Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E.2014/234 K.2015/2535

Taraflar arasındaki "elatmanın önlenmesi ve ecrimisil" davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Kayseri 4. Asliye Hukuk Mahkemesince davanın kısmen kabul kısmen reddine dair verilen 10.03.2011gün ve 2010/331 E.- 2011/77 K sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 14. Hukuk Dairesinin 18.10.2011 gün ve 2011/9816-12275 E. K. sayılı ilamı ile;

(…Davacı, davalının dava konusu taşınmaza vaki elatmasının önlenmesini ve ecrimisile hükmedilmesini istemiştir.

Davalı, taşınmazı davalıdan haricen satın aldığını, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, elatmanın önlenmesi davasının kabulüne, ecrimisil isteminin reddine karar verilmiştir.

Hükmü, davalı temyiz etmiştir.

Dava konusu taşınmaz dava dışı belediye adına kayıtlı olup, 04.07.2005 tarihli belgeye göre davacı adına tahsislidir. Taşınmazın davacı tarafından davalıya 04.07.2005 tarihli adi yazılı sözleşme ile haricen satıldığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Söz konusu satış sözleşmesi menkule ilişkin olup teslim de gerçekleştiğinden satış işlemi tekemmül etmiştir. Buna rağmen davacının davasının kabulü ile davalının taşınmaza müdahalesinin önlenmesine karar verilmesi doğru görülmediğinden hükmün bozulması gerekmiştir...)

gerekçesiyle bozularak dosya yerine geri çevrilmekle yeniden yapılan yargılama sonunda; mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

HUKUK GENEL KURULU KARARI

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek kararın süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Dava, 775 sayılı Gecekondu Kanunu uyarınca tahsis edilen taşınmaza ilişkin açılan elatmanın önlenmesi ve ecrimisil istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiş; Davalı vekilinin temyizi üzerine, Özel Dairece yukarıda başlık bölümünde yer alan nedenlerle hüküm bozulmuştur.

Mahkemece, bozmadan sonra Kayseri 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin 10.03.2011 gün 2009/121 E.- 2011/78 K sayılı kararı ile taraflar arasındaki sözleşmenin geçersiz sayıldığı ve hükmün temyiz incelemesi sonucu Yargıtay 8. Hukuk Dairesi tarafından onandığı belirtilerek bu kararın kesinleşmesi halinde Yargıtay 8. ve 14. Hukuk Daireleri arasında sözleşmenin geçerliliği yönünden uyuşmazlık meydana geleceğinin olası olduğu gerekçesiyle karar verilmiş; hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Hukuk Genel Kurulundaki görüşme sırasında, işin esasının incelenmesinden önce, temyize konu kararın gerçekte yeni hüküm niteliğinde olup olmadığı; dolayısıyla, temyiz incelemesinin Hukuk Genel Kurulunca mı, yoksa Özel Dairece mi yapılması gerektiği hususu, ön sorun olarak değerlendirilmiştir.

Bilindiği üzere; direnme kararının varlığından söz edilebilmesi için mahkeme bozmadan esinlenerek yeni herhangi bir delil toplamadan önceki deliller çerçevesinde karar vermeli; gerekçesini önceki kararına göre genişletebilirse de değiştirmemelidir. (6100 s. HMK 373. mad., Mülga 1086 s. HUMK.429 mad.).

Bir başka anlatımla; mahkemenin yeni bir delile dayanarak veya bozmadan esinlenerek yeni bir inceleme yaparak, gerekçesini değiştirerek veya daha önce üzerinde durmadığı bir hususu bozmada işaret olunan şekilde değerlendirerek karar vermiş olması halinde, direnme kararının varlığından söz edilemez.

Somut olayda ise; Mahkeme, taraflar arasındaki 04.07.2005 tarihli adi yazılı sözleşmenin menkule ilişkin olup teslim de gerçekleştiğinden satış işleminin tekemmül ettiği ve davanın kabulü ile davalının taşınmaza müdahalesinin önlenmesine karar verilmesi gerektiğine ilişkin bozma kararından sonra, önceki yargılama aşamalarında taraflarca ileri sürülmeyen ve mahkemece de gözetilmeyen ve davanın tarafları arasında görülerek sonuçlandırılan Kayseri 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 10.03.2011 gün 2009/121 E.- 2011/78 K sayılı bir başka kararına dayalı gerekçelerle direnme olarak adlandırdığı kararı vermiştir. Mahkemenin kararı, bozmadan sonra yeni araştırma, inceleme ve delillere dayalıdır.

Hal böyle olunca; Mahkemenin direnme olarak adlandırdığı temyize konu karar usul hukuku anlamında gerçek bir direnme kararı olmayıp; tamamen yeni bir inceleme ve gerekçeye dayalı, yeni hüküm niteliğindedir.

Bu yeni hükmün temyizen incelenmesi görevi ise, Hukuk Genel Kuruluna değil, Özel Daireye aittir. Bu nedenle, yeni hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesi için dosya Özel Daireye gönderilmelidir.

SONU Ç