Danıştay 11. Daire E.2004/4910 K.2005/4663

İsteğin Özeti

… Belediyesinde zabıta memuru olarak çalışmakta olan …'in re'sen emekliye sevkine ilişkin işlemin mahkemece yürütülmesinin durdurulması üzerine görevine iade edilen ilgiliye, 15.7.1994-31.10.1994 tarihleri arasında fuzulen ödenmiş bulunan emekli aylıkları toplamının, yersiz ödemeye hukuka aykırı re'sen emekliye sevk işlemiyle sebep olduğundan bahisle davalı belediye başkanlığı tarafından yasal faizi ile birlikte tazmini istemiyle açılan davayı reddeden ... İdare Mahkemesi kararını onayan Danıştay Onbirinci Dairesinin 14.11.2003 gün ve E:2001/7, K:2003/5128 sayılı kararının; hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek düzeltilmesi istenilmektedir.

Savunmanın Özeti : Savunma verilmemiştir. Danıştay Tetkik Hakimi : … Düşüncesi : Kararın düzeltilmesi istemine ait dilekçede ileri sürülen hususlar, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54.maddesinde yazılı nedenlerden hiçbirisine uymadığından istemin reddi gerektiği düşünülmektedir. Danıştay Savcısı :… Düşüncesi : Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54 üncü maddesinde yazılı nedenlerden hiçbirisine uymadığından istemin reddi gerekeceği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Hüküm veren Danıştay Onbirinci Dairesince karar düzeltme isteminde ileri sürülen sebepler 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendi hükmüne uygun bulunduğundan, Danıştay Onbirinci Dairesinin 14.11.2003 gün ve E:2001/7, K:2003/5128 sayılı kararı kaldırılarak işin gereği görüşüldü:

Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 125. maddesinin 1. fıkrasında, idarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı yargı yolunun açık olduğu, 7. fıkrasında ise idarelerin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olacakları hükme bağlanmıştır.

Anayasanın bu hükmünden de anlaşılacağı üzere, idarenin eylem ve işlemlerinde hukuka uygun hareket etmediğinin mahkeme kararıyla tespit edilmesi durumunda hukuka aykırı olarak tesis edilen işlem veya eylem nedeniyle doğan zararı idarenin tazmin etme zorunluluğu bulunmaktadır.

Olayda, davalı belediyede zabıta memuru olarak çalışan ... hakkında tesis edilen re'sen emekliye sevk işleminin yürütülmesinin durdurulması üzerine, davalı kurumca ilgili şahsın göreve başlatıldığı, mahkemece 10.4.1995 tarihinde verilen iptal kararı üzerine açıkta kaldığı sürelere ilişkin her türlü özlük hakları kişiye ödenmekle kurumun bu yönden hukuki sorumluluğunu yerine getirdiği görülmekte ise de; hukuka aykırılığı mahkeme kararı ile saptanan re'sen emeklilik işlemi sonucu ...'e ödenen emekli aylıkları sebebiyle, davacı Sandığın da zarara uğradığı kuşkusuzdur.

Re'sen emekliye sevk işlemi iptal edildiğinden kişiye yersiz ödenen emekli aylıklarının, kusurlu işlemi ile bu ödemeye neden olan kurumdan tahsil edilmesinde, kurumun ilgili kişiye rücu imkanı da dikkate alındığında, hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Bu durumda, davalı idarece tesis edilen ve hukuka aykırılığı yargı kararı ile saptanan re'sen emeklilik işlemi dolayısıyla kişiye yapılan ödemenin, hizmet kusuru uyarınca davalı idare tarafından tazmini gerektiğinden, aksi yöndeki mahkeme kararında hukuka uygunluk görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle temyiz isteminin kabulü ile ... İdare Mahkemesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının bozulmasına, 27.9.2005 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.

(X) KARŞI OY

Olayda … Belediye Başkanlığında zabıta memuru olarak görev yapmakta olan ...'in 15.6.1994 tarihinde re'sen emekli edilerek 15.7.1994 tarihinden itibaren kendisine emekli aylığı bağlandığı, ancak, mahkemece 16.8.1994 tarihinde re'sen emekliliğe ilişkin işlemin yürütülmesinin durdurulması üzerine 17.10.1994 tarihinde görevine döndürülerek durumun 28.10.1994 tarihinde Emekli Sandığına bildirildiği, mahkemece verilen iptal kararı üzerine de ilgilinin re'sen emekli edildiği döneme ilişkin her türlü özlük ve mali haklarının karşılandığı anlaşılmıştır.

...'in re'sen emekliye sevkine ilişkin işlemin mahkemece hukuka aykırı bulunarak iptali üzerine ilgili eski statüsüne döndürülerek emeklilik dönemine isabet eden her türlü zararı karşılandığından, Anayasanın 125. maddesinde idareye yüklenilen, sebep olduğu zararı tazmin sorumluluğu yerine getirilmiş bulunmaktadır. Bu durumda emeklilik statüsü nedeniyle ödenen emekli aylıklarının, bu ödemelerden faydalanan ve üstelik mahkemenin iptal kararı üzerine aynı döneme ilişkin aylıkların da ödenmesi nedeniyle sebepsiz zenginleşen kişi tarafından, hüsnüniyet ilkesi gereği kendiliğinden iadesi gerektiğinden, aynı olay nedeniyle davalı idarenin ikinci kez zararın tazminiyle sorumlu kılınması hukuka aykırı düşmektedir.