Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E.2014/296 K.2014/521

Taraflar arasındaki “aile konutu hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil-aile konutu şerhi konulması” davasından dolayı yapılan yargılama sonunda; Ankara 10. Aile Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen 25.11.2008 gün ve 2007/1336 E. 2008/1428 K. sayılı kararın incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin 12.04.2010 gün ve 2010/2977 E.-2010/7100 K. sayılı ilamıyla bozularak dosya yerine geri çevrilmekle, yeniden yapılan yargılama sonunda, mahkemece önceki kararda direnilmiştir.

Hukuk Genel Kurulunca incelenerek direnme kararının süresinde temyiz edildiği anlaşıldıktan ve dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra gereği görüşüldü:

Davacı aile konutu hukuksal nedenine dayalı olarak tapu iptali, tescil ve aile konutu şerhi konulmasını dilemiş, Mahkemece davanın kabulüne dair kararın temyizi üzerine Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nce hüküm bozulmuş, Mahkemece önceki kararda direnilmiştir. Direnme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir. Hukuk Genel Kurulu’nun 14.11.2012 gün ve 2012/2-868, 805 sayılı kararı ile Mahkemece HMK 297 ve 294 maddelerine aykırı olarak “önceki kararda direnilmesine” şeklinde önceki karara atıf yapılmak suretiyle karar verilmesi usul ve yasaya aykırı bulunarak karar bozulmuştur.

Hukuk Genel Kurulu’nun bozma kararı üzerine dosyanın mahalline geri çevrilmesi üzerine Mahkemece bozma kararı davalı E. vekili Av. ...... tebliğ edilmiştir. Ne var ki, bozma kararının yeni esasa kaydı ile duruşma günü davalı E. vekili olarak Av. ..... tebliğ edilmiştir. Av. .... 18.01.2013 tarihinde Mahkeme’ye ulaşan dilekçesinde, davalının vekilliğinden çekildiğini belirterek tebligat evrakını iade etmiştir. Av. Hayrettin Korucu’nun davalı E. vekilliğinden çekildiği dosyada bulunan 07.12.2011 tarihli dilekçeden anlaşılmıştır. Açıklanan bu duruma rağmen Hukuk Genel Kurulu’nun bozma kararı üzerine yeni duruşma günü davalı E.. vekili Av. ..... tebliğ edilip bozmaya karşı diyecekleri sorulmadan davalı vekilinin yokluğunda karar verilmiştir.

Davalı vekiline yeni duruşma günü bildirilmeden yokluğunda yargılama yapılması Anayasa m. 36’da düzenlenen “hak arama özgürlüğü”; Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 6. Maddesi kapsamında “adil yargılanma hakkı” ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda yer alan “hukuki dinlenme hakkı”nın(m. 27) açık ihlalidir. 6100 sayılı HMK’nın 27. Maddesinde bu hakkın kapsamı;

“a) Yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunması,

b) Açıklama ve ispat hakkı,

c) Mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesi”

olarak belirlenmiştir.

Şu durumda; Hukuk Genel Kurulu'nun bozma kararı üzerine yeni duruşma günü davalı E. vekiline yöntemince tebliğ edilmeden, dolayısıyla taraf teşkili sağlanmadan hukuki dinlenme hakkı kısıtlanarak direnme kararı verilmesi önemli bir usul hatası olup kararın bu usulî gerekçeyle bozulması gerekmiştir.