Murat Turhan Başvurusu (B. No: 2014/12517)

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvuru, delil toplanması taleplerinin gerekçesiz

reddedilmesi ve haksız yere mahkûmiyet kararı verilmesi nedenleriyle adil

yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasına ilişkindir.

II. BAŞVURU SÜRECİ

2. Başvuru 24/7/2014 tarihinde

yapılmıştır.

3. Başvuru, başvuru formu ve eklerinin idari yönden yapılan ön

incelemesinden sonra Komisyona sunulmuştur.

4. Birinci Bölüm İkinci Komisyonunca başvurunun kabul

edilebilirlik incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.

5. Bölüm Başkanı tarafından başvurunun kabul edilebilirlik ve

esas incelemesinin birlikte yapılmasına karar verilmiştir.

6. Başvuru belgelerinin bir örneği bilgi için Adalet Bakanlığına

(Bakanlık) gönderilmiştir. Bakanlık görüş bildirmemiştir.

III. OLAY VE OLGULAR

7. Başvuru formu ve eklerinde ifade edildiği şekliyle ilgili

olaylar özetle şöyledir:

8. Niğde Belediyesi (Belediye) tarafından 29/5/2008

tarihinde, 800 ton 70/100 asfalt, 170 ton astar malzemesi alım işi ihalesi

yapılmıştır.

9. Başvurucu, o tarihte fen işlerinden sorumlu belediye başkan

yardımcısı olarak görev yapmaktadır.

10. İçişleri Bakanlığı mülkiye müfettişlerince tanzim edilen 26/11/2008 tarihli raporda, Niğde Belediyesince 29/5/2008

tarihinde ihalesi yapılan alım işinde ihale teknik şartnamesine aykırı olarak Tüpraş ürün çıktı belgesi olmayan ürünler teslim alınarak

Belediyenin zarara uğratıldığı iddia edilmiştir. Buna ilişkin evrak, ilgililer

hakkında soruşturma yapılması için Niğde Cumhuriyet Başsavcılığına

gönderilmiştir.

11. Niğde Cumhuriyet Başsavcılığı 29/5/2009

tarihli iddianamesiyle başvurucunun ihale kapsamındaki işin yönetim, kontrol ve

denetiminde sorumlu olduğu gerekçesiyle hakkında görevi kötüye kullanma

suçundan Niğde 1. Asliye Ceza Mahkemesinde kamu davası açmıştır.

12. Niğde 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 5/6/2009

tarihli kararıyla eylemin ihaleye fesat karıştırma suçunu oluşturabileceğinden

bahisle görevsizlik kararı verilmiştir.

13. Niğde Ağır Ceza Mahkemesince yürütülen yargılamada eylemin "şartnamede belirlenen şartlara uygun olmayan

malın kabul edilmesi nedeniyle edimin ifasına fesat karıştırma suçunu

oluşturduğu" gerekçesiyle başvurucu ve diğer sanıklara ek

savunma hakkı tanınmıştır.

14.16/9/2011 tarihli duruşma tutanağının ilgili kısmı şöyledir:

"Celse arasında Belediye Başkanlığı’na

müzekkere yazılarak sanıkların suç tarihindeki görevlerinin ne olduğu, ne

şekilde istihdam edildikleri ve iddianamede belirtilen ihaleye ilişkin muayene

kabul komisyonunda bulunup bulunmadıklarının sorulmuş olduğu, Belediye

Başkanlığınca da yazımıza cevap verilerek olay tarihinde ...

sanık Murat Turhan’ın ise fen işleri müdürlüğünden

sorumlu başkan yardımcısı olduğunun bildirilmiş olduğu görül[müştür.]"

15. Niğde Ağır Ceza Mahkemesinin 2/11/2011

tarihli ve E.2010/229, K.2011/269 sayılı kararıyla edimin ifasına fesat karıştırma

suçundan başvurucunun 2 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar

verilmiştir.

16. Mahkûmiyet kararının gerekçesinin ilgili kısmı şöyledir:

"Niğde Belediyesi tarafından 29/05/2008 tarihinde yapılan 800 ton 70/100 asfalt, 170 ton

MC-30 Astar Bitüm malzemesi alım işiihalesini Y...

