Danıştay 12. Daire E.2019/1778 K.2023/2711

2- …Valiliği VEKİLİ : Av. …

DAVANIN KONUSU

Ankara Valiliği Çarşı ve Mahalle Bekçisi alımına ilişkin sınavları başarı ile tamamlayan davacının, bekçi olarak atanması için gerekli sağlık şartlarını taşımadığından bahisle dosyasının işlemden kaldırılmasına ilişkin … tarihli ve (…)… sayılı işlemin iptali ve bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük haklarının tanınması ve atanması gereken tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi ile bu işlemin dayanağı olan 03/01/2018 tarihli ve 30290 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin "Hastalık Branşlarının Sınıflandırılması" başlıklı Ek 3/3. maddesinin B-4-c, C-3-a, D-1-ç dilimlerinde yer alan "Biküspit" ibaresinin iptali istenilmektedir.

DAVACININ İDDİALARI

Bekçilik için yapılan spor elemelerinde 100 tam puan alarak başarılı sayıldığı, aldığı sağlık raporunda "biküspit aort" tespit edildiğinden sağlık şartlarını taşımadığı gerekçesiyle hakkında işlem tesis edildiği, biküspit aortun doğuştan aort kapaklarının farklı gelişmesi olup çalışması için engel teşkil etmediği, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin 3-A maddesinde ön şart getirildiğinden yeniden hastaneye sevkedilerek hastalığının hangi dilimlere girdiğinin ve sistem fonksiyonlarını bozup bozmadığı, mitral yetmezlik yapıp yapmadığının araştırılması gerektiği, söz konusu rahatsızlığın askeri personel olmaya engel olmadığı,

tesis edilen işlemin hukuka aykırı olduğu ve bu nedenle çalışma hakkının ihlal edildiği belirtilerek, dava konusu işlemlerin iptali gerektiği ileri sürülmektedir.

DAVALI … BAKANLIĞI'NIN SAVUNMASI : Anayasa'nın 124. maddesinde Bakanlıklar ve kamu tüzel kişilerine kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla yönetmelik çıkarma yetkisi verildiği, dava konusu edilen Yönetmeliğin bu kapsamda verilmiş yetkiye dayanılarak çıkartıldığı ve üst hukuk normlarına uygun olduğu, davacı hakkında mevzuat hükümleri uyarınca yapılan sağlık incelemesi sonucu düzenlenen sağlık kurulu raporu ile 'biküspit' teşhisi konulduğu, söz konusu hastalığın çarşı ve mahalle bekçisi olmaya engel nitelikteki hastalıklardan olduğu, işlemin hukuka ve mevzuata uygun olduğu savunulmaktadır.

DAVALI … VALİLİĞİ'NİN SAVUNMASI : Davacı hakkında Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği hükümleri uyarınca sağlık incelemesi yapıldığı, söz konusu incelemeler sonucu düzenlenen iki sağlık kurulu raporunda da 'Biküspit aort' tanısı konulduğu, söz konusu hastalığın mevzuat hükümleri uyarınca atamaya engel oluşturduğu, işlemin hukuka ve mevzuata uygun olduğu ileri sürülmektedir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Davacının, dosyasının işlemden kaldırılmasına ilişkin … tarihli ve (…)… sayılı işlemin iptali ve işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük haklarının atanması gereken tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi ile bu işlemin dayanağı olan 03/01/2018 tarihli ve 30290 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin "Hastalık Branşlarının Sınıflandırılması" başlıklı Ek 3/3. maddesinin B-4-c maddesinde yer alan "Biküspit" ibaresinin iptali istemi yönünden davanın reddine.

03/01/2018 tarihli ve 30290 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin "Hastalık Branşlarının Sınıflandırılması" başlıklı Ek 3/3. maddesinin C-3-a, D-1-ç maddelerinde yer alan "Biküspit" ibaresinin iptali istemi yönünden ise davanın ehliyet yönünden reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

DANIŞTAY SAVCISI : …

DÜŞÜNCESİ

Dava, çarşı ve mahalle bekçisi alımına ilişkin sınavları başarı ile tamamlayan davacı tarafından, bekçi olarak atanması için gerekli şartları taşımadığından bahisle dosyasının işlemden kaldırılmasına ilişkin işlemin iptali ve yoksun kalınan hakların tazminine karar verilmesi ile bu işlemin dayanağı olan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin "Hastalık Branşlarının Sınıflandırılması" başlıklı Ek 3/3. maddesinin B-4-c, C-3-a, D-1-ç dilimlerinde yer alan "Biküspit" ibaresinin iptali istemiyle açılmıştır.

