Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2023/8685 K.2023/7186

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 15.10.2005 tarihinden itibaren İl ... İdaresine bağlı olarak ... Arıtma Tesisinde çalışmakta iken ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı ... Su ve Kanalizasyon İdaresi (DESKİ) Genel Müdürlüğüne aktarıldığını ve veznedar olarak görev yaptığını, 13.01.2020 tarihli ... dışı bir tutanak doğrultusunda ... sözleşmesine işveren tarafından 20.02.2020 tarihinde haksız olarak son verildiğini, davacıya hiç bir hak ve alacağının ödenmediğini ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin ve son aya ait ücret alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı def'inde bulunduklarını, davacının DESKİ ile ... Sendikası arasında imzalanan toplu ... sözleşmesi kapsamında olduğunu, 4857 sayılı ... Kanunu (4857 sayılı Kanun) ve toplu ... sözleşmesine aykırı eylemleri neticesinde hakkında yürütülen soruşturma sonucunda toplu ... sözleşmesinin 55 ... maddesinde belirtilen ceza cetvelinin altıncı fıkrasındaki (kuruluşa ait para ve parasal kayıtları, malzeme, alet, edevat, ... makineleri ve vasıtalarını kullanarak kendisine maddi çıkar sağlamak veya sağlamaya teşebbüs etmek) eylemi birden fazla işlemesi sebebiyle işverence ... sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğini, davacının ödenmeyen ücretinin ve yıllık izin ücreti alacağının da bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin ....07.2021 tarihli davanın kısmen kabulüne dair ilk kararının Bölge Adliye Mahkemesi tarafından kaldırılarak dosyanın Mahkemeye gönderilmesi üzerine Mahkemenin 17.03.2022 tarihli ve 2021/349 Esas, 2022/54 Karar sayılı kararıyla; davacının davalıya ait işyerinde tahsildar olarak çalıştığı, 18.03.2019 tarihinde meydana gelen olayda 4857 sayılı Kanun'un 26 ncı maddesinde belirtilen 6 ... günü süre geçtiği gibi bu tarihten sonra da davacının davalıya ait işyerinde çalışmaya devam ettiği, 13.01.2020 tarihinde davaya ve ... sözleşmesinin feshine konu olan ikinci olayın meydana geldiği,

tutanağa göre 13.01.2020 günü saat 13.58'de muhasebe kayıtlarında 14.521,66 TL'nin tahsil edildiğinin görüldüğü, fiili olarak sayım yapıldığında 992,46 TL'nin eksik olduğunun tespit edildiği, kasa sayımı tutanağının da eklenerek İnsan Kaynakları ve Eğitim Dairesi Başkanlığına 15.01.2020 tarihinde durumun bildirildiği, bunun üzerine davacı hakkında yürürlükte bulunan toplu ... sözleşmesinin ilgili hükümlerine göre disiplin soruşturması başlatıldığı, ....02.2020 tarihinde muhakkik tayin edildiği,

davacının savunmasında kasadan 992,46 TL'yi ihtiyacı olduğu için harcadığını beyan ettiği, 20.02.2020 tarihli Disiplin Kurulu kararıyla davacının ... sözleşmesinin haklı nedenle sonlandırıldığı, davacı işçinin işverenin güvenini kötüye kullandığı bu nedenle kıdem ve ihbar tazminatı taleplerinin reddi gerektiği, davacının kullanılmayan yıllık izin ücreti ve ücret alacağı bulunduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraflar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 27.....2022 tarihli ve 2022/1874 Esas, 2022/1912 Karar sayılı kararıyla; hakkında tutulan tutanaklar, tanık beyanları, disiplin soruşturmasında alınan ifadeler birlikte değerlendirildiğinde, davacının kasa sayımında kasasında eksik olması üzerine alınan ifadesinde, ihtiyacı olduğu için parayı alıp kullandığını kabul ettiği, öncesinde de bankaya yatırması gereken parayı uhdesinde tuttuğu, davalının ... sözleşmesinin feshinin haklı nedene dayandığı, davacının kıdem ve ihbar tazminatı isteme hakkının bulunmadığı,

davacının hak ettiği yıllık izinlerin kullandırıldığının davalı tarafça ispat edilmesi gerektiği, istinaf sebeplerine göre davanın kısmen kabulüne ilişkin İlk Derece Mahkemesi kararında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

2. Dairemizin 23.11.2022 tarihli, 2022/12128 Esas, 2022/15090 Karar sayılı kararı ile; davacının eyleminin toplu ... sözleşmesinin 55 ... maddesinde belirlenen ceza cetvelinin beşinci fıkrasında yer ...

"Kuruluşa ait para ve parasal kayıtları, malzeme, alet ve edevatı ... işinde kullanmak" hükmü ile örtüşür nitelikte olup bu paraları kullanarak kendisine maddi çıkar sağladığına dair bir iddia ve ispat bulunmadığı, bu eylemin yaptırımının ise toplu ... sözleşmesinde; ilkinde 3 ... ücret kesimi, tekrarı hâlinde işyeri değişikliği ve üçüncü kez tekrar etmesi hâlinde ise işten çıkartma şeklinde kademeli olarak belirlendiği,

toplu ... sözleşmesine göre fesih tarihi itibarıyla davacıya işten çıkartma cezası uygulanması için gerekli koşullar bulunmadığından (ancak işyeri değişikliği uygulanabilir) feshin haklı nedene dayanmadığı ve davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı, davacının bu taleplerinin kabulü gerekirken reddinin isabetsiz olduğu gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; bozma ilâmına uyulmasına karar verilerek ilk bilirkişi raporundaki hesaplamaya göre kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin talebinin kabulüne, ücret alacağının kısmen kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili; davacının ... sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğini ve feshin süresinde yapıldığını, kıdem ve ihbar tazminatı isteminin reddi gerektiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık; feshin kıdem ve ihbar tazminatı gerektirecek şekilde son bulup bulmadığına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 ... maddesinde yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeple; Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine ,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,