Danıştay 10. Daire E.2021/5959 K.2025/2501

2- ... 3- ... VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN_KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının davalı idare tarafından temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Davacılar tarafından, yakınları polis memuru ...'in, 01/08/2016 tarihinde Bingöl-Diyarbakır çevreyolu üzerinde meydana gelen terör saldırısı neticesinde hayatını kaybettiğinden bahisle uğranıldığı ileri sürülen zararlara karşılık, babası ... için 5.000,00 TL (miktar artırımı sonucu 57.663,60 TL) maddi, 40.000,00 TL manevi, annesi ... için 5.000,00 TL (miktar artırımı sonucu 180.387,46 TL) maddi, 40.000,00 TL manevi, kardeşi ... için 40.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla; davacıların murisinin polis memuru iken uğramış olduğu terör saldırısında şehit olması nedeniyle 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu ile 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun hükümlerine göre dava dışı eş ve çocuk ile diğer mirasçıları olan davacı anne ve babaya 15/08/2016 tarihinden itibaren 3713 sayılı Kanun ve 2330 sayılı Kanun kapsamında 1. derece vazife malullüğü dul/ yetim aylığı bağlandığı,

ölenin görevdeki emsali polis memurunun maaşından az olmamak kaydıyla, bir başka ifade ile görevdeki emsali polis memurunun görev aylığı kadar vazife malullüğü aylığı bağlandığı, 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun uyarınca nakdi tazminat ödemesi yapıldığı ancak yapılan ödemeler de dikkate alınarak yapılan hesaplamada karşılanması gereken maddi zararın baba ... için 57.663,60 TL, anne ... için 180.387,46 TL olduğu görüldüğünden, davacı ... için 57.663,60 TL, davacı ... için 180.387,46 TL tutarın kusursuz sorumluluk doğrultusunda davalı idarece davacılara ödenmesi gerektiği; manevi tazminat istemi yönünden;

olayda, davacılardan ... ve ...'in müşterek çocukları, diğer davacının da kardeşi olan polis memurunun görevi sırasında meydana gelen terör saldırısı neticesinde hayatını kaybetmesi nedeniyle davacıların ağır elem ve üzüntü içerisinde kaldığı, olay nedeniyle duyulan acı, üzüntü ve ruhsal sıkıntının giderilmesi için çekilen manevi üzüntü ve ızdıraba karşılık olarak annesi ... için 30.000,00 TL, babası ... için 30.000,00 TL ve kardeşi ... için 10.000,00 TL manevi tazminatın davalı idarece ödenmesi gerektiği;

davacının avans faiz isteminin de reddi ile davalı idareye yapılan ön başvuru dilekçesinin davalı idareye 28/07/2017 tarihinde tebliğ edildiği, davalı idarenin bu tarihte temerrüde düştüğü görüldüğünden, faizin bu tarihten itibaren hesaplanması ve yine ıslah edilen miktarlara ise ıslah dilekçesinin idareye tebliği tarihinden (20/05/2019) itibaren faiz uygulanması gerektiği gerekçesiyle maddi tazminat istemlerinin kabulüne, manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesince; davalı idarenin İdare Mahkemesi kararının kabule ilişkin kısmına karşı yaptığı istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu zararın doğmasında hizmet kusurunun bulunmadığı, üçüncü kişinin eyleminin idarenin eylemi ile zarar arasındaki illiyet bağını kestiği, 2330 sayılı Kanun kapsamında yapılan ödemeler ile davacıların zararının karşılandığı, manevi tazminata faiz uygulanmaması ve davanın reddi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davacılar tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dava, davacılar tarafından; yakınları ...'in Bingöl İl Emniyet Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapmakta iken, 01/08/2016 tarihinde emniyet tedbirlerine yardımcı olunması amacıyla havaalanına takviye kuvvet olarak görevlendirilen diğer personel ile birlikte Çevik Kuvvet Müdürlüğüne kayıtlı sivil görünümlü zırhlı servis aracı ile Bingöl-Diyarbakır çevre yolu üzerinde, yeni havaalanından il merkezine dönüşe geçtikleri esnada terör örgütü mensuplarınca park halindeki bomba yüklü aracın patlatılması sonucunda hayatını kaybetmesinde davalı idarenin kusursuz sorumluluğu bulunduğundan bahisle uğranıldığı ileri sürülen zararlara karşılık,

babası ... için 5.000,00 TL (miktar artırımı ile 57.663,60 TL) maddi, 40.000,00 TL manevi, annesi ... için 5.000,00 TL (miktar artırımı ile 180.387,46 TL) maddi, 40.000,00 TL manevi, kardeşi ... için 40.000,00 TL manevi tazminatın ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.

Dosya kapsamında yer alan Sosyal Güvenlik Kurumunun...tarih ve ... sayılı yazısında davacılardan ... ve ...'e 3713 sayılı Kanun kapsamında 15/08/2016 tarihi itibarıyla 1. derece vazife malullüğü aylığı bağlandığı bildirilmiştir. Ayrıca İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğü Nakdi Tazminat Komisyonunun... tarih ve ... sayılı kararı doğrultusunda da 2330 sayılı Kanun uyarınca davacılara ayrı ayrı 13.188,53 TL nakdi tazminat ödenmiştir.