Anayasa’nın 124. maddesinde (Değişik: 16/4/2017-6771/16 md.), Cumhurbaşkanı, bakanlıklar ve kamu tüzelkişilerinin, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabileceği hüküm altına alınmıştır.

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48. maddesinde, Devlet memurluğuna alınacaklarda aranacak genel ve özel şartlar belirlenmiş ve aynı maddenin (B) fıkrasında ise, "kurumların özel kanun veya diğer mevzuatında aranan şartları taşımak gerektiği" koşuluna yer verilmiştir.

772 sayılı Çarşı ve Mahalle Bekçileri Kanununun 1. maddesinde, "Belediye hudutları içinde çarşı ve mahalle bekçileri teşkilatı kurulur. Bu teşkilat bekçi adayı ve bekçiden teşekkül eder. Bu teşkilata ait kadrolar ile gelir ve giderleri il özel idare bütçesine bağlı ek bir bütçe ile tesbit edilir ve her türlü işlemleri usulüne göre bu idarelerce yürütülür." hükmü, 6. maddesinin (G) fıkrasında da, çarşı ve mahalle bekçisi olacaklarda aranan nitelikler arasında "Görevini yapmaya engel olabilecek bir hastalık veya engelliliği bulunmadığı sağlık kurulu tarafından verilmiş raporlarla tevsik edilmiş olmak" hükmü, 7. maddesinde ise, "Bekçiliğe giriş sınavla olur. Sınav şekil ve usulleri İçişleri Bakanlığınca düzenlenecek bir Yönetmelikle belirtilir." hükmü yer almıştır.

02/03/2018 tarih ve 30348 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Çarşı ve Mahalle Bekçiliğine Giriş Sınav Yönetmeliğinin 1. maddesinde, "Bu Yönetmeliğin amacı, Emniyet Teşkilatına alınacak çarşı ve mahalle bekçilerinde aranılacak şartlar ile giriş sınavlarına ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.", 2. maddesinde, "Bu Yönetmelik, Emniyet Teşkilatına alınacak çarşı ve mahalle bekçilerinde aranılacak nitelikler, seçme ve değerlendirme komisyonlarının oluşumu ile çarşı ve mahalle bekçiliğine giriş sınavlarına ilişkin usul ve esasları kapsar.", 3. maddesinde, "Bu Yönetmelik,

14/7/1966 tarihli ve 772 sayılı Çarşı ve Mahalle Bekçileri Kanununun 7 nci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.", "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinin (f) bendinde de, "Sağlık Yönetmeliği: 3/1/2018 tarihli ve 30290 sayılı Resmî Gazete’ de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğini" ifade eder.", "Adaylarda aranacak şartlar" başlıklı 5. maddesinin (h) bendinde ise, "Sağlık Yönetmeliğinde belirtilen şartları taşımak" hükmüne yer verilmiştir.

03/01/2018 tarih ve 30290 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin 3. maddesinde, "Bu Yönetmelik.

4/6/1937 tarihli ve 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanununun 4 üncü maddesine, 25/4/2001 tarihli ve 4652 sayılı Polis Yüksek Öğretim Kanununun 30 uncu maddesine, 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.", "Yönetmelikte tam karşılığı bulunmayan hastalıkların durumu" başlıklı 21. maddesinde de, "Giriş raporu veya EK-3’e göre son durum ve dilim belirtir sağlık kurulu raporu düzenlenmesi aşamasında;

kişinin hastalığı, mevcut durumu EK-3’te belirtilen hastalık branşlarının sınıflandırılmasındaki dilimlerden hiçbirine uymadığında, sınır vakalarda, hastalığın seyri ve derinliği dikkate alınarak, kişinin mevcut durumuna göre uygun olabilecek en yakın dilime, muayeneyi yapan, hastanın sonuçlarını değerlendiren tam teşekküllü hastane ilgili uzman doktoru ve sağlık kurulu doktorları karar verir.

