Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2024/293 K.2024/3773

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı Şirket nezdinde 02.09.2013- 02.01.2017 tarihleri arasında yönetici olarak çalıştığını, ... görüşmelerinin dava dışı Jordan Sheppard Danışmanlık Şirketi aracılığıyla gerçekleştirildiğini, müvekkiline ... teklifini içeren e-posta içeriğinde de görüleceği üzere aylık ücretle birlikte bir takım ek menfaatlerin;

uzun ve kısa dönem prim ödemelerinin de teklif ve taahhüt edildiğini, müvekkilinin taahhüt edilen bu hakların ödeneceği inancıyla teklifi kabul ettiğini ve çalıştığı süre boyunca tüm ek ödemelere hak kazanacak şekilde başarılı bir performans sergilediğini, emeklilik hakkına hak kazanarak iyi ilişkilerle işinden ayrıldığını, ancak hak kazandığı bakiye 24.865,00 GBP tutarındaki prim alacağının ödenmediğini, good leaver-iyi ayrılan olana ayrılma tarihinde bakiye bedelin ödenmesi gerektiğini, davalı Şirketin bu hususta emsal teşkil edecek uygulamalarının da mevcut olduğunu,

alacağını tahsil için başlattığı icra takibine kötüniyetle itiraz edildiğini iddia ederek davalının ... 4. İcra Müdürlüğünün 2021/864 Esas ... takip dosyasına yapmış olduğu borca itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının, müvekkili Şirket bünyesinde fabrika müdürü olarak çalıştığını ve emekliliğe hak kazandığına dair yazılı bildirim ile ... sözleşmesini sonlandırdığını, ödenmesi gereken tüm yasal haklarının ödendiğini, buna rağmen prim alacağını alamadığı iddiası ile başlattığı icra takibine karşı süresi içerisinde itiraz edildiğini, davacı tarafından 2014 yılının uzun dönem prim alacağı talebinin ... 1. ...

Mahkemesinin 2021/319 Esas ... dosyasında talep edildiğini ve davanın reddine karar verildiğini, işbu davanın derdestlik nedeniyle reddi gerektiğini, müvekkili tarafından bu prim alacağının ... sözleşmesinde taahhüt edilmemesine rağmen davacının belirli şartları yerine getirmesi hâlinde ödenebileceğinin belirlendiğini, müvekkilinin 2014 yılı ve sonrası priminin kalan bakiyesine hak kazanabilmesi için belirli tarihe kadar işyerinde çalışıyor olmasının ya da hak ediş tarihinden önce işten ayrılırsa da bu ayrılığın good leaver-iyi ayrılan statüsünde olması gerektiğini,

yaş harici emeklilik şartlarını taşıma sebebiyle işten ayrılan davacı bu koşulları taşımadığından dava konu ettiği prime hak kazanmadığını, buna rağmen haksız ve kötüniyetli olarak icra takibi başlattığını savunarak davanın reddini istemiş; davacı aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının ... 4. İcra Müdürlüğünün 2021/864 Esas ... icra takip dosyası ile 24.865,00 GBP asıl alacak, 9.116,94 GBP işlemiş faiz olmak üzere toplam 33.981,94 GBP prim alacağı yönünden takip başlattığı, davalı tarafın takibe süresi içerisinde itiraz ettiği, ... 1. ...

Mahkemesinin 2021/319 Esas ... dosyası ile dava konusu dosyadaki icra takipleri her ne kadar farklı yıllarda ve farklı tarihlerde açılmışsa da, esasen aynı dönemden kaynaklı aynı alacağa ilişkin olduğu, ... farkın davacının istediği prim alacağına ilişkin 2015 yılında hak ettiğini düşündüğü prim alacağını talep etmesi olduğu, diğer yönleri ile dosyanın ... 1. ...

