Karar Özeti
Ceza Genel Kurulu 2022/139 E. , 2025/563 K. "İçtihat Metni" KARARI VEREN YARGITAY DAİRESİ : 9. Ceza Dairesi MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 1154-196 I. HUKUKÎ SÜREÇ Çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan sanık ...'ın 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 103/2, 62... . maddeleri uyarınca 13... ay hapis, kişiyi hürriye
Karar Detayı
Ceza Genel Kurulu 2022/139 E. , 2025/563 K. "İçtihat Metni" KARARI VEREN YARGITAY DAİRESİ : 9. Ceza Dairesi MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 1154-196 I. HUKUKÎ SÜREÇ Çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan sanık ...'ın 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 103/2, 62... . maddeleri uyarınca 13... ay hapis, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan aynı Kanun'un 103/1-a maddesi delaletiyle 109/1, 109/3-f, 109/5, 62... . maddeleri uyarınca 2 yıl 6 ay hapis cezaları ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluğuna; çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçuna yardım etme ve kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçlarından sanık ... ve suça sürüklenen çocuk ...'nın 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 223/2-e maddesi uyarınca beraatine ilişkin Ankara Batı 3. Ağır Ceza Mahkemesince verilen 26.09.2017 tarihli ve 35-261 sayılı hükümlerin, katılan ... vekili ve sanık ... müdafi tarafından istinaf edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 17. Ceza Dairesince duruşma açılarak yapılan yargılama sonucunda 02.11.2018 tarih ve 3053-1927 sayı ile; İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümlerin CMK'nın 280/2. maddesi uyarınca kaldırılmasına, çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan sanık ...'ın TCK'nın 103/2, 43/1, 62/1 ve 53. maddeleri uyarınca 16... ay hapis, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan sanıklar ... ve ...'ın aynı Kanun'un 109/1, 109/3-b-f, 109/5, 43/1, 62/1 ve 53. maddeleri uyarınca 3 yıl 10... gün hapis, çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçuna yardım etmeden sanık ...'ın aynı Kanun'un 103/2, 43/1, 39/2-c, 39/son, 62/1 ve 53. maddeleri uyarınca 6 yıl 8 ay hapis, suça sürüklenen çocuk ...'nın ise aynı Kanun'un 103/2, 43/1, 39/2-c, 39/son, 31/3 ve 62/1. maddeleri uyarınca 4 yıl 5 ay 10 gün hapis cezaları ile cezalandırılmasına ve (sanıklar ... ve ... yönünden) hak yoksunluğuna karar verilmiştir. Bu hükümlerin de katılan ... vekili, sanıklar ve suça sürüklenen çocuk müdafileri tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay (Kapatılan) 14. Ceza Dairesince 15.10.2020 tarih ve 6529-4065 sayı ile; "Mağdurenin soruşturma ifadesine ilişkin CD çözümleme tutanağında psikoloğun yaşı konusundaki sorusuna verdiği 'Hiç on dört yaşında duruyor muyum abla ben' şeklindeki cevabı, annesi ...'in, mağdurenin çevresindekilere on sekiz yaşında olduğunu söyleyerek cinsel ilişkiye girip sonra da şikâyetçi olduğuna dair mahkeme beyanı, Bölge Adliye Mahkemesince iri yapılı olduğuna yönelik tespit ile Dairemizde heyetçe izlenen ifade CD'sine göre de kayıt yaşına göre daha büyük göründüğünün anlaşılması ve savunma karşısında, 5237 sayılı TCK'nın 30. maddesinde düzenlenen hata hükümlerinin koşullarının oluştuğu gözetilerek sanıklar ile suça sürüklenen çocuğun hukuki durumlarının tayin ve takdiri gerekirken yazılı şekilde hükümler kurulması," isabetsizliğinden bozulmasına karar verilmiştir. Bozmaya direnen Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 17. Ceza Dairesince 17.02.2021 tarih ve 1154-196 sayı ile; İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümlerin CMK'nın 280/2. maddesi uyarınca kaldırılmasına, sanık ...'ın çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan TCK'nın 103/2, 43/1, 62/1 ve 53. maddeleri uyarınca 16... ay hapis, kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan sanıklar ... ve ...'ın aynı Kanun'un 109/1, 109/3-f, 109/5, 43/1, 62/1 ve 53. maddeleri uyarınca 3 yıl 1 ay 15 gün hapis, sanık ...'ın çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçuna yardım etmeden aynı Kanun'un 103/2, 39/2-c, 43/1, 62/1 ve 53. maddeleri uyarınca 8 yıl 4 ay hapis, suça sürüklenen çocuk ...'nın çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçuna yardım etmeden aynı Kanun'un 103/2, 39/2-c, 43/1, 31/3 ve 62/1. maddeleri uyarınca 5 yıl 6 ay 20 gün hapis, cezası ile cezalandırılmasına ve (sanıklar ... ve ... yönünden) hak yoksunluğuna karar vermiştir. Direnme kararına konu bu hükümlerin de sanıklar ve suça sürüklenen çocuk müdafileri tarafından temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 04.09.2021 tarihli ve 57512 sayılı bozma istekli tebliğnamesiyle dosya kararına direnilen Daireye gönderilmiş, inceleme yapan Yargıtay 9. Ceza Dairesince 20.01.2022 tarih ve 