Sağlık kurulu bu kararı, hastanın hizmet sınıfını ve yapacağı görevi bilerek ve değerlendirerek verir. Tam teşekküllü hastane sağlık kurulunun uygun gördüğü dilim ve karara göre işlem yapılır." hükmü yer almıştır.

Aynı Yönetmeliğin EK-3 "Hastalık Branşlarının Sınıflandırılması" "3- Kardiyoloji / Kalp ve Damar Cerrahisi" başlıklı bölümün (B) bendinin (4). fıkrasında, "Ejeksiyon Fraksiyonu >%50 ve efor testinde Fonksiyonel Kapasitesi "semptomsuz" olarak değerlendirilen; bu fonksiyon tespit yöntemlerinin mevcut hastalığa uygun olmadığı durumlarda kişinin yaşına, klinik durumuna ve ek patolojilerine uygun olabilecek diğer fonksiyon tespit yöntemlerinin ve görüntüleme yöntemlerinin sonuçlarına göre, organ ve sistem fonksiyonları etkilenmemiş olan; ..., c)Biküspit aort, Atrial Septal Defekt, Ventriküler Septal Defekt, ...",

(C) bendinin (3). fıkrasında, "Ejeksiyon Fraksiyonu %30-50 arasında olan ve efor testinde Fonksiyonel Kapasitesi "normal fiziksel aktivitelerde asemptomik, ağır egzersizde semptomatik" olarak değerlendirilen; bu fonksiyon tespit yöntemlerinin mevcut hastalığa uygun olmadığı durumlarda kişinin yaşına, klinik durumuna ve ek patolojilerine uygun olabilecek diğer fonksiyon tespit yöntemlerinin ve görüntüleme yöntemlerinin sonuçlarına göre, organ ve sistem fonksiyonları etklenmiş fakat çalışma olanağı veren; a)Kalp kapak patolojileri (biküspit aort, aort anevrizması,

aort diseksiyonu, aort koarktasyonu, aort yetmezliği ve diğer kapak patolojileri ile bunların başarılı cerrahileri), kalp duvar patolojileri (ventrikül anevrizması ve diğer duvar patolojileri ile bunların başarılı cerrahileri), ...",

(D) bendinin (1). fıkrasında, "Ejeksiyon Fraksiyonu <%30 olan ve efor testinde Fonksiyonel Kapasitesi "normal fiziksel aktivitelerde asemptomik, istirahatte asemptomatik" olarak değerlendirilen; bu fonksiyon tespit yöntemlerinin mevcut hastalığa uygun olmadığı durumlarda kişinin yaşına, klinik durumuna ve ek patolojilerine uygun olabilecek diğer fonksiyon tespit yöntemlerinin ve görüntüleme yöntemlerinin sonuçlarına göre, organ ve sistem fonksiyonlarını ileri derecede kısıtlayan; ..., ç)Kalp kapak patolojileri (biküspit aort, aort anevrizması,

aort diseksiyonu, aort koarktasyonu, aort yetmezliği ve diğer kapak patolojileri ile bunların başarılı cerrahileri), kalp duvar patolojileri (ventrikül anevrizması ve diğer duvar patolojileri ile bunların başarılı cerrahileri), kardiyomiyopatiler, ...",

düzenlemesine yer verilmiştir.

Dosyanın incelenmesinden, 2018 yılında açılan çarşı ve mahalle bekçiliği sınavında başarılı olan davacının, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinde belirtilen sağlık şartlarını sağlayıp sağlamadığının tespiti amacıyla Ankara Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevkedildiği,

anılan hastanece düzenlenen … tarih ve … sayılı raporla, Teşhis: "Biküspit Aort", Karar: "ETSŞY Bölüm 3, B/4-c'ye uyar, çarşı ve mahalle bekçi adayı olamaz." şeklinde kanaate varılması üzerine Emniyet Genel Müdürlüğü Sağlık İşleri Dairesi Başkanlığına yapılan itiraza istinaden sevk edildiği Ankara Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesince düzenlenen … tarih ve … sayılı raporla da, Teşhis: "Biküspit Aort", Karar: "ETSŞY Ek-3, 3-B-4-c'ye uyar, çarşı ve mahalle bekçisi olamaz." kararının verilmesi sonucu dosyanın işlemden kaldırılması sonrasında anılan işlemin iptali istemiyle iş bu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Gerek emniyet hizmetleri sınıfında görev yapacak, gerekse de askeri sınıfta görev yapacak personelin sağlık yönetmeliklerinde aranılan kriterlere uygun olarak seçilmemesi halinde zorlu ve riskli çalışmaya dayalı görevin başarılı bir şekilde yerine getirilmemesi sonucunu doğurmaktadır.

