KÜNYE
Türkiye Cumhuriyeti Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm Hafız Abdul Basıt Muhammad Farooq Başvurusu
- Karar tarihi
- 28 Ocak 2021
- Başvuru Numarası
- 2017/4965
Karar Metni
724 kelime·4 dk okuma·16 bölüm
I. BAŞVURUNUN
KONUSU
1. Başvuru, öldürülme veya kötü muameleye maruz kalma
riski bulunan ülkeye sınır dışı kararı verilmesi nedeniyle kötü muamele
yasağının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.
II. BAŞVURU
SÜRECİ
2. Başvuru 20/1/2017 tarihinde yapılmıştır.
3. Başvurucu, Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün (İçtüzük)
73. maddesi uyarınca sınır dışı işleminin yürütmesinin tedbiren durdurulmasına
karar verilmesini talep etmiştir.
4. Komisyonca tedbir talebinin ve kabul edilebilirlik
incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.
5. Bölüm tarafından 3/2/2017 tarihinde tedbir talebinin
reddine karar verilmiştir.
III. OLAY VE
OLGULAR
6. Başvuru formu ve ekleri, ilgili kurumlardan ve Ulusal
Yargı Ağı Bilişim Sistemi’nden (UYAP) elde edilen bilgi ve belgelere göre
olaylar özetle şöyledir:
A. İdari Dava
Süreci
7. Başvurucu, 1989 doğumlu olup Pakistan vatandaşıdır.
8. Başvurucu, ülkesindeki din kaynaklı zulüm, baskı,
şiddet uygulamaları nedeniyle ülkesini terk etmek zorunda kaldığını belirtmiş
ancak Türkiye’ye hangi tarihte ve ne şekilde giriş yaptığı konusunda bilgi
vermemiştir.
9. Başvurucunun 4/4/2013 tarihli ve 6458 sayılı
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu’nun 54. maddesinin (1) numaralı
fıkrasının (a) ve (d) bentleri uyarınca “5237 sayılı Kanun’un 59 uncu
maddesi kapsamında sınır dışı edilmesi gerektiği değerlendirilenler” ve “Kamu
düzeni veya kamu güvenliği ya da kamu sağlığı açısından tehdit oluşturanlar” kapsamında
olduğu değerlendirilerek İstanbul Valiliği İl Göç İdaresi Müdürlüğünün 4/3/2016
tarihli kararı ile sınır dışı edilmesine ve idari gözetim altına alınmasına
karar verilmiştir.
10. Başvurucunun söz konusu işlemin iptali için 31/3/2016
tarihinde açtığı dava, İstanbul 1. İdare Mahkemesinin (Mahkeme) 21/9/2016
tarihli kararıyla reddedilmiştir. Kararın başvurucuya/vekiline tebliğine dair
bir bilgi bulunmamaktadır.
11. Aynı işleme ilişkin olarak başvurucu tarafından
31/10/2016 tarihinde tekrar iptal davası açılmıştır. İstanbul 1. İdare
Mahkemesi 28/11/2016 tarihinde "davanın kesin hüküm nedeniyle
incelenmeksizin reddine" karar vermiştir.
12. 23/12/2016 tarihinde tebliğ edilen karara karşı
20/1/2017 tarihinde bireysel başvuruda bulunulmuştur.
B. Ceza
Soruşturması
13. Başvurucu, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının
2016/29727 No.lu soruşturmasında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan
İstanbul 10. Sulh Ceza Hâkimliğinin 27/12/2015 tarihli kararıyla
tutuklanmıştır.
14. Başvurucu 4/3/2016 tarihinde Cumhuriyet savcısı
tarafından resen tahliye edilmiştir.
15. 15/4/2016 tarihinde kovuşturmaya yer olmadığı kararı
verilmiştir.
16. Başvurucunun idari gözetim kararının kaldırılması
talebi İstanbul 2. Sulh Ceza Hâkimliğinin 16/3/2016 tarihli kararıyla kabul
edilerek salıverilmesine karar verilmiştir.
