CMK 135. Madde: İletişimin Tespiti, Dinlenmesi ve Kayda Alınması

CMK 135. madde (iletişimin denetlenmesi) nedir?

CMK 135; şüpheli/sanığın telekomünikasyon yoluyla iletişiminin tespiti, dinlenmesi, kayda alınması ve sinyal bilgilerinin değerlendirilmesini düzenler. Halk arasında "telefon dinleme" olarak bilinen bu tedbir, özel hayata ağır müdahale olduğu için çok sıkı koşullara bağlıdır. Cihazdaki mevcut verilere erişim değil, canlı iletişimin izlenmesidir (mevcut veriler için bkz. CMK 134).

Koşullar

• Kuvvetli şüphe sebeplerinin somut delillerle bulunması,
• Başka yolla delil elde etme imkânının olmaması (son çare),
• Suçun kanunda tek tek sayılan katalogda yer alması (örgüt, uyuşturucu ticareti, kasten öldürme, rüşvet, nitelikli dolandırıcılık gibi),
• Kararın hâkim tarafından verilmesi; gecikmesinde sakınca varsa savcının kararı 24 saat içinde hâkim onayına sunulur, onaylanmazsa derhâl kaldırılır.

En fazla ne kadar sürer?

Tedbire en çok 2 ay için karar verilebilir; bu süre bir ay daha uzatılabilir. Örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarda hâkim, gerekli görürse süreyi bir aydan fazla olmamak üzere birden çok kez uzatabilir. Şüpheli/sanığın müdafiiyle (CMK 149) iletişimi dinlenemez ve kayda alınamaz.

Hukuka aykırı dinleme olursa ne olur?

Katalog dışı suçta, kararsız veya süresi aşılarak yapılan dinleme hukuka aykırıdır; kayıtlar derhâl yok edilir ve hükme esas alınamaz. Tesadüfen elde edilen deliller ancak katalog suçla ilgiliyse kullanılabilir (CMK 138). Hukuka aykırı dinlemede tazminat ve cezai sorumluluk doğar.