Bu nedenle, çarşı ve mahalle bekçiliği görevinin, zorlayıcı fiziksel çalışma koşulları içerisinde, zorunlu gece mesaisi, yoğun psikolojik ve mesleki stres içerisinde yapılan bir görev olması nedeniyle görevi yapacak adayın da bu zorlu ve riskli çalışma koşullarına uyum sağlayacak, direnç gösterecek, yani gerekli fiziki güç ve kabiliyete sahip kişiler arasından seçilmesi gerektiği açıktır.

Kaldı ki, sağlık yönetmeliklerinde aranılan kriterlere uygun olmadıkları için mesleğe kabul edilmeyen adayların kamu hizmetine girme hakları hiç bir zaman engellenmemektedir.

Bu durumda, çarşı ve mahalle bekçisi olamayacağına dair Ankara Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi ile Ankara Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi sağlık kurulu raporlarında belirtilen klinik bilgiler, teşhis ve karar esas alınmak suretiyle karar verilen davacının, sağlık durumu ile ilgili olarak hakkında yapılan tespitin, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmelik hükmüne uygun bulunması karşısında, uyuşmazlığa konu Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin Ek-3/3. maddesinin B-4-c, C-3-a, D-1-ç dilimlerinde yer alan "Biküspit" ibaresinin, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa, 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanununa,

4652 sayılı Polis Yüksek Öğretim Kanununa, 772 sayılı Çarşı ve Mahalle Bekçileri Kanununa ve ilgili diğer mevzuata aykırılık teşkil etmediği, dolayısıyla üst hukuk normlarına uygun olduğu anlaşıldığından, iptali istenilen söz konusu düzenlemede, hak ve adalet ilkeleri ile hukuka, kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırılık görülmemiştir.

Öte yandan, düzenleyici işlemin hukuka uygun bulunması karşısında, buna dayalı tesis edilen bireysel işlemde de hukuka aykırılık bulunmadığı gibi idarenin bu konuda tazminle yükümlü tutulmasına da hukuken imkan bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle, davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

2018 yılında açılan çarşı ve mahalle bekçiliği sınavında başarılı olan davacının, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinde belirtilen sağlık şartlarını sağlayıp sağlamadığının tespiti amacıyla Ankara Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevkedildiği,

anılan hastanece düzenlenen … tarih ve …sayılı raporla Teşhis: "Biküspit Aort", Karar: "ETSŞY Bölüm 3, B/4-c'ye uyar, çarşı ve mahalle bekçi adayı olamaz." şeklinde kanaate varılması üzerine Emniyet Genel Müdürlüğü Sağlık İşleri Dairesi Başkanlığına yapılan itiraza istinaden sevk edildiği Ankara Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesince düzenlenen … tarih ve … sayılı raporla da Teşhis: "Biküspit Aort", Karar: "ETSŞY Ek-3, 3-B-4-c'ye uyar,

çarşı ve mahalle bekçisi olamaz." kararının verilmesi sonucu dosyanın işlemden kaldırılması sonrasında anılan işlemin iptali ve bu işlem nedeniyle yoksun kalınan özlük haklarının tanınması ve atanması gereken tarihten itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi ile bu işlemin dayanağı olan 03/01/2018 tarihli ve 30290 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin "Hastalık Branşlarının Sınıflandırılması" başlıklı Ek 3/3. maddesinin B-4-c, C-3-a, D-1-ç dilimlerinde yer alan "Biküspit" ibaresinin iptali istemiyle iş bu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

Anayasa’nın 124. maddesinde Cumhurbaşkanı, bakanlıklar ve kamu tüzelkişilerinin, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabileceği düzenlemesine yer verilmiştir. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 48. maddesinde, Devlet memurluğuna alınacaklarda aranacak genel ve özel şartlar belirlenmiş ve aynı maddenin (B) fıkrasında, "Kurumların özel kanun veya diğer mevzuatında aranan şartları taşımak gerektiği" koşuluna yer verilmiştir.

