Yargıtay Ceza Genel Kurulu E.2022/570 K.2025/399

I. HUKUKÎ SÜREÇ

Sanığın nitelikli yağma, nitelikli hırsızlık ve resmî belgede sahtecilik suçlarından 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 223/2-e maddesi uyarınca beraatine ilişkin Bakırköy 11. Ağır Ceza Mahkemesince verilen 08.11.2018 tarihli ve 333-368 sayılı hükümlerin, Cumhuriyet savcısı ve katılan ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosyayı inceleyen İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7. Ceza Dairesince duruşma açılarak yapılan yargılama sonucunda 08.01.2020 tarih ve 142-23 sayı ile; sanığın nitelikli yağma suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 149/1-a-c ve 62. maddeleri uyarınca 9 yıl 2 ay;

nitelikli hırsızlık suçundan TCK'nın 142/1-e ve 62. maddeleri uyarınca 2 yıl 6 ay; resmî belgede sahtecilik suçundan ise TCK'nın 204/1 ve 62. maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay hapis cezalarıyla cezalandırılmasına ve tüm suçlar yönünden TCK'nın 53... . maddeleri uyarınca hak yoksunluğuna ve mahsuba karar verilmiştir.

Bu hükümlerin sanık müdafii tarafından temyiz edilmesi üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 6. Ceza Dairesince 16.06.2020 tarih ve 1186-1933 sayı ile.

"Sanık hakkında olaya karıştığına ilişkin herhangi bir teşhisin bulunmadığı, mağdurun iş yerinin bulunduğu AVM içerisindeki kuyumcu dükkanının güvenlik kamerasından elde edildiği bahsedilen ancak ne şekilde temin edildiği ve dosyaya nasıl ibraz edildiği dosya içeriğinden anlaşılamayan güvenlik kamerası görüntüsünün hangi zaman dilimine ait olduğunun anlaşılamadığı gibi sadece bu görüntünün olay ile sanık arasında bağlantı kurmaya yeterli olmadığı,

bu hâliyle bahsi geçen görüntü üzerinden yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucunda kamera kaydında görünen kişinin sanık ...’nın resmi ile 'Çok kuvvetle muhtemel (%90 oranında)' uyumlu olduğunun bildirilmiş olmasının tek başına mahkûmiyete yeter, kesin ve inandırıcı delil olarak kabul edilemeyeceği gözetilmeden, mahkûmiyet hükmü kurulması," isabetsizliğinden bozulmasına karar verilmiştir.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7. Ceza Dairesi 14.10.2020 tarih ve 1167-1967 sayı ile bozmaya direnerek önceki hükümler gibi sanığın nitelikli yağma, nitelikli hırsızlık ve resmî belgede sahtecilik suçlarından mahkûmiyetine karar vermiştir.

Direnme kararına konu bu hükümlerin de sanık müdafii tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 10.09.2021 tarihli ve 1345 sayılı bozma istemli tebliğnamesiyle dosya CMK'nın 307. maddesi uyarınca kararına direnilen Daireye gönderilmiş, aynı madde uyarınca inceleme yapan Yargıtay 6. Ceza Dairesince 15.11.2022 tarih ve 22177-16000 sayı ile direnme kararının yerinde görülmemesi üzerine Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilen dosya, Ceza Genel Kurulunca değerlendirilmiş ve açıklanan gerekçelerle karara bağlanmıştır.

II. UYUŞMAZLIK KONUSU VE KAPSAMI

Direnmenin ve temyizin kapsamına göre inceleme sanık hakkında nitelikli yağma, nitelikli hırsızlık ve resmî belgede sahtecilik suçlarından kurulan mahkûmiyet hükümleriyle sınırlı olarak yapılmıştır. Özel Daire ile Bölge Adliye Mahkemesi arasında oluşan ve Ceza Genel Kurulunca çözümlenmesi gereken uyuşmazlık; sanığa isnat olunan nitelikli yağma, nitelikli hırsızlık ve resmî belgede sahtecilik suçlarının sabit olup olmadığının belirlenmesine ilişkin ise de Yargıtay İç Yönetmeliği'nin 27. maddesi uyarınca öncelikle; Cumhuriyet savcısının esas hakkındaki görüşünün usulüne uygun olarak alınıp alınmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir.

III. OLAY VE OLGULAR

İncelenen dosya kapsamından;

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7. Ceza Dairesince bozmadan sonra yapılan yargılamanın 14.10.2020 tarihli oturumunda bozma ilamının okunduğu, Yargıtay bozma ilamına karşı diyecekleri sorulan Cumhuriyet savcısının.

