AYM Norm Denetimi E.2025/24 K.2025/24

edildi.

İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN

Dörtyol 6. Asliye Ceza Mahkemesi

İTİRAZIN KONUSU: 4/12/2004

tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’na 7/11/2024 tarihli ve 7531 sayılı Kanun’un 18. maddesiyle eklenen geçici 7. maddenin (2) numaralı fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla...”, “...kovuşturma evresinde bulunan dosyalar bakımından...” ve “...5237 sayılı Kanunun 75 inci maddesinin altıncı fıkrasında yapılan değişiklik uygulanmaz.” ibarelerinin Anayasa’nın 2., 13. ve 38. maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptallerine karar verilmesi talebidir.

OLAY

Hakaret ve tehdit suçlarından açılan davada itiraz konusu kuralların Anayasa’ya aykırı olduğu kanısına varan Mahkeme, iptalleri için başvurmuştur.

I. İPTALİ İSTENEN KANUN HÜKÜMLERİ

Kanun’un itiraz konusu kuralların yer aldığı geçici 7. maddesi şöyledir:

“Geçici Madde 7- (Ek:7/11/2024-7531/18 md.)

(1) Bu maddeyi ihdas eden Kanunla 5237 sayılı Kanunun 73 üncü maddesinin ikinci fıkrasında yapılan düzenleme, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla soruşturma veya kovuşturma evresine geçilmiş dosyalar bakımından uygulanmaz.

(2) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla soruşturma veya kovuşturma evresinde bulunan dosyalar bakımından bu maddeyi ihdas eden Kanunla 253 üncü maddenin üçüncü fıkrasında yapılan değişiklik ve 5237 sayılı Kanunun 75 inci maddesinin altıncı fıkrasında yapılan değişiklik uygulanmaz. Bu dosyalar, 253 üncü maddenin üçüncü fıkrasının değişiklikten önceki hükümlerine göre sonuçlandırılır.

(3) Bu maddeyi ihdas eden Kanunla, 253 üncü maddenin yirmidördüncü fıkrasında yapılan düzenleme, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce yapılan uzlaştırmacı yazılı sınavlarında başarılı olanlar hakkında uygulanmaz. Bu kişiler, diğer koşulları taşımaları halinde uzlaştırmacı siciline ve listelerine kaydedilebilir.

(4) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla 254 üncü maddenin ikinci fıkrası uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilen dosyalar bakımından bu maddeyi ihdas eden Kanunla 254 üncü maddenin ikinci fıkrasında yapılan değişiklik uygulanmaz. Bu dosyalar, 254 üncü maddenin ikinci fıkrasının değişiklikten önceki hükümlerine göre sonuçlandırılır.”

II. İLK İNCELEME

1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk inceleme toplantısında başvuru kararı ve ekleri, Raportör Ahmet Hakan SOYTÜRK tarafından hazırlanan ilk inceleme raporu ve itiraz konusu kanun hükümleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

2. Anayasa’nın 152. ile 30/3/2011 tarihli ve 6216

sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un

40. maddelerine göre bir davaya bakmakta olan mahkeme, o dava sebebiyle

uygulanacak bir kanunun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin hükümlerini

Anayasa’ya aykırı görmesi hâlinde veya taraflardan birinin ileri sürdüğü

aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varması durumunda bu hükümlerin

iptalleri için Anayasa Mahkemesine başvurmaya yetkilidir. Ancak anılan maddeler

uyarınca bir mahkemenin Anayasa Mahkemesine başvurabilmesi için elinde

yöntemince açılmış ve mahkemenin görevine giren bir davanın bulunması, iptali

talep edilen kuralın da o davada uygulanacak olması gerekir. Uygulanacak kural

ise bakılmakta olan davanın değişik evrelerinde ortaya çıkan sorunların

çözümünde veya davayı sonuçlandırmada olumlu ya da olumsuz yönde etki yapacak

nitelikte bulunan kurallardır.

3. 5271 sayılı Kanun’un geçici 7. maddesinin (2) numaralı fıkrasının itiraz konusu kuralların da yer aldığı birinci cümlesinde 7531 sayılı Kanun’la 5271 sayılı Kanun’un 253. maddesinin (3) numaralı fıkrasında ve 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 75. maddesinin (6) numaralı fıkrasında yapılan değişikliklerin 5271 sayılı Kanun’un geçici 7. maddesinin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla soruşturma veya kovuşturma evresine geçilmiş dosyalar bakımından uygulanmayacağı öngörülmektedir.

4. 7531 sayılı Kanun’la

5237 sayılı Kanun’un 75. maddesinin (6) numaralı fıkrasının (a) bendine (2)

numaralı alt bent eklenmiştir. Buna göre anılan Kanun’un 125. maddesinin (2)

numaralı fıkrasında düzenlenen, mağduru muhatap alan sesli, yazılı veya görüntülü

bir iletiyle işlenen hakaret suçları ön ödeme kapsamına alınmıştır. Söz konusu

fıkrada düzenlenen hakaret suçunun aynı maddenin (3) numaralı fıkrasının (b) ve

(c) bentlerindeki nitelikli hâller kapsamında ve/veya (4) numaralı fıkra

uyarınca alenen işlenmesi hâlinde de ön ödeme hükümleri uygulanacaktır. Hakaret

suçunun basit hâlinin düzenlendiği (1) numaralı fıkra ile suçun kamu

görevlisine karşı görevinden dolayı işlenmesinin nitelikli hâl olarak

düzenlendiği (3) numaralı fıkranın (a) bendi ise ön ödeme kapsamı dışında

tutulmuştur.

5. Bakılmakta

olan davaya konu fiilin 5237 sayılı Kanun’un 125. maddesinin (1) numaralı

fıkrasına ilişkin olduğu dikkate alındığında anılan Kanun’un 75. maddesinin (6)

numaralı fıkrasında 7531 sayılı Kanun’un 15. maddesiyle yapılan değişikliğin

başvuruya konu yargılamada ön ödeme kurumunun hüküm ve sonuçları bakımından

herhangi bir farklılığa yol açmayacağı anlaşılmaktadır. Bu itibarla 5237 sayılı

Kanun’un 125. maddesinin (1) numaralı fıkrası kapsamındaki hakaret suçu ön

ödeme kapsamına alınmadığından mağduru muhatap

alan sesli, yazılı veya görüntülü bir iletiyle işlenen hakaret suçlarında

ön ödeme kurumuna ilişkin normun zaman bakımından uygulamasını düzenleyen

itiraz konusu kurallar bakılmakta olan davadaki uyuşmazlığın çözümünde olumlu

ya da olumsuz yönde etki yapacak nitelikte değildir.

6. Açıklanan nedenle bakılmakta olan davada uygulanma imkânı bulunmayan kurallara ilişkin başvurunun Mahkemenin yetkisizliği nedeniyle reddi gerekir.

Başkan Kadir ÖZKAYA Başkanvekili Hasan Tahsin GÖKCAN Başkanvekili Basri BAĞCI Üye Engin YILDIRIM Üye Rıdvan GÜLEÇ Üye Recai AKYEL Üye Yusuf Şevki HAKYEMEZ Üye Yıldız SEFERİNOĞLU Üye Selahaddin MENTEŞ Üye İrfan FİDAN Üye Kenan YAŞAR Üye Muhterem İNCE Üye Yılmaz AKÇİL Üye Ömer ÇINAR Üye Metin KIRATLI