Dava konusu olay tarihinde yürürlükte olan 772 sayılı Çarşı ve Mahalle Bekçileri Kanunu'nun 1. maddesinde. "Belediye hudutları içinde çarşı ve mahalle bekçileri teşkilatı kurulur. Bu teşkilat bekçi adayı ve bekçiden teşekkül eder. Bu teşkilata ait kadrolar ile gelir ve giderleri il özel idare bütçesine bağlı ek bir bütçe ile tespit edilir ve her türlü işlemleri usulüne göre bu idarelerce yürütülür." hükmüne.

6. maddesinin (G) bendinde; çarşı ve mahalle bekçisi olacaklarda aranan nitelikler arasında "Görevini yapmaya engel olabilecek bir hastalık veya engelliliği bulunmadığı sağlık kurulu tarafından verilmiş raporlarla tevsik edilmiş olmak" hükmüne. 7. maddesinde ise. "Bekçiliğe giriş sınavla olur. Sınav şekil ve usulleri İçişleri Bakanlığınca düzenlenecek bir Yönetmelikle belirtilir." hükmüne yer verilmiştir.

772 sayılı Kanun'un 7. maddesiyle verilen yetki uyarınca hazırlanan ve 02/03/2018 tarih ve 30348 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Çarşı ve Mahalle Bekçiliğine Giriş Sınav Yönetmeliği'nin 1. maddesinde. "Bu Yönetmeliğin amacı, Emniyet Teşkilatına alınacak çarşı ve mahalle bekçilerinde aranılacak şartlar ile giriş sınavlarına ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.", 2. maddesinde.

"Bu Yönetmelik, Emniyet Teşkilatına alınacak çarşı ve mahalle bekçilerinde aranılacak nitelikler, seçme ve değerlendirme komisyonlarının oluşumu ile çarşı ve mahalle bekçiliğine giriş sınavlarına ilişkin usul ve esasları kapsar.", "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinin (f) bendinde de.

"Sağlık Yönetmeliği: 3/1/2018 tarihli ve 30290 sayılı Resmî Gazete’ de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğini" ifade eder.", "Adaylarda aranacak şartlar" başlıklı 5. maddesinin (h) bendinde ise, "Sağlık Yönetmeliğinde belirtilen şartları taşımak" kuralları yer almaktadır.

03/01/2018 tarih ve 30290 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin 3. maddesinde, "Bu Yönetmelik. 4/6/1937 tarihli ve 3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanununun 4 üncü maddesine, 25/4/2001 tarihli ve 4652 sayılı Polis Yüksek Öğretim Kanununun 30 uncu maddesine, 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.".

"Yönetmelikte tam karşılığı bulunmayan hastalıkların durumu" başlıklı 21. maddesinde, "Giriş raporu veya EK-3’e göre son durum ve dilim belirtir sağlık kurulu raporu düzenlenmesi aşamasında; kişinin hastalığı, mevcut durumu EK-3’te belirtilen hastalık branşlarının sınıflandırılmasındaki dilimlerden hiçbirine uymadığında, sınır vakalarda, hastalığın seyri ve derinliği dikkate alınarak, kişinin mevcut durumuna göre uygun olabilecek en yakın dilime, muayeneyi yapan, hastanın sonuçlarını değerlendiren tam teşekküllü hastane ilgili uzman doktoru ve sağlık kurulu doktorları karar verir.

Sağlık kurulu bu kararı, hastanın hizmet sınıfını ve yapacağı görevi bilerek ve değerlendirerek verir. Tam teşekküllü hastane sağlık kurulunun uygun gördüğü dilim ve karara göre işlem yapılır.". 24. maddesinde ise, “ Çarşı ve mahalle bekçisi adayları.

