Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2023/4120 K.2023/8720

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacılar murisinin davalı Şirket bünyesinde kepçe operatörü olarak yaklaşık 20 yıl boyunca çatıştığını, 18.02.2018 tarihinde kalp rahatsızlığı geçirerek hayatını kaybettiğini, son almış olduğu ücretin yaklaşık 5.000,00 TL civarında olduğunu, çalıştığı süre boyunca kanun gereği çalışma süresinden fazla çalışma yaptığını, karşılığının ödenmediğini, yıllık izinlerinin kullandırılmadığını, hafta tatillerinde, dinî ve millî bayramlarda da çalıştığını, karşılıklarının ödenmediğini ileri sürerek kıdem tazminatı, ücret, yıllık izin ücreti, fazla çalışma ücreti, ... ... ve genel tatil ücreti, hafta tatili ücreti, toplu ... sözleşmesinden kaynaklı ölüm tazminatı, asgari geçim indirimi alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı def'inde bulunduklarını, davacılar murisinin davalı işverenden geçmişe yönelik hiçbir alacağı bulunmadığını, murisin sendikalı olduğunu, davacılara murisleri nedeniyle yapılan her türlü ödemenin işyerinde uygulanan toplu ... sözleşmesine göre tam ve eksiksiz olarak yapıldığını, bu ödemelerin dayanağı ücret bordrolarının davacılar murisi tarafından herhangi bir itiraz ileri sürülmeksizin imzalandığını, Şubat 2018 bordrosunda yer ... ücret, ikramiye, ölüm yardımı, kıdem tazminatı, Ocak 2018 ayı ücret artış farkı, Şubat 2018 ayı içindeki fazla çalışma ve hafta tatili çalışması,

asgari geçim indirimi ve toplu ... sözleşmesi ödemeleri dâhil toplam 107.360,74 TL’nin davacıların davalı işverene ibraz ettikleri mirasçılık belgesindeki miras paylarına göre bildirdikleri banka hesabına ödendiğini, davacılar murisinin vefat tarihi itibarıyla davalı işverene net 3.000,00 TL avans borcu bulunduğunu, ancak işveren vefat eden çalışanının ... yıllardır devam eden hizmeti nedeniyle avans borcunu ölümü nedeniyle almaktan vazgeçtiğini, prim adı altında brütleştirmek suretiyle bir işçilik alacağı yaratarak bordroya eklediğini, işyerinde çalışanlara 3 aylık periyotlarda ödenen ikramiyenin de hesaplanarak davacılara ödendiğini,

davacılar murisinin kıdem tazminatının da tavan göz önüne alınarak tahakkuk ettirilip davacılara ödendiğini, davacıların hiçbir hak ve alacaklarının bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; dosya kapsamına sunulan yazılı kayıtlar ve bordrolar kapsamında yapılan mahsup neticesinde davacıların murislerinin çalışmasından kaynaklanan bakiye kıdem tazminatı alacağının kalmadığı, ücret alacağına ilişkin yalnızca "bir kısım ücret" şeklinde talepte bulunulduğu, muğlak bırakılan ve açıklanmayan bu talep kapsamında söz konusu alacağın hesaplanmasının mümkün olmadığı, fazla çalışmanın ispatı konusunda tanık beyanlarının yetersiz olduğu, 01.05.2014 tarihi öncesine ilişkin fazla çalışma alacaklarının zamanaşımına uğradığı,

birkaç tane dışında kalan tüm ücret bordrolarının imzalı olduğu ve fazla çalışma ücretlerinin yansıtıldığı, bordrodakilerden daha fazla fazla çalışma tespiti yapılamadığı, ... ... ve genel tatil alacağının ispatı konusunda tanık beyanlarının soyut kaldığı ve "... olduğunda" şeklinde beyanların esas alınamayacağı, asgari geçim indiriminin bordrolara yansıtıldığı ve bakiye alacağının kalmadığının anlaşıldığı, davacıların murisinin haftanın 7 günü çalıştığına dair herhangi bir tanık beyanı bulunmadığı, ölüm tazminatının toplu ... sözleşmesine göre ödendiğinin tespit edildiği,

işverenin bakiye 76 günlük senelik izinlerini kullandığını yahut ücretinin ödendiğini ispata yarar belge sunmaması nedeniyle yıllık izin ücreti alacağı bulunduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacılar vekili; davacıların murisinin talep edilen işçilik alacaklarının hesaplanarak ödenmeyen kısmının davacılara ödenmesi gerektiğini, bu taleplerle ilgili olarak İlk Derece Mahkemesince detaylı bir inceleme yapılmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; işyerinde 8 saatten 3 vardiya şeklinde çalışıldığının anlaşıldığı, davacılara yapılan ödemeler, sunulu ücret bordroları, toplu ... sözleşmesi ile tanık beyanları itibarıyla hükmün yerinde olduğu, açıklamalar da dikkate alındığında ispat külfeti olan davacıların istinaf sebeplerini ispat edemediği gerekçesiyle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçelerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davacıların murisinin davalı işyerinde çalışması nedeniyle hak kazandığı alacakların ispatı ve ödenip ödenmediği hususundadır.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri.

2. 4857 sayılı ... Kanunu'nun 32, 41, 44, 46, 47, 53, 59 ve 63 üncü maddeleri, aynı Kanun'un 120 nci maddesi atfı ile hâlen yürürlükte bulunan mülga 1475 sayılı ... Kanunu'nun 14 üncü maddesi.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 ... maddesinde yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacılar vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,