Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2023/727 K.2023/4133

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı Bakanlık bünyesinde 52 nci Bakım Fabrika Müdürlüğü/... işyerinde çalıştığını, işyerinin ... şehir merkezine 25 km mesafede bulunduğunu, işyerinde 2012 yılından itibaren servis hizmetinde güvenlik gerekçesiyle aksamalar yaşandığını ve davacının toplu taşıma hizmeti kullandığını, 2012-2018 yılları arasında şehir merkezinden işyerine belediye otobüsü hizmeti olmadığından işveren tarafından Şoförler Odası rayiç bedeli olan 10,00 TL üzerinden ödeme yapıldığını,

davalı işyerinin bulunduğu yere herhangi bir belediye otobüsü ya da ulaşım hizmeti sunulmadığını sadece Şoförler Odası tarafından ulaşım imkânı verildiğini, işverenin de bu hususu bildiğinden bu bedel üzerinden yol ücretlerini ödediğini, ancak 2018 yılında Belediye tarafından P1 kodlu aracın saat başı olmak üzere hizmete sunulduğunu ve belediye otobüsü imkânı olduğundan davalı Kurumun belediye rayiç bedeli üzerinden ücreti ödemeye başladığını, ancak Belediyenin tahsis ettiği P1 kodlu aracın da ikinci ... kadar kaldırılmış olduğunu, bu durumda öncesinde olduğu gibi Şoförler Odasının ... - ... hattı dışında ulaşım imkânı kalmadığını,

davalı tarafın 2018 yılı öncesinde servis imkânı ve belediye otobüsü servisi olmadığında Şoförler Odası rayicinden ödemiş olmasına rağmen belediye otobüsünün kaldırılması sonrasında ... ulaşım imkânı olan Şoförler Odası rayici üzerinden değil Belediye rayici üzerinden ödeme yaptığını, ...-... arası mesafe için Şoförler ve Otomobilciler Esnaf Odasının belirlediği rayiç bedelin 14,00 TL olarak kararlaştırıldığını ileri sürerek eksik ödenen yol ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı def'inde bulunarak işverenin işçiyi ikametgâhına kadar taşıma yükümlülüğünün bulunmadığını, servis hizmetinin verilmediği durumlarda işçilerin ikametgâhlarının işyerine uzaklığına göre ilgili belediye ile koordine edilmesi sonucunda tespit edilecek miktarda işe gidiş dönüş için belediye toplu taşıma biletleri veya bu maksatla kullanılacak toplu taşıma kartının verilebileceğini, bilet veya bu maksatla kullanılacak toplu taşıma kartı verilmemesi durumunda ise belediyenin rayici üzerinden bedelinin net olarak ödenebileceğini,

ancak işyerince servis planlamasına dâhil edilen işçilerin servis hizmeti verildiği müddetçe bu haktan yararlanamayacağını, 52 nci Bakım Fabrika Müdürlüğü bünyesinde çalışan işçilerin 2012-2018 yılları arasında iddia ettikleri işyerine belediye otobüs hizmeti olmadığı ve ...

Şoförler ve Otomobilciler Esnaf Odası Başkanlığının belirlemiş olduğu rayiç bedeli olan 10,00 TL tutarı üzerinden yapıldığı iddiasının gerçeği yansıtmadığını, 2012-2018 yılları arasındaki ocak ve aralık aylarına ait ücret bordrolarında da görüleceği üzere herhangi bir servis yardımının yapılmadığını ve işveren vekilinin sağlamış olduğu servislerle ulaşımın sağlandığını, güvenlik nedeniyle servis hizmeti çıkarılamadığı dönemde ...

Şoförler ve Otomobilciler Esnaf Odası Başkanlığından gelen belgeye binaen ...-... arasındaki 25 km'lik yolun rayiç bedelinin 5,00 TL olduğunu, gidiş dönüş toplamda 10,00 TL olarak belirlendiğini ve servis ücretlerinin bu bedel üzerinden hesaplanarak yatırıldığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacıya ait ücret bordrolarının incelenmesinde 2019 ve 2020 yıllarında servis günü (fiilen çalışılan günler) için günlük 10,00 TL netin brütü üzerinden servis yardımı yapıldığı, ...

Şoförler ve Otomobilciler Esnaf Odası ise ...-... arası rayiçlerini 2018 yılı sonuna kadar gönderdiği, 2018 yılı rayici 5,00 TL olduğu, 12.05.2020 günlü yazıda ise rayicin 14,00 TL (gidiş geliş) olarak belirtildiği, 2019 yılı için rayiç bedelinin 6,00 TL olduğu, toplu ... sözleşmesi hükmünün işçilere ek maliyet yüklemeden işyerine gidiş gelişlerinin sağlanmasına yönelik olduğu, 2019 ve 2020 yılı için 14.09.2020 tarihine kadar 2019 yılı için günlük 2,00 TL, 2020 yılı için ise günlük 4,00 TL olmak üzere davacının fark yol yardımı alacağının bulunduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili; davacıya yol ücretinin toplu ... sözleşmesi hükümlerine göre eksiksiz ödendiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalı işyerinde uygulanmakta olan 26 ve 27. Dönem Toplu ...

Sözleşmeleri'nin 74 üncü maddesinin (1) inci bendinin (b) alt bendinde yer alan "Servis hizmeti verilemediği durumlarda, işçilerin ikametgahlarının işyerine uzaklığına göre ilgili belediye ile koordine edilmesi sonucunda tespit edilecek miktarda işe gidiş ve dönüş için belediye toplu taşıma biletleri veya bu maksatla kullanılacak toplu taşıma kartı verilir.

Bilet veya bu maksatla kullanılacak toplu taşıma kartı verilememesi durumunda belediyenin rayici üzerinden bedeli net olarak ödenir." hükmünde açıkça belirtildiği üzere davacıya Belediye rayici üzerinden bilet ücreti karşılığının ödendiğinin taraflar arasında uyuşmazlık konusu olmadığı, bu nedenle davacının daha fazla ulaşım ücreti/servis bedeli ödenmesi gerektiğine ilişkin talebinin toplu ... sözleşmesi hükmünde dayanağı bulunmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; davalının güvenlik gerekçesiyle servis hizmeti sunamadığını, davacının fiilen Şoförler Odasının rayici üzerinden işyerine gidip geldiğini, belediye otobüs seferinin bulunmadığını, daha önce de Şoförler Odası rayici üzerinden ödeme yapıldığı hâlde otobüs seferinin kaldırılmasından sonra belediye otobüsü rayicine göre ödeme yapılmasının davacının fiili olarak karşıladığı yol giderini karşılamadığını, davacının evinden işine gidiş geliş maliyetine göre ödeme yapılması gerektiğini belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, toplu ... sözleşmesi hükümlerine göre davacıya yapılması gereken yol yardımı miktarına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,