Danıştay 10. Daire E.2023/2535 K.2025/5211

Dava konusu istem: Davacı tarafından, İstanbul ili, Eyüpsultan ilçesinde faaliyet gösterdiği muayenehanesinin geçici olarak mühürlenmesine ilişkin işlemin kaldırılması ve yerinde denetim yapıldıktan sonra tekrar açılmasına izin verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin davalı idare işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davalı idare tarafından, hastalardan onam alınmadığı, onam formlarının düzenlenmediği, hastaların onamlarının alınmadığının davacı tarafından da mükerrer defa beyan edildiği, hasta kayıtlarının gerçeğe uygun tutulmadığı, davacı hakkında yürütülen adli soruşturmaların devam ettiği belirtilerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden davalı idarenin yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY

Davacı kadın hastalıkları ve doğum uzmanı olup, İstanbul ili, Eyüpsultan ilçesinde bulunan muayenehanesinde mesleğini icra etmektedir.

Davacı hakkında yapılan şikayet üzerine davacının muayenehanesinde yapılan denetimlerde, G.S, D.B isimli hastalar ile ilgili yapılan değerlendirmede davacı tarafından G.S. ve D.

B. isimli hastalara ait kayıt tutulmadığı, hasta onam formunun alınmadığı, Ş.Ş. isimli hasta kayıtlarında ise gerçek bilginin kayıtlara işlenmediğinin tespit edildiği, bu tespitler üzerine davacının hasta onam formu alınmaksızın tıbbi müdahalelerde bulunduğu ve muayenehanesinde 5237 sayılı Türk Ceza Kanunun 257. ve 281. maddeleri kapsamında suçların işlendiği neticesine varıldığından bahisle 15/02/2008 tarih ve 267788 sayılı Resmi Gezelede yayımlanarak yürürlüğe giren Ayakta Teşhis ve Tedavi Yapılan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmeliğinin 37. maddesinin 2. fıkrası hükmüne istinaden muayenehanenin faaliyetinin durdurulmasına İstanbul

Valiliği İl Sağlık Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlemi ile karar verilmiş, akabinde Eyüpsultan Kaymakamlığı İlçe Sağlık Müdürlüğünce ... tarihinde davacının muayenehanesi mühürlenmiştir.

Bunun üzerine, davacı tarafından, 10/08/2021 tarihinde davalı idareye hitaben verilen dilekçeyle mühürleme işleminin sebebi olarak gösterilen eksikliklerin tamamlandığı belirtilerek yeniden denetim yapılarak geçici kapatma işleminin kaldırılması istemiyle başvuruda bulunulmuş, başvurunun davacı hakkında yürütülen hukuki sürecinin sonuçlanmasına kadar muayenehane faaliyetine izin verilmeyeceği gerekçesiyle reddi üzerine bakılmakta olan dava açılmıştır.

İNCELEME VE GEREKÇE

İLGİLİ MEVZUAT

3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu'nun 1. maddesinde, Kanunun amacının, sağlık hizmetleri ile ilgili temel esasları belirlemek olduğu. 2. maddesinde, Milli Savunma Bakanlığı hariç bütün kamu kurum ve kuruluşları ile özel hukuk tüzelkişileri ve gerçek kişileri kapsadığı.

3. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendinde,koruyucu sağlık hizmetlerine öncelik verilmek suretiyle kamu ve özel bütün sağlık kurum ve kuruluşlarının kurulması ve işletilmesinde kaynak israfı ve atıl kapasiteye yol açılmaksızın gerektiğinde hizmet satın alınarak kaliteli hizmet arzı ve verimliliğinin esas alınacağı.

Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığının ilgili Bakanlığın muvafakatını alarak, kamu ve özel bütün sağlık kurum ve kuruluşlarına koruyucu sağlık hizmeti görevi vereceği ve bu kurum ve kuruluşların bütün sağlık hizmetlerini denetleyeceği.

9. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde ise, bütün kamu ve özel sağlık kuruluşlarının tesis, hizmet, personel, kıstaslarını belirlemeye, sağlık kurum ve kuruluşlarını sınıflandırmaya ve sınıflarının değiştirilmesine, sağlık kuruluşlarının amaca uygun olarak teşkilatlanmalarına, sağlık hizmet zinciri oluşturulmasına, hizmet içi eğitim usul ve esasları ile sağlık kurum ve kuruluşlarının koordineli çalışma ve hizmet standartlarının tespiti ve denetimi ile bu Kanunla ilgili diğer hususların Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle tespit edileceği hükme bağlanmıştır.

Aynı Kanun'un ek 11. maddesinde, -dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan haliyle- "Sağlık hizmeti sunumu ile ilgili tüm iş ve işlemler Sağlık Bakanlığınca denetlenir.

Olağanüstü durumlarda mesleğini icraya yetkili kişilerce acil sağlık hizmeti ulaşana ve sağlık hizmeti devamlılık arz edene kadar verilecek olan sağlık hizmeti hariç, ruhsatsız olarak sağlık hizmeti sunan veya yetkisiz kişilerce sağlık hizmeti verdirenler, bir yıldan üç yıla kadar hapis ve yirmi bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır. Özel izne tabi hizmet birimlerini Sağlık Bakanlığından izin almaksızın açan veya buralarda verilecek hizmetleri sunan sağlık kurum ve kuruluşları, bir önceki aya ait brüt hizmet gelirinin yarısına kadar idari para cezası ile cezalandırılır.

Bakanlıkça belirlenen kayıtları uygun şekilde tutmayan veya bildirim zorunluluğunu yerine getirmeyen sağlık kurum ve kuruluşları iki defa uyarılır. Uyarıya uymayanlara bir önceki aya ait brüt hizmet gelirinin yüzde biri kadar idari para cezası verilir.

Sağlık Bakanlığınca belirlenen acil hastaya müdahale esaslarına; personel, tıbbi cihaz ve donanım, bina ve hizmet birimleri, malzeme ile ilaç standartlarına uyulmaması hâllerinde bir önceki aya ait brüt hizmet gelirinin yüzde beşine kadar idari para cezası uygulanır.

Bu maddedeki idari para cezasını gerektiren fiillerin bir yıl içinde tekrarı hâlinde idari para cezaları bir kat artırılarak uygulanır; üçüncü defa işlenmesinde ise sağlık kurum ve kuruluşunun ilgili bölümünün veya tamamının faaliyeti on güne kadar durdurulur. Aynı isim ve sahiplikte birden fazla sağlık kurum ve kuruluşu bulunması hâlinde idari yaptırımlar sadece ihlalin yapıldığı sağlık kurum ve kuruluşu ile sınırlı olarak uygulanır.

Bu maddede belirtilen idari para cezalarını vermeye valiler, faaliyet durdurma cezasını vermeye Sağlık Bakanlığı yetkilidir. Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar, üniversite sağlık uygulama ve araştırma merkezleri yönünden Yükseköğretim Kurulunun görüşü alınarak Sağlık Bakanlığınca düzenlenir." hükmü düzenlenmiştir.

10/07/2018 tarih ve 30474 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 355. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde, her türlü koruyucu, teşhis, tedavi ve rehabilite edici sağlık hizmetlerini planlamak, teknik düzenleme yapmak, standartları belirlemek ve bu hizmetler ile sunucularını sınıflandırmak, bununla ilgili iş ve işlemleri yaptırmak; (c) bendinde, kamu ve özel hukuk tüzel kişileri ile gerçek kişilere ait sağlık kurum ve kuruluşlarına izin vermek ve ruhsatlandırmak, bu izin ve ruhsatları gerektiğinde süreli veya süresiz iptal etmek;

(e) bendinde, sağlık kurum ve kuruluşlarının mevzuat ile belirlenen politika ve düzenlemelere uyumunu denetlemek, gerekli yaptırımları uygulamak Sağlık Bakanlığı Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğünün görevleri arasında sayılmıştır.

Aynı Kararname'nin 508. maddesi ile de Bakanlıklara görev, yetki ve sorumluluk alanına giren konularda idari düzenlemeler yapabilme yetkisi verilmiştir.

Anılan mevzuat hükümlerine dayanılarak ve kaynak israfı ve atıl kapasiteye yol açılmaksızın ülke düzeyinde dengeli, verimli ve kaliteli sağlık hizmeti sunulmasını sağlamak üzere ayakta teşhis ve tedavi yapılan özel sağlık kuruluşlarının yapılandırılmaları, ruhsatlandırma işlemleri, faaliyetleri ve faaliyetlerine son verilmesi,

denetimleri ve diğer hususlar ile ilgili usûl ve esasları düzenlemek amacıyla 15/02/2008 tarih ve 26788 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan -işlem tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan- Ayakta Teşhis ve Tedavi Yapılan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmeliğin 37. maddesinin 2. fıkrasında, -geçici faaliyet durdurma ve dava konusu işlem tarihinde yürürlükte olan haliyle- Toplumun veya sağlık hizmeti alanların sağlığını olumsuz etkileyeceği düşünülen durumların ortaya çıkması halinde bu durum ortadan kaldırılana kadar sağlık kuruluşunun tamamında valilikçe geçici olarak faaliyet durdurulacağı ve Bakanlığa bildirileceği hükme bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Uyuşmazlık, davacının İstanbul ili, Eyüpsultan ilçesinde bulunan muayenehanesinin mühürlenmesine ilişkin işlemin kaldırılması ve yerinde denetim yapıldıktan sonra tekrar açılmasına izin verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemden kaynaklanmaktadır. Dosyanın incelenmesinden, yargılama süreci devam ederken davacı vekili tarafından dosyaya sunulan ... tarihli dilekçede, davacının davaya konu muayenehanesini kapattığı, bu nedenle davanın konusuz kaldığı beyan edilmiştir. Bu durumda, Bölge İdare Mahkemesince, davacının muayenehanesinde yürüttüğü faaliyeti sona erdirip erdirmediği hususu araştırılmak suretiyle buna göre yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.