Petrol İnş. Pet. San. Tic. Ltd. Şti. isimli firmanın kazandığı, ... ihale teknik şartnamesinde ihale konusu malın Tüpraş çıkışlı olmasının gerektiği yazılı olduğu halde

teslim alınan malların Tüpraş çıkışlı olduğuna dair

belge ibraz edilmeden ve tankerler mühürsüz olmasına rağmen yapılan işin her

aşamasında yönetim, kontrol ve denetiminde sorumlu olan sanıklardan A. ve

Belediye başkan yardımcısı sanık Murat'ın teknik şartnameye aykırı hareket

ettikleri, muayene ve kabul komisyonu başkanı olan sanık B.D. ile komisyon

üyeleri olan sanık A.A. ve Ş.A.'nın ihaleye konu

malın Türkiye Rafineri A.Ş. ürünü olması gerekirken bunu kanıtlayacak Tüpraş ürün çıktı belgesi olmayan ürünleri kabul ettikleri,

Ş.A. hakkında herhangi bir kamu davasının açılmamış olduğu, kovuşturmaya yer

olmadığına dair bir kararın da verilmediği, Ş.A.'nın

muhakkike verdiği ifadesinde tankerlerin Tüpraş

belgesi olmadığını sanık A.ya söylediklerini, onun da

"kabul edin" dediği için Tüpraş çıktısı

belgesi olmayan tankerleri kabul ettiğini belirttiği, söz konusu belediye

tarafından daha önceki yıllarda da asfalt alımının yapılmış olduğu, daha önceki

yıllarda tankerlerin mutlaka mühürlü olmasına ve şoförlerinde de Tüpraş çıktısı belgesi bulunmasına rağmen dava konusu

ihalenin Y... Petrol İnş. Pet. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından

kazanılmasından sonra şartnamenin açık hükmüne rağmen Tüpraş

çıktısı belgesi bulunmayan mühürsüz tankerlerin kabul edildiği, hangi

eylemlerin ihaleye fesat karıştırma suçunu oluşturduğunun TCK nun 235. maddesinde tahdidi olarak sayıldığı, sanıkların

eylemlerinin bu suçu oluşturmadığı, sanıkların eylemlerinin TCK nun 236. maddesinde belirtilen şartnamede belirlenen

şartlara uygun olmayan malın kabul edilmesi nedeniyle edimin ifasına fesat

karıştırma suçunu oluşturduğu anlaşıldığından bu suçtan sanıklara ek savunma

hakkı verilerek sanıkların bu suçtan cezalandırılmalarına karar vermek gerekmiş

ve sanıklar hakkında aşağıdaki hüküm kurulmuştur."

17. Başvurucu ve katılan tarafından hükmün temyiz edilmesi

üzerine Yargıtay 5. Ceza Dairesinin 21/4/2014 tarihli

ve E.2014/2912, K.2014/4375 sayılı kararıyla hüküm onanmıştır.

18.Başvurucu, anılan karardan 10/7/2014

tarihinde haberdar olduğunu belirtmiştir.

19. Başvurucu 24/7/2014 tarihinde

bireysel başvuruda bulunmuştur.

IV. İLGİLİ HUKUK

20. 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı

Türk Ceza Kanunu'nun 236. maddesinin (2) numaralı fıkrası şöyledir:

"Aşağıdaki fiillerin hileli olarak

yapılması hâlinde, edimin ifasına fesat karıştırılmış sayılır:

...

d) Yapım ihalelerinde eserin veya kullanılan

malzemenin şartname veya sözleşmesinde belirlenen şartlara, miktar veya

niteliklere uygun olmamasına rağmen kabul edilmesi.

..."

V. İNCELEME VE GEREKÇE

21. Mahkemenin 25/10/2017tarihinde yapmış olduğu toplantıda

başvuru incelenip gereği düşünüldü:

A. Silahların Eşitliği

İlkesinin İhlal Edildiğine İlişkin İddia

22. Başvurucu, söz konusu ihale süreciyle ilgili yetki ve

sorumluluğunun neler olduğunun Belediyeden sorulması ve bilirkişi raporu

alınması istemlerinin Mahkeme tarafından gerekçesiz biçimde reddedildiğini

belirterek adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.

23. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin

Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 47. maddesinin (3),48.

maddesinin (1) ve (2) numaralı fıkraları uyarınca başvurucunun başvuru konusu

olaylara ilişkin iddialarını açıklama, dayanılan Anayasa hükmünün ihlal

edildiğine dair hukuki iddialarını kanıtlama, bireysel başvuru kapsamındaki

haklardan hangisinin hangi nedenle ihlal edildiği ve buna ilişkin gerekçeleri

ve delilleri sunma yükümlülüğü bulunmaktadır (S.S.A., B. No:

