Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2023/2880 K.2023/3184

Taraflar arasında görülen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; asıl davanın kısmen kabulüne, birleşen davanın ise usulden reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 18.04.2009-31.01.2012 tarihleri arasında uluslararası tır şoförü olarak çalıştığını, son ücretinin asgari ücret+sefer priminden oluştuğunu, ayda 2-3 sefer yaptığını, sefer başına Avrupa ülkeleri için 550,00 Euro, İngiltere için 650,00 Euro harcırah aldığını, ... sözleşmesinin haksız olarak feshedildiğini ileri sürerek fark kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, fazla çalışma, hafta tatili, yıllık izin, ... bayram ve genel tatil ücretleri ile eksik ödenen ücret ve harcırah alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davacı vekili 16.04.2021 tarihli ve 2021/278 Esas, 2021/615 Karar sayılı birleşen (ek) dava dilekçesinde; asıl dava dosyasında alınan bilirkişi raporunda hesaplanan harcırah alacağının asıl dava dilekçesinde istenen kısmı dışındaki tutarın davalıdan faiziyle tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının iddialarının asılsız olduğunu, tüm alacaklarının eksiksiz ödendiğini, davacının harcırahının düşürüldüğü iddiasını kabul etmediklerini, davacının Avrupa ülkelerine yapılan seferler için sefer başına 550,00 EURO, İngiltere’ye yapılan seferler için de 650,00 EURO harcırah alındığını iddia ettiğini, 2008 yılının ortalarına kadar sefer harcırahlarının bu meblağ olduğunu, ancak 2008 yılının ortasından itibaren ...’den, Almanya ve Fransa gibi ülkelere yapılan seferler için 450,00 Euro, İngiltere ve İspanya gibi ülkelere yapılan seferler için ise 500,00 Euro harcırah ödendiğini,

bu harcırah miktarının eski çalışanlar için uygulandığını, davacının 2009 yılı Nisan ayında işe girdiğini, hiçbir zaman 550-650 Euro sefer primi/harcırah almadığını, davacının fazla çalışma ve hafta tatili ücretleri ile sair ücret alacaklarının bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

2. Davalı vekili birleşen (ek) davaya verdiği cevap dilekçesinde; haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 03.02.2015 tarihli ve 2013/1066 Esas, 2015/29 Karar sayılı kararı ile; dinlenen tanık beyanları toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporu doğrultusunda, davacının haksız olarak işten çıkarıldığı ve ihbar tazminatına hak kazandığı, ... bayram ve genel tatiller günlerinde çalıştığı ve yıllık izinlerini de kullanmadığı, aksi durumun davalı tarafından ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

2. Dairemizin 11.11.2019 tarihli ve 2015/34918 Esas, 2019/19490 Karar sayılı ilâmı ile; davacının harcırah alacağı isteminin dosyadaki bilgi, belge ve beyanlar göz önüne alınarak hüküm altına alınması gerekirken yazılı gerekçe ile reddinin hatalı olduğu, dosya içerisinde bulunan kök ve ek bilirkişi raporlarında hesaplama yapılırken damga vergisi oranının %7,59 yerine hatalı olarak %0,66 olarak esas alınmasının isabetsiz olduğu gerekçeleriyle Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Birinci Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin ....12.2021 tarihli ve 2019/288 Esas, 2021/1047 Karar sayılı kararı ile; bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda asıl davanın kısmen kabulüne, birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.

C. İkinci Bozma Kararı

1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 14.03.2022 tarihli ve 2022/1985 Esas, 2022/3372 Karar sayılı ilâmı ile; bozmadan önce kıdem tazminatının reddine karar verilmesine rağmen bozma sonrası kurulan hükümde kabulüne karar verilerek bozma ilâmı ile davalı taraf yararına doğan usuli kazanılmış hakkın dikkate alınmadığı, aynı şekilde bozmaya konu olmayan ... bayram ve genel tatil ücreti talebinde bozma sonrası kurulan hükümde anlaşılamayan bir şekilde 1.738,22 TL ... bayram ve genel tatil ücretine hükmedildiği,

kök ve ek bilirkişi raporlarında hesaplama yapılırken damga vergisi oranının binde 7,59 olarak esas alınmaması bozma sebebi yapılmış olup hüküm altına alınan alacak kalemlerinde bu bozma gereğinin yerine getirilmemesinin isabetsiz olduğu, davanın belirsiz alacak davası türünde açıldığı, bozma öncesi reddedilen harcırah alacağının bozma sonrası hesaplanması üzerine davacı vekili tarafından 16.04.2021 tarihinde harcırah alacağı için ek dava açıldığı ve ek davanın asıl dava ile birleştirilmesine karar verilerek ek davada istenen miktarların da hüküm altına alındığı,

