Danıştay 1. Daire E.1997/142 K.1997/133

… İli Özel İdare Müdürlüğü ile … İnşaat Ltd. Şti. arasında akdedilen sözleşme uyarınca yapımı sürdürülen … … (…) Barajı inşaatı işinde % 29.95 kanuni keşif artışı dışında yapılmış harcamaların yazı ekinde sunulan ek sözleşme (sulhname) taslağı hükümleri çerçevesinde ödenmesi hususunda 4353 sayılı Kanunun 31 inci maddesine göre görüş bildirilmesi isteğine ilişkin … İli Özel İdare Müdürlüğünün 15.10.1997 günlü, 6429 sayılı yazısında aynen:

"İlimiz … İlçesi ve … beldesinde yaşayan insanlarımızın içme ve kullanma suyu ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla … … Barajı inşaatı 1994 yılında …TL keşif bedeli üzerinden ihale edilerek %35.50 indirim ile müteahhit firma … İnş, Ltd. Şti'nin taahhüdü altında yapımına başlanarak işin keşif dahilinde tamamlanamayacağı nedeniyle İl Daimi Encümeninin 14.05.1996 gün ve 450 sayılı kararı ile %30 dahilindeki %29.95 keşif artışlı ilave işlerin yaptırılması uygun görülmüş olup, 1994-1995-1996 ve 1997 yılları arasında …TL'lik harcamada bulunulmuştur.

Söz konusu harcamaya karşılık olarak barajın gövde ve batardan dolu savak inşaatları, cebri boru yapısı, regülatör iletim kanalı, ulaşım yolu ve diğer yol inşaatları müteferrik iş kapsamındaki su tutulma (çevirimi) seddesi, işletme ve kontrolluk tesisleri saha tanzimi, idare site inşaatı ile dere yatağı işleri yapılarak gerçekleştirilmiştir.

Mezkur inşaat DSİ. … Bölge Müdürlüğü teknik kontrolluğu altında devam etmiş olup, inşaatın yukarıda belirtilen kısmının bitirilmesi neticesinde adı geçen Müdürlüğün 28.8.1997 gün ve D.505/808-9389 sayılı yazısı ekinde Valiliğime gönderilen 18.08.1997 tarih ve kesin sayılı hakediş raporu ile ekindeki kesin hesap dosyasında işin kesin hesabı sonucunda müteahhit firmanın %30 dışında (Kesin hesap fazlası olarak) yaptığı işlerden dolayı (Sözleşme fiyatları ile) ….-TL ayrıca (uygulama yılı fiyat farkı) olarak ….-TL olmak üzere toplam ….-TL alacaklı olduğu görülmüştür.

Bu konuda Maliye Bakanlığı Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğünden alınan görüşte, "İhalelerde yükleniciler tarafından %30 dışında fazla yapılan işin kesin hesap sonucunda meydana çıkması ve bunun İdare için faydalı ve zorunlu olduğunun anlaşılması halinde fazla işin bedelinin borçlar kanunun vekaletsiz tasarruf ile ilgili 410. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yüklenicilere sulhen ödenmesi mümkün bulunmaktadır. Ancak, bu konudaki yetki 13.03.1329 tarihli İdare-i Umumiye-i Vilayet Kanununun 87, 89, 94, 132. ve 144. maddeleri uyarınca İl Daimi Encümenine ait bulunduğundan fazla iş bedelinin hangi usul ile ödeneceğinin ve ödeme sırasında uygulanacak prensiplerin İl Daimi Encümenince tesbiti gerektiği" belirtilmiştir.

26.12.1996 gün ve 22859 mükerrer sayılı resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 1997 Mali Yılı Bütçe Kanununun (İ) işaretli cetvelinde kesin hesap fazlasının ödenmesi ile ilgili olarak 4353 sayılı kanunun 31. maddesi için ….-TL limit belirlendiğinden İl Daimi Encümenin 7.10.1997 tarih ve 859 sayılı kararı ile müteahhit firmanın kesin hesap fazlasının bu parasal sınırın üzerinde kalması nedeniyle Danıştay görüşünün alınması uygun görülmüştür.

İl Daimi Encümen kararı ve diğer belgeler ekte sunulmuş olup, Makamınız görüşünün bildirilmesini arzederim." denilmekte olduğundan konu incelenerek;

Gereği Görüşülüp Düşünüldü :

4353 sayılı Kanunun 31 inci maddesinde, genel bütçeye dahil Devlet daireleriyle diğer daire, müessese ve teşekkülleri veya hakiki ve hükmi şahıslar arasında çıkan uyuşmazlıkların sulh yoluyla çözümünde Danıştay'ın uygun görüşünün alınması öngörülmektedir.

Dosyanın incelenmesinden; özel bütçeye sahip idarelerden olan İl Özel İdaresi ile tüzel kişiliğe sahip şirket arasındaki sözleşme gereğince yapılmakta olan baraj inşaatı işinde kanuni keşif artışı dışında yapılan işlere ilişkin harcamaların yükleniciye ödenebilmesi için,4353 sayılı Kanunun 31 inci maddesi uyarınca olumlu görüş verilmesi istenilmekte ise de; yukarıda sözü edilen madde hükmü karşısında, özel bütçeye sahip il özel idareleri hakkında bu maddenin uygulanması olası değildir.