Emniyet Hizmetleri Sınıfı personelin okullara girişlerinde olduğu gibi A dilimi sağlık şartlarına uygun olmak zorundadır ve bu adayların giriş raporlarında A dilimi sağlık şartlarına uygunluk aranır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Anılan Yönetmeliğin EK-3 "Hastalık Branşlarının Sınıflandırılması" "3- Kardiyoloji / Kalp ve Damar Cerrahisi" başlıklı bölümünün A bendinde; “Bu sisteme ait kronik hastalığı, sürekli diyet veya ilaç tedavisiyle kontrol altında tutulmayı gerektirecek bir hastalığı, organ ve sistem fonksiyonlarını etkileyen bir hastalığı, sakatlığı olanlar ile doğuştan veya sonradan organ eksikliği veya organ yokluğu olanlar (aşağıdaki istisnai maddeler hariç) öğrenciliğe kabul edilmezler.

….

B,C,D dilimlerinde tanımlanan hastalıklar öğrenciliğe engeldir.

1) ….

c) Eser aort yetmezliği – birinci derecede aort yetmezliği ….olanlar sağlam kabul edilir...." ;

(B) bendinin (4). fıkrasında, "Ejeksiyon Fraksiyonu >%50 ve efor testinde Fonksiyonel Kapasitesi "semptomsuz" olarak değerlendirilen; bu fonksiyon tespit yöntemlerinin mevcut hastalığa uygun olmadığı durumlarda kişinin yaşına, klinik durumuna ve ek patolojilerine uygun olabilecek diğer fonksiyon tespit yöntemlerinin ve görüntüleme yöntemlerinin sonuçlarına göre, organ ve sistem fonksiyonları etkilenmemiş olan; ..., c)Biküspit aort, Atrial Septal Defekt, Ventriküler Septal Defekt, ..." ;

(C) bendinin (3). fıkrasında, "Ejeksiyon Fraksiyonu %30-50 arasında olan ve efor testinde Fonksiyonel Kapasitesi "normal fiziksel aktivitelerde asemptomik, ağır egzersizde semptomatik" olarak değerlendirilen; bu fonksiyon tespit yöntemlerinin mevcut hastalığa uygun olmadığı durumlarda kişinin yaşına, klinik durumuna ve ek patolojilerine uygun olabilecek diğer fonksiyon tespit yöntemlerinin ve görüntüleme yöntemlerinin sonuçlarına göre, organ ve sistem fonksiyonları etkilenmiş fakat çalışma olanağı veren; a)Kalp kapak patolojileri (biküspit aort, aort anevrizması,

aort diseksiyonu, aort koarktasyonu, aort yetmezliği ve diğer kapak patolojileri ile bunların başarılı cerrahileri), kalp duvar patolojileri (ventrikül anevrizması ve diğer duvar patolojileri ile bunların başarılı cerrahileri), ..." ;

(D) bendinin (1). fıkrasında, "Ejeksiyon Fraksiyonu <%30 olan ve efor testinde Fonksiyonel Kapasitesi "normal fiziksel aktivitelerde semptomik, istirahatte asemptomatik" olarak değerlendirilen; bu fonksiyon tespit yöntemlerinin mevcut hastalığa uygun olmadığı durumlarda kişinin yaşına, klinik durumuna ve ek patolojilerine uygun olabilecek diğer fonksiyon tespit yöntemlerinin ve görüntüleme yöntemlerinin sonuçlarına göre, organ ve sistem fonksiyonlarını ileri derecede kısıtlayan; ..., ç)Kalp kapak patolojileri (biküspit aort, aort anevrizması,

aort diseksiyonu, aort koarktasyonu, aort yetmezliği ve diğer kapak patolojileri ile bunların başarılı cerrahileri), kalp duvar patolojileri (ventrikül anevrizması ve diğer duvar patolojileri ile bunların başarılı cerrahileri), kardiyomiyopatiler, ..." şeklinde koşullar belirlenmiştir.