Mahkemece, belirsiz alacak davasında alacağın tamamının dava konusu yapıldığı ve belirsiz alacak davasına konu edilen alacaklar bakımından ek dava açılamayacağı dikkate alınarak birleşen ek davanın derdestlik dava şartı sebebiyle usulden reddine karar verilmesi gerektiği, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 saylı Kanun) 107 nci maddenin ikinci fıkrası uyarınca davacı vekiline talep artırım dilekçesi sunması için süre verilerek sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinin düşünülmemesinin hatalı olduğu gerekçeleriyle Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

D. Mahkemece İkinci Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda bozma sonrası davacı vekilinin 14.10.2022 tarihinde talep artırım dilekçesi verdiği, bozma öncesi alınan 23.12.2020 tarihli bilirkişi raporunda yapılan hesaplamalarda damga vergisinin binde 7,59 olarak hesaplandığı görüldüğünden yeniden bilirkişi raporu alınmadığı, usuli kazanılmış hak gözetilerek kıdem tazminatının reddine karar verildiği ve 1.010,24 TL ... bayram ve genel tatil ücretine hükmedildiği, dava konusu için açılan ikinci davanın esasının derdestlik nedeniyle incelenme olanağı bulunmadığından birleşen davanın usulden reddine karar verildiği gerekçesiyle asıl davanın kısmen kabulüne, birleşen davanın derdestlik dava şartı sebebi ile usulden reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili; birleşen davanın usulden reddine karar verilmesine rağmen aleyhlerine harca hükmedilmesinin hatalı olduğunu, dava belirsiz alacak davası olmasına rağmen Mahkemenin harcıraha dair talep artırımını ıslah kabul ederek faizi dava tarihi yerine talep artırım tarihinden itibaren işletmesinin doğru olmadığını, talep artırım konusu olan miktarlar için zamanaşımının değerlendirilmesinin haksız olduğunu, ... bayram ve genel tatil ücretinden indirim yapılması ile fazla çalışma ve hafta tatili ücretlerinin hesaplanmamasının yersiz olduğunu,

birleşen davanın derdestlik nedeniyle usulden reddine rağmen davalı lehine vekâlet ücretine hükmedildiğini, açılan ek davanın derdestlik nedeniyle reddinde kusuru bulunmaması nedeniyle birleşen davada davacı aleyhine yargılama giderine hükmedilmemesi gerektiğini belirterek Mahkeme kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

2. Davalı vekili; harcırah alacağı talebinin reddi gerektiğini, talep kabul edilecekse de ikinci talep artırım dilekçesine konu edilen tutara, talep artırım tarihi olan harcın yatırıldığı 14.10.2022 tarihinden itibaren faiz yürütülmesi gerektiğini, harcırah alacağı hesap yönteminin hatalı olduğunu, damga vergisi oranının yine binde 6,66 uygulandığını bu hususta bozmaya yine uyulmadığını, yıllık izin ücreti talebinin reddi gerektiğini belirterek Mahkeme kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık; usuli kazanılmış hak ilkesine uygun şekilde hüküm kurulup kurulmadığı ile uygulanacak damga vergisi oranı, hükmedilen faizin başlangıç tarihi, harç ve vekâlet ücreti noktalarındadır.

2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedinci fıkrası ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası.

2. 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu ile Damga Vergisi Kanunu Genel Tebliği (Seri No: 58), 492 sayılı Harçlar Kanunu ve karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi.

3. Değerlendirme 1. Temyizen incelenen Mahkeme kararında ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı ve bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davacı vekilinin tüm, davalı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Gerekçeli karar başlığına dava tarihi olarak 08.05.2012 tarihi yerine 11.02.2013 tarihinin yazılması mahallinde düzeltilebilecek maddi hata olduğundan, bozma sebebi yapılmamıştır.

3. ... bayram ve genel tatil ücreti alacağı hesabında, damga vergisi oranının binde 7,59 yerine binde 0,66 olarak esas alınması isabetli olmamıştır. Belirtilen husus Dairemizce, bozma ilâmlarında açıkça belirtilmesine rağmen bu bozma gereği ... bayram ve genel tatil ücreti talebi yönünden yerine getirilmeden sonuca gidilmesi hatalıdır.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 438 inci maddesinin yedinci fıkrası hükmü uyarınca Mahkeme kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; 1. Davacı tarafın tüm, davalı tarafın diğer temyiz itirazlarının reddine, 2. Davalı tarafın Mahkeme kararına yönelik temyiz itirazının kabulü ile Mahkeme kararının, asıl davaya yönelik hüküm fıkrasının (4) numaralı bendinin hükümden tamamen çıkartılarak yerine; "Genel tatil alacağı talebinin kısmen kabulü ile net 1.008,07 TL'nin 100,00 TL'sine dava tarihi olan 08.05.2012 tarihinden itibaren, bakiye 908,07 TL'sine 17.12.2014 tarihli talep artırım tarihinden itibaren işleyecek ve hesaplanacak en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine," ibaresinin (4) numaralı bent olarak yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davalı tarafa iadesine,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davacı tarafa yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,