İLGİLİ MEVZUAT

Anayasanın 125. maddesinde, idarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı yargı yolunun açık olduğu belirtildikten sonra, son fıkrasında, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu hükme bağlanmıştır. İdare, kural olarak yürüttüğü kamu hizmetiyle nedensellik bağı kurulabilen zararları tazminle yükümlü olup; idari eylem ve/veya işlemlerden doğan zararlar idare hukuku kuralları çerçevesinde, hizmet kusuru veya kusursuz sorumluluk ilkeleri gereği tazmin edilmektedir.

3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu'nun 21. maddesinde, "Kamu görevlilerinden yurtiçinde ve yurtdışında görevlerini ifa ederlerken veya sıfatları kalkmış olsa bile bu görevlerini yapmalarından dolayı terör eylemlerine muhatap olarak yaralanan, engelli hale gelen, ölen veya öldürülenler hakkında 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun hükümleri uygulanır.

Ayrıca; a) Malul olanlarla, ölenlerin aylığa müstehak dul ve yetimlerine bağlanacak aylığın toplam tutarı, bunların görevde olan emsallerinin almakta oldukları aylıklardan; emekli olanların öldürülmeleri halinde ise, dul ve yetimlerine bağlanacak aylığın toplam tutarı ve Kanuna göre kendisine bağlanabilecek emekli aylığından az olamaz.

Yaşamak için gereken hareketleri yapamayacak ve başkasının yardım ve desteğine muhtaç olacak derecede malül olanlar ile ölenlerin dul ve yetimlerine en yüksek devlet memuru aylığı üzerinden, diğerlerine mevcut aylıkları üzerinden, 30 yıl hizmet yapmış gibi emekli ikramiyesi ödenir. Bu bent hükümlerine göre ilgililere fazla olarak yapılan ödemeler, faturası karşılığı ilgili sosyal güvenlik kuruluşlarınca Hazineden tahsil edilir..." hükmü yer almaktadır.

2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun'un ''Aylık bağlanması'' başlıklı 4. maddesinde, bu Kanun kapsamına girenlerden, ölenlerin kendilerine bağlanması gereken görev malullüğü aylığının, dul ve yetimlerine intikal ettirileceği, bu madde gereğince ilgili sosyal güvenlik kurumlarınca kendi mevzuatlarına göre bağlanan aylıkların % 25 oranında artırılmak suretiyle ödeneceği; "Nakdi tazminat ve aylığın etkisi" başlıklı 6. maddesinde ise, bu Kanun hükümlerine göre ödenecek nakdi tazminatın, uğranılan maddi ve manevi zararların karşılığı olduğu; yargı mercilerinde maddi ve manevi zararlar karşılığı idarelerin ödemekle yükümlü tutulacakları tazminatın hesabında bu Kanun hükümleri uyarınca ödenen nakdi tazminatın göz önünde tutulacağı hükme bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

A- Bölge İdare Mahkemesi Kararının, İdare Mahkemesi Kararının Davacıların Manevi Tazminat İstemlerinin Kısmen Kabulüne İlişkin Kısmına Karşı Davalı İdare Tarafından Yapılan İstinaf Başvurusunun Reddine Dair Kısmının İncelenmesi:

Bölge İdare Mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Temyizen incelenen kararın, idare mahkemesi kararının davacıların manevi tazminat istemlerinin kısmen kabulüne ilişkin kısmına karşı davalı idare tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddine dair kısmı usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemektedir.

B- Bölge İdare Mahkemesi Kararının, İdare Mahkemesi Kararının Davacıların Maddi Tazminat İsteminin Kabulüne İlişkin Kısmına Karşı Davalı İdare Tarafından Yapılan İstinaf Başvurusunun Reddine Dair Kısmının İncelenmesi:

Dava konusu olayda, davacıların polis memuru olan yakınları ...'in 01/08/2016 tarihinde emniyet tedbirlerine yardımcı olunması amacıyla havaalanına takviye kuvvet olarak görevlendirilen diğer personel ile birlikte Çevik Kuvvet Müdürlüğüne kayıtlı sivil görünümlü zırhlı servis aracı ile Bingöl-Diyarbakır çevre yolu üzerinde, yeni havaalanından il merkezine dönüşe geçtikleri zaman diliminde terör örgütü mensuplarınca park halindeki bomba yüklü aracın patlatılması sonucunda hayatını kaybetmesi nedeniyle 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu'nun 21. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendine göre davacı anne ve babaya,

15/08/2016 tarihi itibarıyla görevdeki emsali polis memurunun maaşından az olmamak kaydıyla, bir başka ifade ile görevdeki emsali polis memurunun görev aylığı üzerinden vazife malullüğü aylığı bağlandığı, ayrıca davacılara 2330 sayılı Nakdi Tazminat ve Aylık Bağlanması Hakkında Kanun uyarınca nakdi tazminat ödendiği dikkate alındığında, davacıların aktif ve pasif dönemde maddi bir zararının bulunmadığı görülmektedir.

Bu durumda, Bölge İdare Mahkemesince, 3713 ve 2330 sayılı Kanunlar uyarınca davacılara yapılan ödemeler ve bağlanan aylık tutarları dikkate alınarak davacıların maddi tazminat isteminin tamamının reddine karar verilmesi gerekirken, hükme esas alınacak nitelik ve yeterlilikte olmayan bilirkişi raporuna dayanılarak davacıların maddi tazminat isteminin kabulü yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına karşı davalı idarece yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu kararın bu kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır.