Danıştay 10. Daire E.2016/2962 K.2021/4015

Dava konusu istem: Davacı tarafından, davalı idarece fabrika otomosyonu yazılım projesinin tarafına verilmemesi nedeniyle uğranıldığı ileri sürülen 10.000.000,00 TL manevi ve 1,00 TL maddi zararının ödenmesine karar verilmesi istenilmektedir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince; davanın başvuru ve karar harcı ile posta ücreti yatırılmadan açıldığı, söz konusu eksikliklerin tamamlanmasının davacıdan iki kez istenilmesine rağmen yatırılmadığı gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6. maddesinin 4. fıkrası uyarınca davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı tarafından, fabrika otomasyon yazılımı projesinin davalı idarece tarafına verilmediği, davalı idare tarafından dilekçelerine yanıt verilmeyerek bilgi edinme ve dilekçe haklarının ihlal edildiği, adli yardım talebinin kabul edilerek İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, davacının temyiz aşaması için yeniden yaptığı adli yardım talebi kabul edilerek Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın "Kişinin Hakları ve Ödevleri" başlıklı II. Bölümünün, "Hak Arama Hürriyeti" kenar başlıklı 36. maddesinde; herkesin, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma haklarına sahip olduğu hükmüne yer verilmiştir.

Adil yargılanma hakkı; Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin "Haklar ve Özgürlükler" başlıklı bölümünün 6. maddesinde; "Herkes, davasının yasayla kurulmuş, bağımsız ve tarafsız bir mahkeme tarafından, makul bir süre içinde, hakkaniyete uygun ve açık olarak görülmesini istemek hakkına sahiptir." şeklinde ifade edilmiştir.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 31. maddesinin 1. fıkrasının atıfta bulunduğu 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Adli yardımdan yararlanacak kişiler" başlıklı 334. maddesinde; "Kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin, gereken yargılama veya takip giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olan kimseler, iddia ve savunmalarında, geçici hukuki korunma taleplerinde ve icra takibinde, taleplerinin açıkça dayanaktan yoksun olmaması kaydıyla adli yardımdan yararlanabilirler." hükmüne yer verilmiştir.

Kişilerin adli yardımdan yararlanılabilmesi için anılan Kanun hükmünde öngörülen şartların gerçekleşmiş olması gerekmektedir.

Her ne kadar Dairemizin 03/10/2016 tarih ve E:2016/2962 sayılı ara kararı ile davacının adli yardım isteminin reddine ve harç ve posta ücretinin tamamlatılmasına karar verilmiş ise de; ara kararının davacıya tebliğinden sonra, davacının dosyaya sunduğu 22/08/2016 tarihli polis tutanağı dikkate alındığında, davacının ödeme gücünden yoksun olduğu sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, … Sulh Hukuk Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararıyla Zekiye Beşirli'nin davacıya vasi olarak atandığı anlaşıldığından, mahkemece karar verilirken bu hususun da dikkate alınacağı açıktır.

Bu durumda, davacının adli yardım talebinin kabulü yönünde karar verilerek uyuşmazlığın esasının incelenmesi gerekirken, adli yardım isteminin reddi ile sonrasında davanın açılmamış sayılması yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında hukuka uygunluk bulunmamaktadır