Danıştay 10. Daire E.2016/906 K.2021/5600

Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, … tarih ve … sayılı Dahilde İşleme İzin Belgesi (DİİB)'ne elektronik ortamda bloke konulmasına ilişkin işlemin iptali ile yapılan ihracatlar sebebi ile doğan ve doğacak olan teminatların iadesine karar verilmesi istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince; eksik incelemeye dayalı olarak tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı, davacı tarafından yapılan ihracatlar nedeniyle doğan ve doğacak olan teminatların iadesine karar verilmesi istenilmekte ise de, anılan karar uyarınca inceleme yapılıp yeni bir işlem tesis edileceğinden, söz konusu talebin bu aşamada değerlendirilmesine hukuken imkan bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Daire kararının özeti: Davalı Bakanlığın temyiz başvurusu üzerine Danıştay Onuncu Dairesince, dava konusu işlemin İstanbul Gümrük ve Muhafaza Başmüdürlüğü Kaçakçılık İstihbarat ve Narkotik Gümrük Muhafaza Müdürlüğü'nce yürütülen bir soruşturma kapsamında tesis edildiği anlaşıldığından, İdare Mahkemesince, dava konusu işlemin dayanağı olan söz konusu soruşturma raporu getirtilmek suretiyle inceleme yapılarak dava konusu işleme ve davacı şirket istemlerine yönelik karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme suretiyle karar verildiği gerekçesiyle temyize konu karar hukuk ve usule aykırı bulunmuş ve bozulmasına karar verilmiştir.

KARAR_DÜZELTME

TALEP_EDENİN_İDDİALARI : Davalı … Birliği Genel Sekreterliği tarafından, İdare Mahkemesi kararının teminatın iadesi istemine yönelik hükmünün onanması gerektiği ileri sürülerek Danıştay Onuncu Dairesince verilen kararın bu kısmının düzeltilmesi istenilmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davacı tarafından savunmada bulunulmamıştır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Karar düzeltme isteminin kabulü ile davacı şirketin ticaret sicilinden terkin edilmiş olması nedeniyle 2577 sayılı Kanun'un 26. maddesinin uygulanmasını teminen Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmü uyarınca karar düzeltme isteminin kabulü ile Danıştay Onuncu Dairesinin 25/05/2015 tarih ve E:2011/3953, K:2015/2523 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlık yeniden incelendi:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava, davacı şirket tarafından, … tarih ve … sayılı Dahilde İşleme İzin Belgesi (DİİB)'ne elektronik ortamda bloke konulmasına ilişkin işlemin iptali ile yapılan ihracatlar sebebi ile doğan ve doğacak olan teminatların iadesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Tarafların kişilik veya niteliğinde değişiklik" başlıklı 26. maddesi, 1. fıkrasında, "Dava esnasında ölüm veya herhangi bir sebeple tarafların kişilik veya niteliğinde değişiklik olursa, davayı takip hakkı kendisine geçenin başvurmasına kadar; gerçek kişilerden olan tarafın ölümü halinde, idarenin mirasçılar aleyhine takibi yenilemesine kadar dosyanın işlemden kaldırılmasına ilgili mahkemece karar verilir. Dört ay içinde yenileme dilekçesi verilmemiş ise, varsa yürütmenin durdurulması kararı kendiliğinden hükümsüz kalır.", 2. fıkrasında, "Yalnız öleni ilgilendiren davalara ait dilekçeler iptal edilir. " hükümleri yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Tüzel kişilerin taraf oldukları bir dava devam ederken çeşitli sebeplerle (terkin, kapatılma, dağılma, birleşme, tür değiştirme, devir gibi) tüzel kişilikleri sona erebilmektedir. Medeni haklardan yararlanma ehliyeti sona eren tüzel kişinin taraf ehliyeti de son bulmaktadır. Dosyanın incelenmesinden, 13/08/2015 tarih ve 8883 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi'nden davacı şirketin 30/07/2015 tarihinde ticaret sicil kaydının resen silindiği ve tüzel kişiliğinin sona erdiği anlaşılmaktadır. Bu durumda, davacı şirketin ticaret sicilinden terkin edildiği dikkate alındığında, İdare Mahkemesince, 2577 sayılı Kanun'un 26. maddesi gereğince yeniden karar verilmesi gerekmektedir.