IV. İNCELEME VE
GEREKÇE
17. Mahkemenin 28/1/2021 tarihinde yapmış olduğu
toplantıda başvuru incelenip gereği düşünüldü:
A. Başvurucunun
İddiaları
18. Başvurucu; sınır dışı edilirse yaşamı ile maddi ve
manevi bütünlüğünün tehlikeye gireceğini, işkence ve kötü muamele görme hatta
ölüm riskinin bulunduğunu, Mahkemenin bu iddialarla ilgili hiçbir inceleme yapmadığını,
kovuşturmasızlık kararıyla sonuçlanan soruşturmadan dolayı tutuklanması ve
sınır dışı kararı verilmesinin kötü muamele yasağı, kişi hürriyeti ve güvenliği
ile adil yargılanma hakkını ihlal ettiğini öne sürmüştür.
B. Değerlendirme
19. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin
Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 47. maddesinin (5) numaralı
fıkrası ile İçtüzük'ün 64. maddesinin (1) numaralı fıkrası gereği bireysel
başvurunun başvuru yollarının tüketildiği, başvuru yolu öngörülmemiş ise
ihlalin öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün içinde yapılması gerekir.
20. Terör örgütüne üye olduğu iddiasıyla başlatılan
soruşturma sonucunda kamu güvenliğini tehdit ettiği gerekçesiyle verilen sınır
dışı kararına karşı İstanbul 1. İdare Mahkemesinde açılan ilk dava 21/9/2016
tarihinde reddedilmiştir. Başvurucu anılan karara karşı bireysel başvuruda
bulunmamıştır. Kesin olarak verilen bu karardan sonra ikinci kez açtığı dava
ise 28/11/2016 tarihinde kesin hüküm nedeniyle incelenmeksizin reddedilmiştir.
21. Daha önce başvurulduğu ve reddedildiği için başarılı
olunmayacağı belli olan başvuru yoluna yeni bir delil ileri sürmeksizin tekrar
başvurulması sonucu verilen karar üzerine yapılan bireysel başvurunun Anayasa
Mahkemesinin süre ve zaman bakımından yetkisi üzerinde bir etkisi
bulunmamaktadır (İbrahim Oğuz Yapar, B. No: 2012/829, 5/3/2013, § 32; Seyithan
Akgül, B. No: 2013/5869, 7/1/2016, § 35; Ramazan Akpınar, B. No:
2014/13349, 4/4/2018, § 23).
22. İdare Mahkemesindeki ilk davada verilen kararın
kendisine hangi tarihte tebliğ edildiği hususunda başvurucunun bir açıklaması
bulunmamaktadır. Başvurucunun bu kararı en geç ikinci davayı açtığı 31/10/2016
tarihinde öğrendiği değerlendirildiğinde anılan tarihten itibaren otuz gün
içinde yapılması gereken bireysel başvurunun süresinden sonra 20/1/2017
tarihinde yapıldığı anlaşılmıştır.
23. Açıklanan gerekçelerle başvurunun diğer kabul
edilebilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin süre aşımı nedeniyle
kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.
A. Başvurunun süre aşımı nedeniyle KABUL EDİLEMEZ
OLDUĞUNA,
B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde
BIRAKILMASINA,
C. Kararın bir örneğinin bilgi için İçişleri Bakanlığı
Göç İdaresi Genel Müdürlüğüne GÖNDERİLMESİNE 28/1/2021 tarihinde OYBİRLİĞİYLE
karar verildi.
Başkan
:
Hasan Tahsin GÖKCAN
Üyeler
:
Hicabi DURSUN
Muammer TOPAL
Recai AKYEL
Selahaddin MENTEŞ
Raportör
:
Hüseyin MECEK
Başvurucu
:
Hafız Abdul Basıt Muhammad
FAROOQ
Vekili : Av. Selahattin KARAHAN
Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm, E. 2017/4965, 28 Ocak 2021 tarihli karar · Kaynak: AYM Kararlar Bilgi Bankası