Danıştay 10. Daire E.2024/4264 K.2024/2833

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca hazırlanan Tetkik Hakiminin raporu ve sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra dava dilekçesi öncelikle 2577 sayılı Kanun'un 14. maddesinin 3. fıkrasının (g) bendi uyarınca anılan Kanun'un 3. maddesine uygun olup olmadığı yönünden incelenerek gereği görüşüldü:

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3. maddesinde, idari davaların, Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağı; dilekçelerde, tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanları ve adreslerinin, davanın konusu ve sebepleri ile dayandığı delillerin, davaya konu olan idari işlemin yazılı bildirim tarihinin gösterileceği, ayrıca dava konusu kararın ve belgelerin asılları veya örneklerinin dava dilekçesine ekleneceği, dilekçeler ile bunlara ekli evrakın örneklerinin karşı taraf sayısından bir fazla olacağı hükmü yer almış.

14. maddesinde, dilekçelerin 3. ve 5. maddelere uygun olup olmadıkları hususu ilk inceleme konuları arasında sayılmış. 15. maddesinde de, dilekçelerin, 3. ve 5. maddelere uygun olmaması halinde otuz gün içinde uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya noksanlıkları tamamlanmak üzere reddine karar verileceği kuralı getirilmiştir.

Yargılama hukukunun temel ilkelerinden biri taleple bağlılıktır. Bu ilke uyarınca iptali istenen idari işlemle sınırlı olarak mahkemelerce inceleme yapılması gerekmekte olup, talebin incelemeye konu olabilecek nitelikte açık, her türlü tereddütten uzak, belirli ve somut olması gerektiği kuşkusuzdur.

İdarenin düzenleme yetkisini kullanarak yürürlüğe koyduğu düzenlemenin kapsaması gereken belirli, konu, kişi veya grupları kapsama almaması hususu "eksik düzenleme" olarak nitelendirilmektedir.

Birden fazla maddeyi ihtiva eden düzenleyici işlemler aleyhine eksik düzenleme yapıldığı iddiasıyla açılacak olan iptal davalarında, iddia edilen eksik düzenlemenin düzenleyici işlemin hangi maddesine ya da kısmına yönelik olduğunun hukuka aykırılık sebepleriyle birlikte açıkça gösterilmesi ve bu madde ya da kısıma yönelik iptal istemine de yer verilmesi gerekmektedir.

Zira, eksik düzenleme içerdiği iddiasıyla düzenleyici işlemin ilgili maddesi/kısmı belirtilmeden ve bu madde/kısma yönelik iptal isteminde de bulunulmadan düzenleyici işlemin bütününe yönelik iptal isteminde bulunulması, düzenleyici işlemin hangi maddesinin/kısmının eksik düzenleme nedeniyle iptalinin istenildiği hususunda tereddüte yol açacacak ve taleple bağlılık ilkesinin uygulanmasını imkansız hale getirecektir.

Dava dilekçesinin incelenmesinden, dilekçenin "Dava konusu" ve "Sonuç ve istem" kısımlarında, Tıbbi Laboratuvarlar Yönetmeliği'nde tıbbi farmakoloji uzmanlarına laboratuvar açma ve laboratuvar işletme yetkisi vermemesi sebebiyle ilgili maddelerinin eksik düzenleme içerdiğinden bahisle iptali istemine yer verildiği görülmekle birlikte; Tıbbi Laboratuvarlar Yönetmeliği'nin eksik düzenleme içerdiği iddia edilen madde/maddelerinin belirtilmediği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, dava dilekçesinin 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun olarak düzenlenmediği sonucuna varılmış olup, 04/06/2024 tarih ve 32566 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Tıbbi Laboratuvarlar Yönetmeliği'nin eksik düzenleme içerdiği iddiasıyla iptali istenilen maddelerinin/kısımlarının açıkça belirtilmesi ve bunlara yönelik iptal talebine yer verilmesi, iptali istenilen düzenlemelerin hukuka aykırılık sebepleri ve bu düzenlemelerin davacının menfaatini ne şekilde etkilediğinin iptali istenen her bir kısım yönünden ayrı ayrı açıklanması,

istemin dava dilekçesinin konu, içerik ve sonuç kısımlarında uyumlu bir şekilde belirtilmesi suretiyle 2577 sayılı Kanun'un 3. maddesine uygun olarak yenilenen, Danıştay Başkanlığına hitaben yazılmış açık ve anlaşılabilir bir dilekçeyle dava açılması gerekmektedir.