25094-508 sayı ile direnme kararının yerinde görülmemesi üzerine Yargıtay Birinci Başkanlığına iade edilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır. II. UYUŞMAZLIK KONUSU VE ÖN SORUN Özel Daire ile Bölge Adliye Mahkemesi arasında oluşan ve Ceza Genel Kurulunca çözümlenmesi gereken uyuşmazlık; sanıklar ... ve ... ile suça sürüklenen çocuk ... hakkında TCK'nın 30. maddesinde düzenlenen hata hâlinin uygulama imkânı bulunup bulunmadığının belirlenmesine ilişkin ise de Yargıtay İç Yönetmeliği'nin 27. maddesi uyarınca öncelikle; Bölge Adliye Mahkemesi kararının yeni hüküm niteliğinde olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir. III. ÖN SORUNA İLİŞKİN BİLGİLER Bölge Adliye Mahkemesince sanıklar ... ve ... hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan temel cezanın TCK'nın 109/1. maddesi uyarınca alt sınırdan uzaklaşılarak 1 yıl 3 ay hapis cezası olarak belirlendiği ve aynı Kanun'un 109/3-b-f, 109/5, 43/1, 62/1 ve 53. maddeleri uygulanarak sonuç cezanın 3 yıl 10... gün hapis, çocuğun nitelikli cinsel istismarına yardım etme suçundan sanık ...'ın aynı Kanun'un 103/2, 43/1, 39/2-c, 39/son, 62/1 ve 53. maddeleri uyarınca 6 yıl 8 ay hapis, suça sürüklenen çocuk ...'nın ise aynı Kanun'un 103/2, 43/1, 39/2-c, 39/son, 31/3 ve 62/1. maddeleri uyarınca 4 yıl 5 ay 10 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, bu hükümlerin Özel Dairece TCK'nın 30. maddesinde düzenlenen hata hâlinin uygulanma imkânının oluştuğunun gözetilmemesi isabetsizliğinden bozulmasından sonra yargılama yapan Bölge Adliye Mahkemesince sanıklar ... ve ... hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan temel cezanın TCK'nın 109/1. maddesi uyarınca bu kez alt sınırdan 1 yıl hapis cezası olarak belirlenip aynı Kanun'un 109/3-f, 109/5, 43/1, 62/1 ve 53. maddeleri uyarınca 3 yıl 1 ay 15 gün hapis, çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçuna yardım etmeden sanık ...'ın aynı Kanun'un 103/2, 39/2-c, 43/1, 62/1 ve 53. maddeleri uyarınca 8 yıl 4 ay hapis ve suça sürüklenen çocuk ...'nın aynı Kanun'un 103/2, 39/2-c, 43/1, 31/3 ve 62/1. maddeleri uyarınca 5 yıl 6 ay 20 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, sanık ... hakkında çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan kurulan hükmün ise değiştirilmediği anlaşılmaktadır. IV. GEREKÇE A. Ön Sorun Konusuna İlişkin Açıklamalar Ceza Genel Kurulunun süreklilik kazanmış uygulamalarına göre şeklen direnme kararı verilmiş olsa dahi; a) Bozma kararı doğrultusunda işlem yapmak, b) Bozma kararında tartışılması gerektiği belirtilen hususları tartışmak, c) Bozma sonrası yapılan araştırma, inceleme ya da toplanan yeni delillere dayanmak, d) Önceki kararda yer almayan ve daire denetiminden geçmemiş olan yeni ve değişik gerekçe ile hüküm kurmak, Suretiyle verilen hüküm, direnme kararı olmayıp yeni bir hükümdür. Bu nitelikteki bir hükmün temyiz edilmesi hâlinde ise incelemenin Yargıtayın ilgili dairesi tarafından yapılması gerekmektedir. B. Somut Olayda Ön Soruna İlişkin Değerlendirme Özel Dairece mahkûmiyet hükümlerinin bozulmasından sonra, Bölge Adliye Mahkemesince kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçlarından kurulan mahkûmiyet hükümlerinde bir önceki hükümde uygulanan TCK'nın 109/3-b maddesinin uygulanmayıp ayrıca temel cezanın alt sınırdan belirlenmesi ve sonuç cezanın değiştirilmesi, çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçuna yardım etmeden önceki hükümlerdeki uygulama maddelerinin değiştirilerek farklı cezalara hükmedilmesi suretiyle verdiği hükümler direnme kararı niteliğinde değildir. Ayrıca, sanık ... hakkında çocuğun nitelikli cinsel istismarı suçundan kurulan mahkûmiyet hükmü Özel Dairenin bozma kararından sonra değiştirilmemiş ise de kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan verilen hükmün yeni hüküm olması ve mevcut delillerin birlikte değerlendirilerek sanıklar ve suça sürüklenen çocuğun hukuki durumlarının tayin edilmesi gerektiğinden bu hükmün de Özel Dairece değerlendirilmesinde zorunluluk bulunduğu kabul edilmelidir. Özel Dairenin temyiz denetiminden geçmeyen bu yeni hükümlerin doğrudan Ceza Genel Kurulunca ele alınması mümkün olmadığından, dosyanın inceleme yapılmak üzere Özel Daireye gönderilmesine karar verilmelidir. Ulaşılan sonuç karşısında asıl uyuşmazlık konusu değerlendirilmemiştir. V. KARAR Açıklanan nedenlerle; Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 17. Ceza Dairesinin 17.02.2021 tarihli ve 1154-196 sayılı kararı yeni hüküm niteliğinde olduğundan, dosyanın temyiz incelemesi için Yargıtay 9. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 10.12.2025 tarihinde yapılan müzakerede oy birliğiyle karar verildi.
İlgili Makaleler
- CGK (Ceza Genel Kurulu) Kararları Yargıtay Ceza Genel Kurulu içtihatları, daireler arası birleştirme.