"Sanık ...'in olay tarihinde müştekiye ait iş yerinde, iş yerinin bulunduğu iş hanında araç içerisinde, ayrıca olay mahalline giden yolda aynı aracın görüntülerinin olaya karışan diğer ikinci araç ile birlikte bulunduğu, görüntüler üzerinde tarih ve olayın net olarak gözüktüğü, bilirkişi raporuna göre iş yerinde bulunan kişi ile olaya karışan araçta bulunan kişinin aynı kişi olup sanık ... olduğu anlaşıldığından daha önce Dairemizce verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından verilen kararda CMK'nun 307/3.maddesi uyarınca direnilmesine karar verilmesi mütalaa olunur" şeklinde düşüncesini bildirdiği,

ardından bozma ilamına karşı diyeceği sorulan sanık müdafiinin beyanı alındıktan sonra, Cumhuriyet savcısının esas hakkındaki görüşü usulüne uygun şekilde alınmadan duruşmaya son verilip direnme kararına konu hükümlerin kurulduğu anlaşılmaktadır.

IV. GEREKÇE

Ayrıntıları Ceza Genel Kurulunun 12.09.2024 tarihli ve 362-243; 10.07.2024 tarihli ve 307-2 33... .02.2025 tarihli ve 110-54 sayılı kararları ile diğer müstakar kararlarında açıklandığı üzere; Yargıtayın bozma ilamı ile derece mahkemelerince verilen hüküm ve kararlar ortadan kalkarlar. Bozmadan sonraki serbestlik ilkesi kapsamında mahkemeler kural olarak bozmadan sonra gerek bir önceki kararlarından, gerekse bozma ilamından tamamen farklı bir sonuca ulaşıp apayrı bir hüküm/karar tesis edebilirler. Bu ilkenin istisnalarından birini direnme/ısrar kararı oluşturur (CMK madde 307/4).

Yargıtaydan verilen bozma kararı üzerine davaya yeniden bakacak bölge adliye veya ilk derece mahkemesi, ilgililere bozmaya karşı diyeceklerini sorar (CMK madde 307/1). Cumhuriyet savcısının bozmaya karşı diyeceklerini bildirmesi ile esas hakkındaki mütalaasını sunması, prensip olarak farklı fonksiyonları ve sonuçları olan savcılık işlemleridir. Bu nedenledir ki Yargıtaydan verilen bozma kararı üzerine davaya yeniden bakacak derece mahkemesi, bozma kararına uysa da önceki kararında ısrar etse de Cumhuriyet savcısının esas hakkındaki mütalaasının, savunma hakkının etkin kullanılabilmesine imkân sağlayacak açıklık ve yeterlilikte olması usuli bir mecburiyettir.

Bu açıklamalar ışığında ön sorun değerlendirildiğinde;

Bozmadan sonra yapılan yargılamanın 14.10.2020 tarihli celsesinde Cumhuriyet savcısı tarafından serdedilen.

"Sanık ...'in olay tarihinde müştekiye ait iş yerinde, iş yerinin bulunduğu iş hanında araç içerisinde, ayrıca olay mahalline giden yolda aynı aracın görüntülerinin olaya karışan diğer ikinci araç ile birlikte bulunduğu, görüntüler üzerinde tarih ve olayın net olarak gözüktüğü, bilirkişi raporuna göre iş yerinde bulunan kişi ile olaya karışan araçta bulunan kişinin aynı kişi olup sanık ... olduğu anlaşıldığından daha önce Dairemizce verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından verilen kararda CMK'nun 307/3.maddesi uyarınca direnilmesine karar verilmesi mütalaa olunur." şeklindeki düşüncenin,

usule uygun geçerli ve yeterli esas hakkında mütalaa olarak kabul edilmesi mümkün bulunmadığından, Cumhuriyet savcısının esas hakkındaki görüşü usulüne uygun olarak alınmadan direnme kararına konu hükümlerin kurulması suretiyle sanığın savunma hakkının kısıtlandığı kabul edilmelidir.

Yukarıda açıklanan bu usule aykırılık nedeniyle Bölge Adliye Mahkemesinin direnme kararına konu hükümlerinin, Cumhuriyet savcısının esas hakkındaki görüşü usulüne uygun olarak alınmadan yargılamaya son verilip hükümlerin tesis ve tefhim edilmesi suretiyle savunma hakkının kısıtlanması isabetsizliğinden diğer yönleri incelenmeksizin bozulmasına karar verilmesi gerekmektedir.

VI. KARAR