, Mayıs ve Haziran aylarına ait ücretlerinin ödenmediğini iddia etmiştir. 08/.../2017 tarihli asıl dava dilekçesinde, ... 10.00 Euro ücret alacağı için kısmi dava açıldığı, 14/03/2018 tarihinde ücret alacağı yönünden arabulucuya müracaat edildiği, arabulucu faaliyetinin anlaşamama şeklinde 02/05/2018 tarihinde son bulduğu, 04/05/2018 tarihinde de birleşen dava ile tam ... davası olarak ...

3.400,00 Euro ücret alacağı yönünden dava açıldığı, davalı ... AŞ vekilinin yasal süresi içerisinde zamanaşımı def’ini ... sürdüğü tespit edilmiştir. Davalı tarafça sunulan banka ödeme kayıtlarına göre davacıya (13/04/2012 – 11/10/2013 arasında) toplamda 14.758,60 USD ücret ödemesi yapıldığı ispat edilmiştir. Bakiye ücret alacağı yönünden ödeme yapıldığı ispat edilememiştir.

Zamanaşımı def’inin değerlendirilmesine gelince; ücret alacağı yönünden asıl ve birleşen davada zamanaşımına uğrayan miktar bulunmadığı, davacının hakettiği ücret alacağının asıl davada ... 10,00 Euro ve birleşen davada ... 3.400,00 Euro olduğu, asıl ve birleşen dava için toplam ... 3.410,00 Euro ücret alacağına hükmedilmesinin isabetli olduğu, ücret miktarının hatalı ve eksik tespit edilmediği görülmüştür.

Asıl davada kıdem ve ihbar tazminatı ile ücret alacağı kısmi dava, diğer talepler ise belirsiz alacak davası olarak ... sürülmüştür. Dava, ıslah ve fesih tarihleri ile hesaplama yapılan dönemler uyarınca zamanaşımı def’i dikkate alınarak hesaplama yapılmıştır.

Davacının yurtdışında bulunduğu süreler dikkate alınarak yapılan hesaplamalarda usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı ve davalılarca bu çalışmalar karşılığında ücret ödendiğinin de ispat edilemediği görülmüştür.

Kamu düzeni gereğince yapılan incelemede, dava dilekçesinde ... sürülmeyen yıllık izin ücreti alacağının ıslah ile talep edildiği ancak talebin ... 712,40 Euro olduğu gözetilmeden fazlasına hükmedilmesi isabetli olmamıştır (Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 31/03/2021 tarih 2021/3167 Esas 2021/7312 Karar sayılı ilamı).

Davalı ... İnşaat firmasının unvanının “İflas Nedeniyle Tasfiye Halinde ... Makina İnş. San. ve Tic. AŞ” olarak yazılmaması da diğer bir hatalı yöndür..." gerekçesiyle davalıların istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle asıl davanın kısmen kabulüne, birleşen davanın ise kabulüne karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ...Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuştur. 2. Dairemizin 09.02.2022 tarihli ve 2022/821 Esas, 2022/1540 Karar sayılı kararı ile davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine karar verilerek somut uyuşmazlıkta, ıslaha konu edilen yıllık izin ücreti alacağı yönünden arabuluculuğa başvuru dava şartının yerine getirilmediği bu nedenle bu talep hakkındaki davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma kararı doğrultusunda asıl davanın, yıllık izin ücreti alacağı yönünden dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmek suretiyle kısmen kabulüne; birleşen davanın ise kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ...Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; davanın müvekkili yönünden husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, davacı ile davalı Şirket arasında işçi işveren ilişkisinin bulunmadığını, diğer davalılar ile müvekkili arasında asıl işveren alt işveren ilişkisinin bulunmadığını, davacının ödenmeyen alacağının bulunmadığının dosya kapsamı ile ... olduğunu belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, yıllık izin ücreti hususunda toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4857 sayılı ... Kanunu'nun ilgili hükümleri.

3. Değerlendirme

1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesinin hukukça mümkün olmadığı anlaşılmakla; davalı vekilince temyiz dilekçesinde ... sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR