Danıştay 12. Daire E.2019/5251 K.2022/6970

Dava konusu istem: ÖSYM tarafından yapılan 2014/1 KPSS yerleştirmesi ile Erzincan Havalimanı Müdürlüğü'ne iş makineleri sürücüsü olarak yerleştirilen davacının, "G Sınıfı Sürücü Belgesi Sahibi Olmak" şartını tercih işlemlerinin son günü olan 26/11/2014 tarihi itibarıyla taşımadığından bahisle atamasının yapılamamasına ilişkin … tarih ve …sayılı işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:. İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacı her ne kadar tercihlerin yapıldığı tarihte G sınıfı sürücü belgesine sahip değilse de, atamasının yapıldığı 01/12/2014 tarihinde G sınıfı sürücü belgesine sahip olduğu anlaşıldığından,

657 sayılı Kanunun 48. maddesi ile devlet memuru olabilmek için getirilen kurumların özel kanun veya diğer mevzuatında aranan şartları sağlaması hükmü ile amaçlanan hukuki durumun oluştuğu görülmekle, 657 sayılı Kanun'un 48. maddesini aşar nitelikte düzenleme getiren kılavuz hükmüne dayanılarak tesis olunan, salt tercihlerin yapıldığı tarih itibarıyla G sınıfı sürücü belgesi olmadığından bahisle atamasının yapılmamasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali ile davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmiştir.

Daire kararının özeti: Davalı idarenin temyiz başvurusu üzerine Danıştay Onikinci Dairesince, temyize konu karar hukuk ve usule uygun bulunmuş ve kararın onanmasına karar verilmiştir.

KARAR DÜZELTME TALEP EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, temyiz aşamasında ileri sürdüğü iddiaların değerlendirilmediği, kuruma iş makineleri sürücüsü olarak yerleştirilen adaylardan bazılarının "G sınıfı sürücü belgesi" alabilmek üzere iş makinesi kullanma sertifikasına sahip oldukları ancak, ehliyetlerine son başvuru tarihinden sonra işlettikleri, bir adayın ise sertifikaya sahip olduğu halde henüz ehliyetine işletmediğinin anlaşıldığı ve bu duruma göre ÖSYM Başkanlığınca kuruma yerleştirmesi yapılan adayların ehliyete hak kazanma tarihlerine göre atanıp atanamayacakları konusunda tereddüte düşüldüğünden konu hakkında Devlet Personel Başkanlığına görüş sorulduğu,

Devlet Personel Başkanlığından alınan cevabi yazıda.

"Karayolları Trafik Kanunu’nun 42. maddesinin son fıkrasında "Sürücü Sertifikaları, sınıfına uygun sürücü belgelerine dönüştürülmedikçe sahiplerine karayolunda araç kullanma yetkisi vermez” denildiği ve yerleştirildiği kadro için özel şart olarak aranılan “G sınıfı sürücü belgesi sahibi olmak” şartını 2014/2 KPSS tercih işlemlerinin son günü olan 26/11/2014 tarihi itibarıyla taşımadığı anlaşıldığından atamasının yapılmadığı ve davacıya bildirildiği ileri sürülerek kararın düzeltilmesi istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Karar düzeltme isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının gerekçeli olarak onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü: Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, karar düzeltme isteminin kabulü ile Danıştay Onikinci Dairesinin 18/04/2019 tarih ve E:2016/5772, K:2019/2974 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlık yeniden incelendi:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı tarafından, iş makinesi kullanma sertifikası (operatörlük belgesi) almak için 17/03/2014 tarihinde. Operatörlük Kursu Müdürlüğüne kayıt yaptırılmış, anılan kurs 24/04/2014 tarihinde başarı ile bitirilmiş ve 27/04/2014 tarihinde davacı adına operatörlük belgesi düzenlenmiştir. Bu belge davacı tarafından sürücü belgesine 27/11/2014 tarihinde işletilmiştir.

Davacı, 2014/2 KPSS Tercih Kılavuzunda öngörülen 17-26 Kasım 2014 tarihleri arasında yapmış olduğu tercihler sonucunda, 01/12/2014 tarihinde açıklanan yerleştirme sonuçlarına göre Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü/Erzincan Havaalanına yerleştirilmiştir.

Yerleştirilen adayların durumlarının incelenmesi ve atanma şartlarına uyup uymadığının tespiti amacıyla 22/12/2014 tarihinde davalı idare tarafından yapılan incelemede ise, davacının İşletmeye teslim ettiği evraklar arasında yer alan (G) Sınıfı sürücü belgesinin tarihinin 27/11/2014 olduğunun tespit edilmesi üzerine, davacının "G Sınıfı Sürücü Belgesi Sahibi Olmak" şartını tercih işlemlerinin son günü olan 26/11/2014 tarihi itibarıyla taşımadığından bahisle atamasının yapılmamasına karar verilmiş, bu işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 48. maddesinde, Devlet memurluğuna alınacaklarda aranacak "Genel Şartlar" ayrıntılı bir şekilde düzenlenirken, "Özel Şartlar" konusunda bir çerçeve çizilmiş ve hizmet göreceği sınıf için 36. ve 41. maddelerde belirtilen öğretim ve eğitim kurumlarının birinden diploma almış olmak ve kurumların özel kanun ve diğer mevzuatında aranan şartları taşımak gerektiği hükme bağlanmıştır.

