Yargıtay Hukuk Genel Kurulu E.2024/514 K.2025/833

2022/5795 Esas, 2022/13655 Karar sayılı BOZMA kararı

Taraflar arasındaki hizmet ve prime esas kazancın tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın taraflar ve fer'î müdahil Sosyal Güvenlik Kurumu vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davalı ve fer'î müdahil Kurum vekillerinin istinaf başvurularının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılıp düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraflar ve fer'î müdahil Sosyal Güvenlik Kurumu vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 10. Hukuk Dairesince yapılan inceleme sonunda bozulmuş, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiştir. Direnme kararı taraflar ve fer'î müdahil Sosyal Güvenlik Kurumu vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan gündem ve dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

A. Ön Sorun

Hukuk Genel Kurulunda yapılan görüşmeler sırasında işin esasına girilmeden önce Özel Dairenin bozma kararının davacı vekilinin prime esas kazanca yönelik temyiz itirazları yönünden değerlendirme içerip içermediği, bu durumda taraf vekillerinin temyiz itirazlarının kabul edildiği belirtilerek yapılan bozmanın usulüne uygun olup olmadığı; buradan varılacak sonuca göre direnme kararı ile Özel Daire bozma kararı kaldırılarak tarafların tüm itirazlarını karşılar şekilde usulüne uygun temyiz incelemesi yapılması için dosyanın Özel Daireye gönderilmesinin gerekip gerekmediği ön sorun olarak tartışılmıştır.

B. Gerekçe

Değerlendirme

1. Somut olayda davacının 20.09.2010-02.05.2011 tarihleri arasında davalıya ait işyerinde geçen ve Kuruma bildirilmeyen hizmetlerinin gerçek ücreti üzerinden.

02.05.2011-02.01.2016 tarihleri arasında Kuruma bildirilen hizmetlerinin ise gerçek ücreti üzerinden tespiti istemiyle açtığı eldeki davada, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulü ile davacının 20.09.2010-02.05.2011 tarihleri arasında davalı işyerinde hizmet akdine dayalı olarak çalıştığının ve 02.05.2011-02.01.2016 tarihleri arasında Kuruma bildirilen hizmetleri yönünden ise yıllara göre net asgari ücretin 200,00 TL fazlası ücretle çalıştığının tespitine dair verilen karara karşı taraflar ve fer'î müdahil Kurum vekillerince istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince hizmet tespitine ilişkin kararın yerinde

olduğu, ancak prime esas kazancın tespiti istemi yönünden davalı işveren tarafından sunulan ücret bordrolarında belirtilen ücretin Kuruma yapılan bildirimlerle uyumlu olduğu, davacının bunun aksini ispatlayan yazılı delil ya da yazılı delil başlangıcı sayılabilecek belge sunmadığından asgari ücretle çalıştığının kabulü gerektiği gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davalı şirket ve fer’î müdahil Kurum vekillerinin istinaf başvurularının kabulü ile ilk derece mahkemesi kararı kaldırılıp düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne,

davacının 20.09.2010-02.05.2011 tarihleri arasında davalı şirkete ait işyerinde hizmet akdine tabi olarak asgari ücretle çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verildiği, kararın taraflar ve fer'î müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Özel Dairece davacının prime esas kazanca yönelik açık temyiz bulunmasına karşın kararın davacının davalı işyerinde 02.05.2011 tarihinde işe başladığına dair işe giriş bildirgesi, sağlık raporu, adli sicil kaydı,

imzalı belirsiz süreli iş sözleşmesi ile ücret ödemelerinin bulunduğundan davacıdan bu belgelere ve belgelerdeki imzalara itirazı bulunup bulunmadığı sorularak gerektiğinde imza incelemesi yaptırılıp değerlendirilmek suretiyle Kuruma bildirilen tarihten önceki çalışmalarının ne şekilde gerçekleştiği hususu açıklatılıp ayrıca bordro tanığı olarak beyanı alınan ...’nın davacının talebini aşacak şekilde beyanda bulunması karşısında çelişki giderilerek karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulduğu, ancak davacı vekilinin prime esas kazanca ilişkin temyiz itirazları hakkında inceleme yapılmadığı,

Bölge Adliye Mahkemesince de davacının asgari ücretle çalıştığının tespitine ilişkin verilen kararın bozma kapsamının dışında tutulduğu belirtilmek suretiyle hizmet tespiti yönünden direnme kararı verildiği, direnme kararının taraflar ve fer'î müdahil Kurum vekillerince temyiz edildiği, davacı vekilinin yine prime esas kazanca ilişkin temyizi bulunduğu anlaşılmıştır.

2. Yukarıda yapılan açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde davacı vekilinin prime esas kazanca ilişkin Bölge Adliye Mahkemesinin ilk kararına yönelik temyiz itirazlarının Özel Dairece incelenmemesi karşısında usulüne uygun biçimde tamamlanmış bir temyiz incelemesinden söz edilmesi mümkün olmamakla Özel Dairenin bozma kararının maddi hataya dayandığı anlaşıldığından Özel Dairenin bozma kararı ile bu karara dayalı olarak verilen direnme kararı ortadan kaldırılarak usulüne uygun temyiz incelemesi yapılmak üzere dosyanın Özel Daireye gönderilmesi gerekmektedir.