Danıştay 10. Daire E.2019/5770 K.2022/1129

Dava konusu istem: Davacı tarafından, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 11. maddesinin 6. fıkrasındaki yükümlülüğü süresinde yerine getirmediğinden bahisle anılan Kanun'un 102. maddesi uyarınca 141.291,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin ...tarih ve ...sayılı işlem ile 229.090,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin ...tarih ve ...sayılı işleme yapılan itirazın 187.209,00 TL'lik idari para cezası yönünden reddine ilişkin Muratpaşa Sosyal Güvenlik Merkezi İtiraz Komisyonu'nun ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla; davalı kurumca dava konusu idari para cezasının belirlenmesinde, yapı ruhsatlarının onay tarihin esas alındığı, ruhsatların yapı sahiplerine teslimi ile ilgili olarak bir inceleme yapılmadığı,

söz konusu ruhsatların yapı sahiplerine teslimi ile taşınmazlar üzerinde fiilen inşai faaliyete başlayabilmelerinin mümkün olduğu dikkate alındığında, davacı belediyenin, 5510 sayılı Kanun'un 11. maddesinin 6. fıkrasında öngörülen "yapı ruhsatlarının, verildikleri tarihten itibaren bir ay içerisinde Kuruma bildirilmesi" yükümlülüğünü yerine getirmediğinden bahsedilemeyeceği,

kaldı ki davacı belediyenin dava dosyasına ibraz ettiği belgelere göre de ruhsatların ilgilisine veriliş tarihlerinin onay tarihlerinden sonra olduğu ve bu nedenle aynı Kanun'un 102. maddesi gereğince davacının idari para cezasıyla cezalandırılmasına yönelik dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla, 5510 sayılı Kanun'un 11. maddesinin 6. fıkrasında geçen "yapı ruhsatlarının verildiği tarih" ifadesinden anlaşılması gerekenin, ruhsat ve diğer belgelerin yetkili idarece onaylandığı tarih olduğu, dolayısıyla bu tarihin Kuruma bildirim yükümlülüğünün başladığı tarih olarak kabulü gerektiği, uyuşmazlıkta yapı ruhsatlarının onay tarihinden itibaren bir ay içinde Kuruma bildirilmediği hususu sabit olduğundan, davalı idarece tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davalı idarenin istinaf isteminin kabulüne, .... İdare Mahkemesi'nin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı tarafından, temyize konu istinaf mahkemesi kararında belediyece yapının fiilen inşasına ayrı, hukuken inşasına ayrı bir belge düzenlenmediğinden bahisle davanın reddine karar verilmesinin kanuna aykırı olduğu, ruhsatların ilgililere yapıya başlayabilmeleri için fiziki ortamda tesliminin gerektiği, mevzuatta kastedilen tarihin tekemmülden sonra fiziki teslim tarihi olarak anlaşılmasının hakkaniyete daha uygun olacağı ve Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı Belediye tarafından, ...tarihli ve ...sayılı yazıyla davalı idareye gönderilen 2015 yılına ait 297 adet yapı ruhsatının, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 11. maddesinin 6. fıkrasında belirlenen süreden sonra Kuruma verildiğinden bahisle Antalya Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü Muratpaşa Sosyal Güvenlik Merkezi'nin ...tarih ve ...sayılı işlemi ile 114 adet ruhsatla ilgili olarak 141.291,00 TL;

...tarih ve ...sayılı işlemle de, 183 adet ruhsatla ilgili olarak 229.090,00 TL idari para cezası uygulanması ve bu işlemlere yapılan itirazın ...tarih ve ...sayılı İtiraz Komisyonu kararı ile 147 adet ruhsat için tahakkuk ettirilen 183.172,00 TL'lik idari para cezası yönünden kabulü, 150 adet ruhsat için tahakkuk ettirilen 187.209,00 TL'lik idari para cezası yönünden ise reddi üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun "İş yeri, iş yerinin bildirilmesi, devri, intikali ve nakli" başlıklı 11. maddesinin 6. fıkrasında, "Valilikler, belediyeler ve ruhsat vermeye yetkili diğer kamu ve özel hukuk tüzel kişileri, yapı ruhsatı ve diğer tüm ruhsat veya ruhsat niteliği taşıyan işlemlerine ilişkin bilgi ve belgeler ile varsa bunların verilmesine esas olan istihdama ilişkin bilgileri, verildiği tarihten itibaren bir ay içinde Kuruma bildirmekle yükümlüdürler." hükmü.

"Kurumca verilecek idari para cezaları" başlıklı 102. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendinde de, "11 inci maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen bildirim yükümlülüğünü yasal süresi içinde yerine getirmeyen ticaret sicili memurlukları ile aynı maddenin altıncı fıkrasında belirtilen yükümlülüğü yasal süresi içinde yerine getirmeyen kurum ve kuruluşlara yerine getirilmeyen her bir bildirim yükümlülüğü için aylık asgari ücret tutarında idari para cezası uygulanır." hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlıkta, idari para cezasına konu fiilin gerçekleşip gerçekleşmediğinin tespiti açısından açıklığa kavuşturulması gereken husus, ibrazı istenen ruhsat ya da benzeri evrakın davalı Sosyal Güvenlik Kurumuna teslim edileceği bir aylık sürenin başlangıç tarihi olup, bu tarihin netleştirilmesi gerekmektedir.

Buna göre, bir aylık sürenin başlangıç tarihinin, yapı ruhsatlarının üzerinde yazan tarih veya ruhsatların onay tarihi olmayıp, ilgilisine belediye yetkililerince teslim edildiği, Kanun'un lafzı ile "verildiği tarih" olduğunda duraksama bulunmamaktadır.

Dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından idari para cezasına konu ruhsatların ...tarih ve ...sayılı yazı ile davalı Kuruma bildirildiği, İdare Mahkemesinin 05/09/2010 tarihli ara kararına cevaben davacı tarafından 04/10/2016 havale tarihli dilekçe ekinde sunulan ve idari para cezasının konusunu oluşturan ruhsatlara ilişkin 158 adet teslim tutanağı incelendiğinde, ruhsatların 07/12/2015 ve sonrası tarihlerde ilgililerine teslim edildiği ve idareye bildirimin de söz konusu tarihlerden itibaren bir ay içinde yapıldığı görülmektedir.

Bu nedenle, davacıya atfedilen fiilin sabit olmadığı gerekçesiyle hukuka aykırı olarak düzenlenen işlemin iptaline karar verilmesi gerekmektedir.

Bu durumda, dava konusu işlemin iptali yönündeki karara yönelik istinaf isteminin kabulüne ve davanın reddine ilişkin temyize konu ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.