Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2025/5538 K.2025/6639

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalıya ait ... ve Cezayir’de bulunan inşaat şantiyelerinde 08.05.2006 tarihinden 21.03.2018 tarihine kadar kamp amiri olarak çalıştığını, son net ücretinin 2.100,00 USD olduğunu, davacının haftanın 7 günü 06.00-21.00 saatleri arasında çalıştığını, 30 dakika yemek molası olduğunu, tüm ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalıştığını beyan ederek ödenmeyen fazla çalışma, hafta tatili ve ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının işçileri olmadığını, yurt dışında kurulu bulunduğu iddia edilen bir şirket varsa ve davacı da burada çalışmışsa davanın o şirkete yöneltilerek yabancı mevzuatın uygulanması gerektiğini, husumet itirazlarının bulunduğunu, yurt dışında çalıştığı iddia edilen işçinin Türkiye’deki davalı Şirketle bağının bulunup bulunmadığının anlaşılması için Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) tarafından düzenlenen yurt dışı iş sözleşmesinin incelenmesi gerektiğini, benzer biçimde ikame edilen davada husumet yönünden verilen ret kararının Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleştiğini,

davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, yurt dışında çalışma sebebiyle ücretinin brüte çevrilmemesi gerektiğini, isteğe bağlı sigortalılık durumunun araştırılmasının gerektiğini, davacı tanıklarının derdest davalarının bulunması sebebiyle beyanlarına itibar edilemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 21.03.2023 tarihli kararı ile; dava konusu alacakların ait olduğu söz konusu çalışma dönemi yönünden çalışma yapılan ülke hukukunun uygulanması gerektiği kabulü ile bilirkişiden hesap raporu alındığı, davacının davalı işyerinin ...'daki şantiyesinde 21.08.2006-24.02.2016 tarihleri arasında aralıklı olarak çalıştığı, 29.12.2017-18.03.2018 tarihleri arasında ise Cezayir ülkesindeki şantiyede çalıştığı, en son aylık net 2.000,00 USD ücret aldığı,

dosya kapsamında dinlenen ve davacı ile birlikte çalışma yapılan süre ile sınırlı olarak değer verilen tanık beyanları doğrultusunda davacının fazla çalışma yaptığı, dinî bayramların bir günü hariç diğer günleri ile millî bayram ve 15 günde bir hafta tatili gününde çalıştığı, ...

Federasyonu İş Kanunu'nda yer alan düzenlemelere göre bilirkişi raporunda yapılan hesaplamaya itibar edilerek mazeretli ve raporlu olunan günler ile çalışılamayan günler nedeniyle %30 oranında indirim yapıldıktan sonra net 8.917,11 USD fazla çalışma alacağı, net 653,27 USD ulusal bayram ve genel tatil alacağı ile net 1.714,82 USD hafta tatil alacağı bulunduğu, Cezayir ülkesinde yapılan çalışma yönünden, tanıkların bu ülkede çalışmalarının olmadığı, talep konusu edilen alacakların davacı tarafından ispat edilemediği gerekçeleriyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin 21.03.2023 tarihli kararına karşı süresi içinde taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesinin 13.09.2023 tarihli kararı ile; dava konusu fazla çalışma, hafta tatili ve ulusal bayram genel tatil ücret talepleri açısından Mahkemece aldırılan 02.01.2023 tarihli bilirkişi raporunda ...

Federasyonu İş Kanunu'nda yer alan düzenlemeler esas alınarak ve davacı tanıklarının sadece ... ülkesinde gerçekleşen çalışma dönemine tanıklık ettikleri de gözetilerek hesaplamaların yapıldığı, ek bilirkişi raporunun mutad işyeri hukukuna uygun şekilde düzenlendiği, İlk Derece Mahkemesince ek bilirkişi raporuna itibar edilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmesinin isabetli olduğu gerekçesiyle tarafların istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

... Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesinin 13.09.2023 tarihli kararının süresi içinde taraf vekillerinc temyiz edilmesi üzerine Dairece, fazla çalışma ücretinin ... Federasyonu İş Kanunu hükümlerine göre hesaplanması, bu şekilde belirlenen miktar hüküm altına alınırken davacının 01.07.2020 tarihli ilk kararı istinaf etmemesi nazara alınarak miktar itibarıyla davalı yararına oluşan usuli kazanılmış hakkın gözetilmesi gerektiği belirtilerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin 13.05.2025 kararı ile; bozma kararı doğrultusunda bilirkişi raporu alınarak ... İş Kanunu hükümlerine göre yapılan hesaplamaya itibarla davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde;

1. Davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini,

2. Davacı müvekkili Şirket çalışanı olmadığından, davanın husumetten de reddi gerektiğini,

3. Hizmet süresinin hatalı hesaplandığını,

4. Ücretin miktarının ve brütleştirilmesinin hatalı olduğunu,

5. Davacı belirli süreli iş sözleşmesi ile istihdam edildiğinden proje bitimi nedeniyle sona erdirilen iş ilişkisi bakımından davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanmasının mümkün olmadığını,

6. Tanıkların müvekkili Şirket aleyhine davaları bulunduğundan beyanlarına itibar edilmesinin mümkün olmadığını, aksinin kabulü hâlinde dahi salt davacı ile birlikte çalıştıkları süre ile sınırlı olarak beyanlarına itibar edilebileceğini,

7. Ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacağı bakımından davacının yurt dışında çalışan işçi olduğu hususu gözetilmeksizin değerlendirme yapılmasının hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık; fazla çalışma ücretinin hesaplanmasına ilişkindir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR