Danıştay 10. Daire E.2023/4980 K.2023/4571

Özbekistan uyruklu olan davacı … vekili Av. ... tarafından, müvekkilinin sınır dışı edilmesine ilişkin Mardin Valiliği İl Göç İdaresi Müdürlüğünün … tarih ve … sayılı işleminin iptali istemiyle Mardin Valiliğine karşı açılan davada ortaya çıktığı belirtilen yetki uyuşmazlığına ilişkin dosya, 2577 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca incelenerek gereği görüşüldü:

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Görevsizlik ve yetkisizlik hallerinde yapılacak işlem" başlıklı 43. maddesinde, "1.

İdare ve vergi mahkemeleri, idari yargının görev alanına giren bir davada görevsizlik veya yetkisizlik sebebiyle davanın reddine karar verirlerse dosyayı Danıştaya veya görevli ve yetkili idare veya vergi mahkemesine gönderirler. a) Görevsizlik sebebiyle gönderilen dosyalarda Danıştay, davayı görevi içinde görmezse dosyanın yetkili ve görevli mahkemeye gönderilmesine karar verir. b) Görevsizlik veya yetkisizlik sebebiyle dosyanın gönderildiği mahkeme kendisini görevsiz veya yetkisiz gördüğu takdirde, söz konusu mahkeme ile ilk görevsizlik veya yetkisizlik kararını veren mahkeme aynı bölge idare mahkemesinin yargı çevresinde ise,

uyuşmazlık bölge idare mahkemesince, aksi halde Danıştayca çözümlenir. 2. Görev ve yetki uyuşmazlıklarında Danıştay ve bölge idare mahkemesince verilen kararlar ilgili mahkemelere bildirilir ve bu husus taraflara tebliğ olunur. 3. Danıştay ve bölge idare mahkemesince görev ve yetki uyuşmazlıkları ile ilgili olarak verilen kararlar kesindir.

4. Bu madde hükümleri gereğince verilen kararlar ile görevli ve yetkili kılınan mahkemeye yeniden dava açılması halinde harç alınmaz." hükümlerine yer verilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden. Mardin Valiliği İl Göç İdaresi Müdürlüğü işlemi ile davacının sınır dışı edildiği, bunun üzerine açılan iptal davasında Mardin 1. İdare Mahkemesinin 14/02/2023 tarih ve E:2023/148, K:2023/168 sayılı kararı ile yetki yönünden davanın reddine, dosyanın İstanbul İdare Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği, yetki ret kararı sonrasında dosyayı inceleyen İstanbul 16. İdare Mahkemesinin 09/03/2023 tarih ve E:2023/4500, K:2023/1389.

23/05/2023 tarih ve E:2023/6565, K:2023/3021 sayılı kararları ile birtakım hususlara yönelik ve dava konusu edilen işlem hakkında tereddüt oluştuğundan bahisle 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesi uyarınca dava dilekçesinin reddine karar verildiği, davacı tarafından yenilenen dava dilekçesinde Mardin Valiliği İl Göç İdaresi Müdürlüğünün … tarih ve … iptalinin istenildiği ve dava konusu işlemin bir suretinin dosyaya eklendiği,

bunun üzerine İstanbul 16. İdare Mahkemesinin 31/07/2023 tarih ve E:2023/9048, K:2023/4083 sayılı kararı ile davanın görüm ve çözümünde Mardin İdare Mahkemesinin yetkili olduğundan bahisle yetki yönünden davanın reddine, Mardin 1. İdare Mahkemesi ile Mahkemeleri arasında yetki uyuşmazlığı çıkartılarak uyuşmazlığın karara bağlanması ve yetkili yargı yerinin belirlenmesi amacıyla 2577 sayılı Kanun'un 43. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca dava dosyasının Danıştay'a gönderilmesine karar verildiği ve Danıştay'a gelen dosyanın Dairemiz esasına kaydedildiği anlaşılmaktadır.

Yukarıda özetlenen yargı süreci dikkate alındığında; Mardin 1. İdare Mahkemesince yetki bakımından dosya İstanbul 16. İdare Mahkemesine gönderilmişse de İstanbul 16. İdare Mahkemesi öncelikle -iki farklı karar ile- dava dilekçesinin reddine karar vermiş ve Mardin Valiliği işleminin iptali istemiyle yenilenen dilekçe üzerine yeni bir dava dosyası meydana gelmiştir.

Bu durumda, bu aşamada yenilenen dava dilekçesinde belirtilen dava konusu işleme ilişkin iki farklı Mahkemece verilmiş bir yetkisizlik kararının varlığından bahsedilemeyeceğinden, yetki yönünden davanın reddedilmesi üzerine, doğrudan dosyanın Mardin İdare Mahkemesine gönderilmesi gerekirken, yetki uyuşmazlığı çıkartılarak dosyanın Danıştay'a gönderilmesinde usûl hükümlerine uygunluk bulunmadığı göz önüne alındığında; 2577 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca yetkili yargı yerinin belirlenmesi koşullarının oluşmadığı sonucuna varılmaktadır.