29/09/2019 tarih ve 30903 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelikle yeniden düzenlenen Ek-3-3 maddesinde;

"3- Kardiyoloji / Kalp ve Damar Cerrahisi" başlıklı bölümün (B) bendinin (4). fıkrasında, Kişinin yaşına, klinik durumuna ve ek patolojilerine uygun olabilecek diğer fonksiyon tespit yöntemlerinin ve görüntüleme yöntemlerinin sonuçlarına göre, organ ve sistem fonksiyonları etkilenmemiş olan; ..., c)Biküspit aort, aortun diğer patolojileri…” ;

(C) bendinin (3). fıkrasında, “Kişinin yaşına, klinik durumuna ve ek patolojilerine uygun olabilecek diğer fonksiyon tespit yöntemlerinin ve görüntüleme yöntemlerinin sonuçlarına göre, organ ve sistem fonksiyonları etkilenmiş fakat çalışma olanağı veren; a)Kalp kapak patolojileri (biküspit aort, aort anevrizması, aort diseksiyonu, aort koarktasyonu, aort yetmezliği ve diğer kapak patolojileri ile bunların başarılı cerrahileri), kalp duvar patolojileri (ventrikül anevrizması ve diğer duvar patolojileri ile bunların başarılı cerrahileri), ..." ;

(D) bendinin (1). fıkrasında “Kişinin yaşına, klinik durumuna ve ek patolojilerine uygun olabilecek diğer fonksiyon tespit yöntemlerinin ve görüntüleme yöntemlerinin sonuçlarına göre, organ ve sistem fonksiyonlarını ileri derecede kısıtlayan; ..., ç)Kalp kapak patolojileri (biküspit aort, aort anevrizması, aort diseksiyonu, aort koarktasyonu, aort yetmezliği ve diğer kapak patolojileri ile bunların başarılı cerrahileri), kalp duvar patolojileri (ventrikül anevrizması ve diğer duvar patolojileri ile bunların başarılı cerrahileri), kardiyomiyopatiler, ..." koşulları getirilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dava, 03/01/2018 tarihli ve 30290 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin "Hastalık Branşlarının Sınıflandırılması" başlıklı Ek 3/3. maddesinin B-4-c maddesinde yer alan "Biküspit" ibaresinin iptali istemine ilişkin kısmı yönünden incelendiğinde;

Kamu kurum ve kuruluşlarının, çalıştıracağı personelde, sağlık koşulları da dahil olmak üzere hizmetin gerektirdiği bazı özel koşullar arayabileceği kuşkusuzdur.

Emniyet hizmetleri sınıfında görev yapan, asayiş ve güvenliğin sağlanmasından sorumlu emniyet mensupları ile genel kolluk kuvvetlerine yardımcı olmak üzere istihdam edilen çarşı ve mahalle bekçilerinin de bu kapsamda değerlendirilmesi gerekmektedir.

Bu nedenle, hastanelerin ve Sağlık Bakanlığının bilimsel görüşleri doğrultusunda, belli hastalıkların ve sağlık koşullarının görevin yerine getirilmesini engelleyeceğinden hareketle, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği yürürlüğe konulmuştur.

Emniyet hizmetleri sınıfında görev yapacak personelin, bu Yönetmelikte aranılan kriterlere uygun olarak seçilmemesi, zorlu ve riskli çalışmaya dayalı görevin başarılı bir şekilde yerine getirilmemesi sonucunu doğuracaktır.

Dolayısıyla, zorlayıcı fiziksel çalışma koşulları, zorunlu gece mesaisi, yoğun psikolojik ve mesleki stres içerisinde görev yapacak olan çarşı ve mahalle bekçilerinin, bu zorlu ve riskli çalışma koşullarına uyum sağlayacak, direnç gösterecek, yani gerekli fiziki güç ve kabiliyete sahip kişiler arasından seçilmesi gerektiği açıktır.

Kaldı ki, sağlık yönetmeliklerinde aranılan kriterlere uygun olmadıkları için mesleğe kabul edilmeyen adayların kamu hizmetine girme hakları hiç bir zaman engellenmemektedir.

Bu durumda; gerekli bilimsel çalışmalar sonucunda hazırlanmış olan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK-3 "Hastalık Branşlarının Sınıflandırılması" "3- Kardiyoloji / Kalp ve Damar Cerrahisi" başlıklı bölümünde, B-4-c diliminde yer alan ve davacının çarşı ve mahalle bekçisi olmasına engel görülen "Biküspit" ibaresinde, üst hukuk normlarına, hukuka, kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırılık görülmemiştir.