2013/2355, 7/11/2013, § 38; Veli Özdemir,

B. No: 2013/276, 9/1/2014, §§ 19, 20).

24. Başvuruya konu ihlal iddiasıyla ilgili deliller sunarak

ihlale neden olduğu ileri sürülen işlem veya kararların aslı ya da örneğini

başvuru dilekçesine ekleme sorumluluğunun başvurucuya ait olmasına rağmen

başvurucu, taleplerinin Mahkemece gerekçesiz olarak reddedildiğine ilişkin iddialarını

temellendirmemiştir. Bir başka ifadeyle hangi tarihli dilekçeyle veya hangi

tarihli celsede Belediyeye yazı yazılması ve bilirkişi incelemesi yaptırılması

yönünde Mahkemeden talepte bulunulduğuna ilişkin deliller Anayasa Mahkemesine

sunulmamıştır. Mahkemenin anılan taleplerle ilgili verdiği karar da başvuru

formuna eklenmemiştir. Kaldı ki başvurucunun talebiyle ilgili olarak Belediyeye

yazı yazıldığı da görülmektedir (bkz. § 14).

25. Başvurucu, ayrıca hakkında 5237 sayılı Kanun'un 236.

maddesinin hangi fıkrasından hüküm kurulduğunun gösterilmemesi sebebiyle

savunma hakkının kısıtlandığını ileri sürmüştür.

26. Gerekçeli kararın hüküm kısmında, başvurucu hakkında 5237

sayılı Kanun'un 236. maddesinin hangi fıkrasından hüküm kurulduğu

anlaşılmamaktadır. Ancak hükmün gerekçe kısmında başvurucunun 5237 sayılı

Kanun'un 236. maddesinin (2) numaralı fıkrasında (d) bendinde belirtilen "şartnamede belirtilen şartlara uygun olmayan

malların kabul edilmesi eylemi" nedeniyle cezalandırıldığı

görülmektedir.

27. Açıklanan nedenlerle başvurunun bu kısmının açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle

kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.

B. Yargılamanın Sonucunun

Adil Olmadığına İlişkin İddia

28. Başvurucu; malın kabul edilmesine ve bedelin ödenmesine dair

hiçbir belgede kendi imzasının bulunmadığını, 2 No.lu hak edişin yapıldığı

tarihte yıllık izinde olduğunu beyan etmesine rağmen bu konunun kararda

tartışılmadığını, delillerin yanılgılı şekilde değerlendirilmesi sonucu mahkûm

edildiğini belirterek adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini ileri

sürmüştür.

29. Anayasa’nın 148. maddesinin dördüncü fıkrasında, kanun

yolunda gözetilmesi gereken hususlara ilişkin şikâyetlerin bireysel başvuruda

incelenemeyeceği belirtilmiştir. Bu kapsamda ilke olarak mahkemeler önünde dava

konusu yapılmış maddi olay ve olguların kanıtlanması, delillerin

değerlendirilmesi, hukuk kurallarının yorumlanması ve uygulanması ileuyuşmazlıkla ilgili varılan sonucun adil olup olmaması

bireysel başvurukonusu olamaz. Ancak bireysel başvuru

kapsamındaki hak ve özgürlüklere müdahale teşkil eden, bariz takdir hatası veya

açık bir keyfîlik içeren tespit ve sonuçlar bu

kapsamda değildir (Ahmet Sağlam,

B. No: 2013/3351, 18/9/2013, § 42).

30. Somut olayda Niğde Ağır Ceza Mahkemesince yapılan

yargılamada, başvurucunun işin her aşamasında yönetim, kontrol ve denetiminde

sorumlu olduğu ve şartnameye aykırı malları kabul ederek edimin ifasına fesat

karıştırma suçunu işlediği tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmek

suretiyle karar verilmiştir. Başvurucunun iddialarının derece mahkemesi

tarafından delillerin değerlendirilmesinde ve yorumlanmasında isabet olmadığına

ve esas itibarıyla yargılamanın sonucuna ilişkin olduğu görülmektedir. Yapılan

yargılamada, Mahkemenin ve Yargıtayın kararında bariz

takdir hatası veya açık bir keyfîlik oluşturan

herhangi bir durum da tespit edilmemiştir.

31. Başvurucu tarafından ileri sürülen ihlal iddialarının

yukarıda belirtilen içtihat kapsamında kanun yolu şikâyeti niteliğinde olduğu

sonucuna varıldığından başvurunun bu kısmının

açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemez olduğuna

karar verilmesi gerekir.

A. Başvurunun açıkça

dayanaktan yoksun olması nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde BIRAKILMASINA 25/10/2017 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan : Burhan ÜSTÜN Üyeler : Serruh KALELİ Hicabi DURSUN Hasan Tahsin GÖKCAN Rıdvan GÜLEÇ Raportör : Akif YILDIRIM Başvurucu : Murat TURHAN Vekili : Av. Osman ÇİMEN