Mahkemesinin 2021/319 Esas ... dosyası ile mükerrer olduğu, dava konusu alacağın prim alacağı olduğu anlaşıldığından, taraf tanıklarının yeminleri tahtında beyanları alındığı, davalı işverenin ... sözleşmesi ile taahhüt etmemesine rağmen çalışanları için belirlediği kurallara göre uzun dönemli teşvik planı uyguladığı, dava konusu prim alacağına hak kazanılıp kazanılmadığının işverence belirlenen kurallar ve sözleşme ilişkisi sınırlarında değerlendirilmesi gerektiği, davacının dava konusu edip talep ettiği primin hak ediş tarihinin 03.04.2017 olduğu,

davacının da bu hak ediş tarihini ve bu prime hak kazanmanın koşullarını bilip kabul ettiği, davacının da bilgisi dâhilinde olan kurallara göre, hak ediş tarihinden önce ... sözleşmesi sona ... personelin ancak good leaver-iyi ayrılan olması durumunda prim ödemesine hak kazanabileceği aksi takdirde primden yararlanma hakkını kaybedeceği, good leaver-iyi ayrılan kapsamına hangi sona erme hâllerinin girdiğinin özel olarak düzenlendiği, davacının fesih nedeni olan yaş dışı emeklilik koşullarını tamamlayarak ayrılmanın emeklilik tanımında yer almadığı gibi good leaver-iyi ayrılan sayılan diğer hâller kapsamına da girmediği,

bu statüde sayılmayan davacının talep konusu bakiye prim alacağına hak kazanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili.

İlk Derece Mahkemesince ... taraflı beyana dayanılarak hukuka ve hakkaniyete aykırı tesis edildiğini; prime hak kazanılan dönem ile primin ödeme günü arasında ayrıma gitmesi, prim ödeme gününden evvel ayrılanlara ödeme yapılıp yapılmadığına dair Şirket içindeki emsallerin incelemesi gerektiğini, prime hak kazanılan dönem ile primin ödeneceği vade tarihi ayrımı yapılmaksızın eksik incelemeyle karar verildiğini, emeklilik tanımında "yerel yasalar ve politikalar uyarınca da yorumlanır" ifadesine yer verildiği hususunun göz ardı edildiğini,

prime hak kazanma açısından primin ödenme zamanına kadar çalışmış olmak gerekli olmayıp işçinin çalışılan süreyle orantılı olarak prime hak kazanacağını, müvekkilinin üzerine düşen edimi haklarını eksiksiz alacağı inancıyla itinayla ifa ettiğini, bu durumun işverence de kabul edilmesine rağmen müvekkilime hak ettiği dava konusu prim alacağının ödenmediğini, bu husustaki itirazlarının hiç birine gerekçeli kararda yer verilmediğini ve herhangi bir değerlendirme yapılmadığını, kararın hatalı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C.Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın 2014 yılı ve sonrası yıllarda yapılan çalışmalar karşılığı verileceği vaat edilen prim alacağının bir bölümünün tahsiline ilişkin olarak yapılan icra takibine itirazın iptaline ilişkin olduğu,

talep konusu yapılan primin hak edilebilmesi için davalı işyerinde 03.04.2017 tarihine kadar çalışılması gerektiği, davacının anılan tarihten önce 02.01.2017 tarihinde ... sözleşmesini emekliliğe hak kazandığı gerekçesiyle feshettiği, İlk Derece Mahkemesince davacının yaş dışındaki emeklilik koşullarını tamamlayarak işten ayrılmasının tüm koşullar sağlanarak emekliye ayrılma durumundan farklı olduğunun ve işten ayrılmanın taraflar arasındaki sözleşmeye göre emeklilik tanımında değerlendirilemeyeceğinin kabul edildiği, diğer yandan davacının durumunun good leaver-iyi ayrılan hâlleri içinde de sayılamayacağının belirtildiği,

benzer kabulün taraflar arasında görülen başka bir dava dosyasının istinaf incelemesini yapan ... Bölge Adliye Mahkemesi 19. Hukuk Dairesinin 17.01.2022 tarihli ve 2021/2355 Esas, 2022/73 Karar ... kararı ile de kabul edildiği gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 353 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (1) inci alt bendi gereğince esastan reddine reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; istinaf başvurusundaki sebepleri tekrar etmiş ve müvekkilinin prim alacağına hak kazandığını ileri sürerek kararın Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının prim alacağına hak kazanıp kazanmadığına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 ... Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 6100 ... Kanun'un "Dava şartları" kenar başlıklı 114 üncü maddesinin birinci fıkrasının (ı) ve (i) bentleri, 4857 ... ... Kanunu'nun 32 nci maddesi.

3. Dairemizin 27.04.2022 tarihli ve 2022/4479 Esas, 2022/5410 Karar ... kararı.

3. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 ... Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,