Dava, 03/01/2018 tarihli ve 30290 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin "Hastalık Branşlarının Sınıflandırılması" başlıklı Ek 3/3. maddesinin C-3-a ve D-1-ç maddelerinde yer alan "Biküspit" ibaresinin iptali istemine ilişkin kısmı yönünden incelendiğinde;

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesinde iptal davaları, idari işlemlerin iptali için menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan davalar olarak tanımlanmış olup, anılan Kanun'un 15/1-b maddesinde, dava dilekçelerinin 14. madde uyarınca incelenmesi sonucu ehliyet hususunda Kanuna aykırılık görülmesi halinde davanın reddine karar verileceği hükme bağlanmıştır.

İdari işlemlerin hukuka uygunluğunun yargı yoluyla denetimini amaçlayan iptal davasının görüşülebilmesinin ön koşullarından biri olan "dava açma ehliyeti" her idari işleme karşı herkes tarafından iptal davası açılmasının idari işlemlerde istikrarsızlığa neden olmaması ve idarenin işleyişinin bu yüzden olumsuz etkilenmemesi için, dava konusu edilecek işlem ile dava açacak kişi arasında belli ölçütler içinde menfaat ilişkisinin varlığını ifade etmektedir. Her olay ve davada, idari işlem ile dava açacak kişi arasında öngörülen subjektif ehliyet koşulu olarak menfaat ihlali, korunabilecek kişisel, meşru ve güncel bir menfaat olması ölçütleri kapsamında yargı mercilerince değerlendirilecektir.

Bu yönüyle, uyuşmazlıkta öncelikle, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin "Hastalık Branşlarının Sınıflandırılması" başlıklı Ek 3/3. maddesinin C-3-a ve D-1-ç maddelerinde yer alan "Biküspit" ibaresinin iptalinin istenilmesinde, davacının güncel menfaatinin (subjektif ehliyetinin) bulunup bulunmadığının belirlenmesi gerekmektedir.

Davacının, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinde belirtilen sağlık şartlarını sağlayıp sağlamadığının tespiti amacıyla Ankara Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesine sevkedildiği, anılan hastanece düzenlenen … tarih ve … sayılı raporla Teşhis: "Biküspit Aort", Karar: "ETSŞY Bölüm 3, B/4-c'ye uyar, çarşı ve mahalle bekçi adayı olamaz." şeklinde kanaate varılması üzerine Emniyet Genel Müdürlüğü Sağlık İşleri Dairesi Başkanlığına yapılan itiraza istinaden sevk edildiği Ankara Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesince düzenlenen … tarih ve … sayılı raporla da Teşhis: "Biküspit Aort", Karar: "ETSŞY Ek-3, 3-B-4-c'ye uyar,

çarşı ve mahalle bekçisi olamaz." kararının verilmesi sonucu dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verildiği; başka bir ifadeyle davacı hakkında tesis olunan davalı idare işleminin C-3-a ve D-1-ç dilimlerinde yer alan düzenlemeyle ilgili bulunmadığı görülmektedir.

Bu durumda, davacının, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin "Hastalık Branşlarının Sınıflandırılması" başlıklı Ek 3/3. maddesinin C-3-a ve D-1-ç maddelerinde yer alan "Biküspit" ibaresinin iptalini istemekte hukuken kabul edilebilir güncel bir menfaati bulunmamaktadır.

Dava, davacının bekçi olarak atanması için gerekli şartları taşımadığından bahisle dosyasının işlemden kaldırılmasına ilişkin ... tarihli ve (...)... sayılı işlemin iptali ve işlem nedeniyle yoksun kaldığı özlük haklarının tanınması ve atanması gereken tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemine ilişkin kısmı yönünden incelendiğinde;

Davacının çarşı ve mahalle bekçisi olarak atanması için gerekli şartları taşımadığından bahisle dosyasının işlemden kaldırılmasına ilişkin bireysel işlemin dayanağı düzenleyici işlemin hukuka uygun bulunması karşısında, buna dayalı olarak tesis edilen bireysel işlemde de hukuka aykırılık görülmediğinden, bireysel işlemin iptali ve yoksun kalınan özlük haklarının tanınarak atanması gereken tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi talebinin de reddi gerekmektedir.