AYM Norm Denetimi E.2020/78 K.2020/59

Edildi.

İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN

Muğla 1. Asliye Hukuk Mahkemesi (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla)

İTİRAZIN KONUSU

5/1/2002 tarihli ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’na 16/5/2018 tarihli ve 7144 sayılı Kanun’un 12. maddesiyle eklenen geçici 3. maddenin Anayasa’nın 2., 14. ve 48. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptaline karar verilmesi talebidir.

OLAY: Davacı şirket tarafından ek fiyat farkının ödenmesi için yapılan başvurunun davalı idare tarafından reddi üzerine alacağın tahsili amacıyla başlatılan ilamsız icra takibine davalı idarenin itiraz etmesi nedeniyle itirazın iptali ile takibin devamı talebiyle açılan davada itiraz konusu kuralın Anayasa’ya aykırı olduğu kanısına varan Mahkeme, iptali için başvurmuştur.

I. İPTALİ İSTENEN KANUN HÜKMÜ

Kanun’un itiraz konusu geçici 3. maddesi şöyledir:

“Elektrik alımı sözleşmelerinde ek fiyat farkı

Geçici Madde 3- (Ek: 16/5/2018-7144/12 md.)

14/3/2013 tarihli ve 6446 sayılı Elektrik Piyasası

Kanununun 3 üncü maddesinde tanımlanan görevli tedarik şirketlerinin

yüklenicisi olduğu sözleşmeler hariç olmak üzere, ilanı veya duyurusu 24/2/2018

tarihinden önce yapılarak 4734 sayılı Kanuna göre ihale edilen ve ihale

dokümanında fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin hüküm bulunan elektrik alım

sözleşmelerinden, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce fesih veya

tasfiye edilmeksizin kabulü yapılan veya bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih

itibarıyla devam edenlerin 1/1/2016 tarihinden sonra gerçekleştirilen kısımları

için ek fiyat farkı ödenebilmesi veya kesilebilmesine ilişkin esas ve usulleri

tespite Kurumun teklifi üzerine Cumhurbaşkanı yetkilidir.”

II. İLK İNCELEME

1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk inceleme toplantısında başvuru kararı ve ekleri, Raportör Berrak YILMAZ tarafından hazırlanan ilk inceleme raporu, itiraz konusu kanun hükmü okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

2. Anayasa’nın 152. ile 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 40. maddelerine göre, bir davaya bakmakta olan mahkeme bu davada uygulanacak bir kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin hükümlerini Anayasa'ya aykırı görmesi hâlinde veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varması durumunda bu hükümlerin iptalleri için Anayasa Mahkemesine başvurmaya yetkilidir. Ancak anılan maddeler uyarınca bir mahkemenin Anayasa Mahkemesine başvurabilmesi için elinde yöntemince açılmış ve mahkemenin görevine giren bir uyuşmazlığa ilişkin davanın bulunması gerekmektedir.

3. Bir mahkemenin itiraz başvurusunda bulunabilmesi için onun yalnızca mahkeme niteliğinde olması yeterli olmayıp bakmakta olduğu uyuşmazlığı çözmeye mevzuata göre görevli ve yetkili olması da gerekmektedir.

4. Bakılmakta olan uyuşmazlığın konusu, 4735 sayılı Kanun’un geçici 3. maddesi gereğince elektrik alımı sözleşmelerinde ek fiyat farkının ödenip ödenmeyeceğine ilişkindir. Bu itibarla söz konusu uyuşmazlık idari nitelikte olup idari yargıda çözülmesi gerekir. Nitekim Anayasa Mahkemesi ve Uyuşmazlık Mahkemesinin içtihatları da bu yöndedir (AYM, E.2019/29, K.2019/10, 14/3/2019; UM, E.2002/48, K. 2002/80, 23/12/2002).

5. Öte yandan 9/6/1932

tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 42. maddesinin üçüncü

fıkrasında “İdari yargının görev alanına giren konularda ilamsız takip

yoluna başvurulamaz.”, geçici 13. maddesinde ise “İdari yargının görev

alanına giren konularda, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce

başlatılmış ilamsız icra takipleri hakkında, talep üzerine icra müdürünce 42

nci maddenin üçüncü fıkrası uyarınca dosya üzerinden düşme kararı verilir ve

karar alacaklıya resen tebliğ edilir. Alacaklı, düşme kararının tebliğinden

itibaren yedi gün içinde şikayet yoluna başvurabilir. Düşme kararının

kesinleşmesinden itibaren otuz gün içinde idari yargı merciinde dava

açılabilir. Düşme talebinin reddine veya düşme kararı hakkındaki şikayetin

kabulüne ilişkin karar kesinleşmeden takibe devam edilemez./ Birinci fıkra

kapsamındaki ilamsız icra takipleri hakkında açılmış itirazın iptali veya

itirazın kaldırılması davalarında talep üzerine, karar verilmesine yer

olmadığına karar verilir. Tarafların yaptığı takip ve yargılama giderleri ile

vekalet ücreti üzerlerinde bırakılır. Bu kararın kesinleşmesi üzerine takip

dosyası icra müdürlüğüne iade edilir ve takip hakkında birinci fıkra uyarınca

işlem yapılır.” hükümlerine yer verilmiştir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu da

16/10/2018 tarihli ve E.2017/4-1458, K.2018/1437 sayılı kararında idari

yargının görev alanına giren konulara ilişkin uyuşmazlıkların itirazın iptali

davası yoluyla görülmesinin mümkün olmadığına ve bu uyuşmazlıkların idari yargı

yerlerince görülmesi gerektiğine karar vermiştir.

6. Açıklanan nedenlerle bakılmakta olan uyuşmazlık idari yargı mercileri tarafından çözülmesi gereken bir uyuşmazlık olup itiraz başvurusunda bulunan Mahkemenin bu uyuşmazlığa bakma görevi bulunmamaktadır. Başvurunun Mahkemenin yetkisizliği nedeniyle reddi gerekir.

ARSLAN

Başkanvekili

Hasan Tahsin GÖKCAN

Başkanvekili

Kadir

ÖZKAYA

Üye

Burhan

ÜSTÜN

Üye

Engin

YILDIRIM

Üye

Hicabi

DURSUN

Üye

Muammer

TOPAL

Üye

M. Emin KUZ

Üye

Rıdvan

GÜLEÇ

Üye

Recai

AKYEL

Üye

Yusuf Şevki HAKYEMEZ

Üye

Yıldız

SEFERİNOĞLU

Üye

Selahaddin

MENTEŞ

Üye

Basri

BAĞCI