Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2025/3430 K.2025/7238

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili asıl ve birleşen dava dilekçesinde; müvekkilinin 16.10.2006-20.05.2014 tarihleri arasında 2.000,00 USD ücretle loder operatörü olarak çalıştığını, iş sözleşmesinin davalı tarafça sonlandırıldığını iddia ederek kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla çalışma ücreti, hafta tatili ücreti ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacağının davalılardan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı .... Taah. AŞ vekili cevap dilekçesinde; müvekkili Şirkete husumet yöneltilemeyeceğini, taleplerin zamanaşımına uğradığını, uyuşmazlığa çalışılan yer hukukunun uygulanması gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde; davacının müvekkili Şirketin işçisi olmadığını bu nedenle müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, davacının ... çalışanı olduğunu, taleplerin zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddini talep etmiştir

3. Davalı Renaissance Construction vekili cevap dilekçesinde; iddiaların gerçeği yansıtmadığını, uyuşmazlığa Türk hukukunun uygulanamayacağını, taleplerin zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; uyuşmazlığa çalışılan ülke hukuku olan ... hukukunun uygulandığı, iş sözleşmesinin fesih tarihinin 20.05.2014 tarihi olduğu, asıl davanın 15.09.2014 tarihinde, birleşen davanın ise 28.05.2015 tarihinde açıldığını, dava tarihi itibarıyla alacakların zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; ... Federasyonu iş kanununun 392. maddesinde yer alan sürenin zamanaşımı süresi olduğu, cevap dilekçesinde davalıların zamanaşımı def'inde bulunduğu, taraflar arasındaki iş sözleşmesinin 20.05.2014 tarihinde feshedildiği, dava tarihinde 3 aylık zamanaşımı süresinin geçtiği, Mahkemece davanın reddine karar verilmesinin isabetli olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; Mahkemece taraflar arasında akdedilen sözleşmenin irdelenmediğini, sözleşmede uyuşmazlığa ... hukukunun uygulanacağına dair bir ibarenin bulunmadığını ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, iş sözleşmesine uygulanacak hukuk, davanın süresinde açılıp açılmadığı, davacının dava konusu alacaklara hak kazanıp kazanmadığına ilişkindir.

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Somut uyuşmazlıkta; davacı taraf davalının yurtdışı şantiyelerinde çalıştığını, ücretinin USD olarak ödendiğini ileri sürerek ödenmeyen işçilik alacaklarının hüküm altına alınmasını istemiş, davalı işverenler ise davacı işçinin dava konusu ettiği alacak kalemlerinin çalıştığı ülke mevzuatına göre değerlendirilmesi gerektiğini savunmuştur. İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesince uyuşmazlığa ... iş hukukunun uygulanması gerektiği belirtilerek ilgili mevzuat gereğince alacakların zamanaşımına uğradığı gerekçesiyle dava reddedilmiştir.

Dosya kapsamında göre davacı işçi davalının ...’daki işyerlerinde 16.10.2006-20.05.2016 tarihleri arasında çalışmıştır. Taraflar arasında imzalanan 13.10.2006 tarihli yurt dışı iş sözleşmesinde tarafların iş ilişkisindeki hak ve yükümlüklerine ilişkin çalışma süresi, fazla çalışma, hafta tatili ve genel tatil ücreti alacaklarına ilişkin maddelerinde çalışılan ülke mevzuatının uygulanacağı belirtilmiştir.

Sözleşmenin süresi, sona erdirilmesine ilişkin maddede hukuk seçimine yer verilmediği gibi yıllık ücretli izne ilişkin 10. maddesinde ise işçinin Türk iş mevzuatında belirtilen süre ve esaslar dâhilinde yıllık ücretli izin hakkına sahip olduğu belirtilmiştir.

Ayrıca sözleşmenin "Anlaşmazlık Hâlinde Uygulanacak Mevzuat ve Yetkili Makamlar" başlıklı 16. maddesinde de bu iş sözleşmesinde yer almayan hususlarla ilgili doğabilecek uyuşmazlıklara Türk iş mevzuatının uygulanacağı öngörülmüştür.

Buna göre için tarafların iş sözleşmesi ile belirtilen fazla çalışma ücreti, hafta tatili ücreti ile ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacakları yönünden bir hukuk seçimi anlaşması bulunduğundan, bu alacakların ait olduğu söz konusu çalışma dönemleri hakkında ... hukukunun uygulanması yerindedir. Ancak yabancı hukuk seçiminin kapsamı dışında kalan feshe bağlı kıdem tazminatı ile yıllık izin ücreti alacağına yönelik uyuşmazlığın çözümü bakımından Türk hukukunun uygulanması gerekmektedir. İş sözleşmesinde kısmi hukuk seçimi anlaşması yapıldığı gözetilmeksizin tüm alacaklar bakımından ... iş hukuku uygulanmak suretiyle sonuca gidilmesi hatalı olmuştur.

VI. KARAR