Danıştay 10. Daire E.2023/6644 K.2024/114

Afganistan uyruklu davacı ... vekili tarafından, müvekkili hakkında tesis edilen V-157 tahdit kodu konulması işleminin iptali istemiyle ne karşı açılan davada ortaya çıktığı belirtilen yetki uyuşmazlığına ilişkin dosya, 2577 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca incelenerek gereği görüşüldü:

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Görevsizlik ve yetkisizlik hallerinde yapılacak işlem" başlıklı 43. maddesinde, "1.

İdare ve vergi mahkemeleri, idari yargının görev alanına giren bir davada görevsizlik veya yetkisizlik sebebiyle davanın reddine karar verirlerse dosyayı Danıştaya veya görevli ve yetkili idare veya vergi mahkemesine gönderirler. a) Görevsizlik sebebiyle gönderilen dosyalarda Danıştay, davayı görevi içinde görmezse dosyanın yetkili ve görevli mahkemeye gönderilmesine karar verir. b) Görevsizlik veya yetkisizlik sebebiyle dosyanın gönderildiği mahkeme kendisini görevsiz veya yetkisiz gördüğu takdirde, söz konusu mahkeme ile ilk görevsizlik veya yetkisizlik kararını veren mahkeme aynı bölge idare mahkemesinin yargı çevresinde ise,

uyuşmazlık bölge idare mahkemesince, aksi halde Danıştayca çözümlenir. 2. Görev ve yetki uyuşmazlıklarında Danıştay ve bölge idare mahkemesince verilen kararlar ilgili mahkemelere bildirilir ve bu husus taraflara tebliğ olunur. 3. Danıştay ve bölge idare mahkemesince görev ve yetki uyuşmazlıkları ile ilgili olarak verilen kararlar kesindir.

4. Bu madde hükümleri gereğince verilen kararlar ile görevli ve yetkili kılınan mahkemeye yeniden dava açılması halinde harç alınmaz." hükümlerine yer verilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden.

Afganistan uyruklu davacı tarafından, hakkında konulan V-162, V-144 ve V-156 tahdit kodlarının kaldırılması ile sınır dışı kararının iptalinin istemiyle 27/01/2023 tarihinde, İstanbul 15. İdare Mahkemesinin E:2023/70 sayılı esasına kayıtlı davanın açıldığı; anılan Mahkemenin 07/04/2023 tarih ve E:2023/70, K:2023/2158 sayılı kararında özetle, "Mahkememizin 14/02/2023 tarihli ilk incelemeye esas ara kararına cevaben davalı idarece sunulan bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davacı hakkında V-162 ve V-144 tahdit kodlarının Kırklareli Valiliği tarafından, V-156 tahdit kodunun ise tarafından konulduğu,

davacı hakkında sınır dışı etme kararının da yine tarafından tesis edildiği belirlendiğinden, 2577 sayılı Kanunun 32. maddesindeki genel yetki kuralı uyarınca Mahkememizin yargılama yetkisi kapsamına giren idari bir işlem bulunmadığı anlaşılmıştır.

Bu bağlamda, Mahkememizin yetkili olmaması nedeniyle bu aşamada yetki ret kararı dışında bir karar verebilmesi mümkün olmadığından ve bu kararla birlikte dosyanın aynı anda iki ayrı mahkemeye gönderilmesine de hukuken imkan bulunmadığından,

uyuşmazlıkta yetkili durumda olan mahkemelerden birisinin gönderilecek mahkeme olarak belirlenip gönderilmesi icap etmiş olup, bu mahkemenin de 6458 Sayılı Kanununda yargılama süresi bakımından belli bir süreye tabi kılınan ve bu nedenle de diğer uyumazlık konusu işleme göre daha öncelikli bir özellik arz eden sınır dışı işlemine bakacak olan mahkeme olan Denizli İdare Mahkemesi olarak belirlenmesi uygun görülmüştür." gerekçesiyle yetki ret kararı verilerek dosyanın Denizli İdare Mahkemesine gönderildiği.

Denizli İdare Mahkemesinin E:2023/1340 sayılı esasına kaydedilen dosyada, 13/07/2023 tarihinde, dilekçenin reddine karar verildiği; sonrasında, davacı tarafından, İl Göç İdaresi Müdürlüğünce verilen sınır dışı etme kararının iptali istemiyle açılan ve ayrıca hakkındaki V-157 tahdit kodlarının kaldırılması isteminde bulunulan davada Denizli İdare Mahkemesinin 20/09/2023 tarih ve E:2023/1739, K:2023/1687 sayılı kararı ile 2577 sayılı Kanun'un 3. ve 5. maddelerine uygun olmayan dava dilekçesinin reddine karar verildiği,

davacı tarafından dilekçe yenilenerek İl Göç İdaresi Müdürlüğünce konulan V-157 tahdit kodunun kaldırılması istemiyle yeniden dava açıldığı, bunun üzerine Denizli İdare Mahkemesinin 13/12/2023 tarih ve E:2023/2098, K:2023/2130 sayılı kararı ile anılan tahdit kodunun İstanbul Valiliği tarafından konulduğu belirtilerek davanın görüm ve çözümünde İstanbul İdare Mahkemesinin yetkili olduğundan bahisle yetki yönünden davanın reddine,

İstanbul 16. İdare Mahkemesi ile Mahkemeleri arasında yetki uyuşmazlığı çıkartılarak uyuşmazlığın karara bağlanması ve yetkili yargı yerinin belirlenmesi amacıyla 2577 sayılı Kanun'un 43. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca dava dosyasının Danıştay'a gönderilmesine karar verildiği ve Danıştay'a gelen dosyanın Dairemiz esasına kaydedildiği anlaşılmaktadır.

Yukarıda özetlenen yargı süreci dikkate alındığında; ilk açılan davadan bakılan davanın açılmasına kadar birden fazla kez dilekçe ret kararı verilmiş ve bu dosyada yenilenen dilekçe üzerine yeni bir dava dosyası meydana gelmiştir.

Bu durumda, bu aşamada, dilekçe ret kararı üzerine yenilenen dava dilekçesinde belirtilen dava konusu işleme ilişkin iki farklı Mahkemece verilmiş bir yetkisizlik kararının varlığından bahsedilemeyeceğinden, yetki yönünden davanın reddedilmesi üzerine, doğrudan dosyanın İstanbul İdare Mahkemesine gönderilmesi gerekirken, yetki uyuşmazlığı çıkartılarak dosyanın Danıştay'a gönderilmesinde usûl hükümlerine uygunluk bulunmadığı göz önüne alındığında; 2577 sayılı Kanun'un 43. maddesi uyarınca yetkili yargı yerinin belirlenmesi koşullarının oluşmadığı sonucuna varılmaktadır.