Danıştay 10. Daire E.2020/6264 K.2021/1221

Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 58. maddesi uyarınca 393.162,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin … tarih ve … karar sayılı işlemin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; taraflarca da kabul edildiği üzere 40 adet servis istasyonunun 23 adetinin kurulmadığı, davacı tarafından, uyuşmazlığa konu ürünün üreticisi veya ithalatçısının şirketleri olmadığı, yurt içinde faaliyet gösteren sair şirketlerden satın alınmak suretiyle temin edildiği, cezanın muhatabının şirketleri olamayacağı iddia edilmekle, dosyada bir örneği mevcut ürüne ilişkin garanti belgesinde ithalatçı firma kısmına davacı şirket adının yazıldığı, garanti belgesinde başkaca herhangi bir muhatabın isminin veya adresinin mevcut olmadığı,

bu durumda, her ne kadar şikayete konu ürünün davacı şirket tarafından ithal edilmediği, dosyada mevcut faturalardan anlaşılmakta ise de, ürüne ilişkin garanti belgesinin davacı şirket tarafından tanzim edildiği ve ithalatçı kısmına da şirket adının yazıldığı görüldüğünden, tüketiciye tarafını muhatap göstererek satış yapan şirket, üründen kaynaklı her türlü yükümlülükten de sorumlu olacağından, gerekli servis ağını kurmaksızın yurt içine ürün satışı yapan şirkete 6502 sayılı Kanun kapsamında cezai yaptırım uygulanmasına ilişkin işbu davaya konu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu … İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu, davacı şirket tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı tarafından, 6502 sayılı Kanun'un 58. maddesi ile yetkili servis istasyonlarının kurulması konusunda sadece üretici ve ithalatçılara yükümlülük getirildiği, kendisinin satıcı konumunda olduğu, dolayısıyla servis istasyonu kurma yükümlülüğünün bulunmadığı, Mahkeme tarafından satıcı olduğu kabul edilmesine rağmen ithalatçı olarak kabul edilerek karar verilmesinin kanunilik ilkesine aykırı olduğu, garanti belgesinde ithalatçı olarak gösterilmesinin garanti belgesinin düzenlenmesine ilişkin usule aykırılık içeren Kanun'un 56. maddesine aykırılık teşkil ettiği, Kanun ve Yönetmelikte satıcı, üretici ve ithalatçı tanımlarının özellikle yapıldığı ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, davacının temyiz istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY_TETKİK_HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile temyize konu kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunun 17. maddesinin 2. fıkrası gereğince davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı şirket tarafından, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 58. maddesi uyarınca 393.162,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin … tarih … karar sayılı işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un "Satış sonrası hizmetler" başlıklı 58. maddesinin 1. fıkrasında, "Üretici veya ithalatçılar, ürettikleri veya ithal ettikleri mallar için Bakanlıkça belirlenen kullanım ömrü süresince, satış sonrası bakım ve onarım hizmetlerini sağlamak zorundadır." hükmü; 2. fıkrasında, "Üretici veya ithalatçılar, yönetmelikle belirlenen mallar için Bakanlıkça onaylı satış sonrası hizmet yeterlilik

belgesi almak zorundadır." hükmü; 4. fıkrasında, "Üretici veya ithalatçılar, yetkili servis istasyonlarını kendileri kurabileceği gibi servis istasyonlarının verdiği hizmetlerden sorumlu olmak şartıyla kurulu bulunan servis istasyonlarından veya servis organizasyonlarından da faydalanabilir." hükmü getirilmiş; aynı Kanun'un "Ceza hükümleri" başlıklı 77. maddesinin 10. fıkrasında, "Bu Kanunun 58 inci maddesine aykırı davranan üretici ve ithalatçılar hakkında, satış sonrası hizmet yeterlilik belgesinin alınmaması durumunda yüz bin Türk Lirası; kurulmayan her bir servis istasyonu için on bin Türk Lirası; servis istasyonlarında tespit edilen eksiklik ve aykırılıklarla ilgili olarak her bir servis istasyonu için bin Türk Lirası idari para cezası uygulanır." hükmüne yer verilmiştir.

13/06/2014 tarih ve 29029 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Satış Sonrası Hizmetler Yönetmeliğinin "Yetkili servis istasyonlarının kuruluşu" başlıklı 5. maddesinin 1. fıkrasında, "Üretici veya ithalatçılar, ekli listede yer alan her mal grubu için belirtilen kullanım ömrü süresince, satış sonrası hizmetleri sağlamak üzere yine ekli listede tespit edilen yer, sayı ve özellikte yetkili servis istasyonunu, yeterli teknik kadroya sahip şekilde kurmak zorundadır." hükmü; 2. fıkrasında, " Üretici veya ithalatçılar, yetkili servis istasyonlarını kendileri kurabileceği gibi verilen hizmetlerden sorumlu olmak şartıyla kurulu bulunan servis istasyonlarından veya servis organizasyonlarından da faydalanabilir." hükmü yer almaktadır.

"İthalatçı", "Satıcı" ve "Üretici" kavramları ise; 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un "Tanımlar" başlıklı 3. maddesinin 1. fıkrasının (e), (i) ve (n) bentlerinde;

İthalatçı: Kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere mal veya hizmetleri ya da bu malların hammaddelerini yahut ara mallarını ticari veya mesleki amaçlarla ithal ederek satım, kira, finansal kiralama veya benzeri bir yolla piyasaya süren gerçek veya tüzel kişiyi,

Satıcı: Kamu tüzel kişileri de dahil olmak üzere ticari ve mesleki amaçlarla tüketiciye mal sunan ya da mal sunanın adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi,

Üretici: Kamu tüzel kişileri de dahil olmak üzere tüketiciye sunulmuş olan mal ya da bu malların hammaddelerini yahut ara mallarını üretenler ile mal üzerine markasını, unvanını veya herhangi bir ayırt edici işaretini koyarak kendisini üretici olarak gösteren gerçek veya tüzel kişiyi, ifade eder şeklinde tanımlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; üretilen veya ithal edilen mallar için satış sonrası hizmetleri sağlamak üzere Yönetmeliğin eki listede tespit edilen yer, sayı ve özellikte yetkili servis istasyonunu kurma yükümlülüğünün üretici veya ithalatçılara ait olduğu anlaşılmaktadır.

Dava dosyasında bulunan gümrük beyannamesi, sevk irsaliyesi ve faturaların incelenmesinden, şikayete konu ürünlerin … Teknoloji Dış Ticaret Sanayi Ltd. Şti. tarafından ithal edildiği, davacı şirket tarafından ithal edilmediğinin açık olduğu anlaşıldığından, kendisi tarafından ithal edilmeyen veya üretilmeyen mallar için satış sonrası hizmetleri sağlamak üzere yetkili servis istasyonu kurulması hususunda davacı şirketin sorumlu tutulması mümkün değildir.

Bu durumda, davacı şirkete 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 58. maddesi uyarınca 393.162,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Öte yandan, şikayete konu ürüne ilişkin garanti belgesinde ithalatçı firma kısmına davacı şirket adının yazıldığı görülmekte ise de, söz konusu bu eylemin 6502 sayılı Kanun'un "Garanti belgesi" başlıklı 56. maddesi ve garanti belgesine ilişkin usul ve esasları düzenleyen Garanti Belgesi Yönetmeliği'nin ilgili hükümleri kapsamında değerlendirilmesi gerektiği de açıktır.

Bu itibarla, davanın reddi yolundaki … İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.