Öte yandan, 657 sayılı Yasa'nın 50. maddesinde, "Devlet kamu hizmet ve görevlerine Devlet memuru olarak atanacakların açılacak Devlet memurluğu sınavlarına girmeleri ve sınavı kazanmaları şarttır.

Sınavların yapılmasına dair usul ve esaslar ile sınava tabi tutulmadan girilebilecek hizmet ve görevler ve bunların tabi olacağı esaslar Devlet Personel Başkanlığınca hazırlanacak bir genel yönetmelikle düzenlenir..." hükmüne yer verilmiştir.

657 sayılı Kanun hükümlerine dayanılarak Devlet Personel Başkanlığınca hazırlanan ve Bakanlar Kurulu kararıyla yürürlüğe konulan "Kamu Görevlerine İlk Defa Atanacaklar İçin Yapılacak Sınavlar Hakkında Genel Yönetmelik" ile de Devlet memurluğuna atanacaklarla ilgili olarak yapılacak sınavlarla ilgili usul ve esaslar ayrıntılı bir şekilde belirlenmiş, yine düzenleyici işlem niteliğinde bulunan "Kamu Personel Seçme Sınavı Tercih Kılavuzu" ile Genel Yönetmelik hükümleri uyarınca ÖSYM tarafından yerleştirme yapılacağı belirtilmiş ve atama yapılacak kadrolara ilişkin koşullarının belirlenip ilan edilmesi öngörülmüştür.

Kamu Görevlerine İlk Defa Atanacaklar İçin Yapılacak Sınavlar Hakkında Genel Yönetmelik ile Devlet memurluğuna atanacaklarla ilgili olarak yapılacak sınavların usul ve esasları ayrıntılı bir şekilde belirlenmiştir.

Bu Yönetmeliğin davacıyı da kapsayan "B Grubu Kadrolara Atanacakların Yerleştirilmesi" başlıklı Dördüncü Bölümünde, sınav sonuçlarına göre ÖSYM tarafından yapılacak yerleştirme işlemleri ve bu yerleştirme işlemlerine göre kamu kurum ve kuruluşlarınca yapılacak atama işlemlerinin usul ve esasları, atama yapılacak kadroların belirlenmesi, tercihlerin alınması, yerleştirme, adayların kadrolara başvurması ve atanmaları aşamalarından oluşacak şekilde gösterilmiş, anılan bölümde yer alan 23. maddede, adayların, ÖSYM tarafından (B) grubu kadrolara.

KPSS puanları, tercihleri, kadro sayıları ve koşulları göz önünde tutulmak suretiyle yerleştirileceği.

25. maddesinde ise, adayların, yerleştirildikleri kamu kurum ve kuruluşlarına süresi içinde başvuracakları, kamu kurum ve kuruluşlarının, atamaya yetkili amirin onayı ile beş kişiden oluşan bir sınav değerlendirme komisyonu kuracağı ve bu komisyonun, atanmak üzere bildirilen adayları, aranılan nitelikler yönünden inceleyerek, nitelikleri uyanların atamalarının yapılmasını teklif edeceği belirtilmiştir.

Bu çerçevede, atama yapılacak kadrolara ilişkin koşulların belirlendiği KPSS-2014/2 Tercih Kılavuzu’nun “3. Diğer Hususlar” başlıklı bölümünde yer alan 3.1. paragrafındaki “Adayların, diploma veya geçici mezuniyet belgeleri ile tercih edecekleri kadro ve pozisyonların karşısındaki başvuru şartları arasında yer alan; özel güvenlik görevlisi kimlik kartı, sürücü belgesi, sertifika vb. diğer belgelere, yerleştirme işlemine son başvuru tarihi itibariyle sahip olmaları gerekmektedir.” hükmü yer almaktadır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Her ne kadar İdare Mahkemesince, 2014/2 Kamu Personeli Seçme Sınavı Yerleştirme Tercih Klavuzu'nun, "Diğer Hususlar" başlıklı bölümünün, 3.1 maddesinin, 657 sayılı Yasa' nın 48. maddesinde getirilen hükmü aşar nitelikte olduğu sonucuna varılmışsa da.

Kamu Görevlerine İlk Defa Atanacaklar İçin Yapılacak Sınavlar Hakkında Genel Yönetmelik hükümleri bir bütün olarak incelendiğinde; getirilen kuralların, sınav, yerleştirme ve atama işlemlerinin belli bir düzen içerisinde yürütülmesi, adayların haklarının güvenceye alınması, yükümlülüklerinin önceden belirlenmesi ve kamu kurum ve kuruluşlarının personel ihtiyaçlarının zamanında karşılanması amacını taşıdığı,

atanılacak kadrolar için belirlenen koşulların adaylarda bulunup bulunmadığının, yapılacak atama işlemlerinin temelini teşkil eden ve atama işlemlerinden ayrı olarak değerlendirilemeyecek olan yerleştirme aşamasında Ölçme Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı tarafından; atama aşamasında ise, kurulacak komisyon tarafından incelenmesinin öngörüldüğü,

dolayısıyla ÖSYM tarafından, ancak yerleştirme işlemlerinde aranabilecek bu belgelere sahip olma koşulunun, yerleştirmeye esas tercih işlemlerinin son günü itibarıyla aranmasını öngören atama yapılacak kadrolara ilişkin koşulların belirlendiği Kılavuz hükmünün üst normlara aykırılık teşkil etmeyecek şekilde düzenlendiği görülmüştür.

Bu duruma göre, davacının iş makinesi kullanma sertifikası (operatörlük belgesi) almak için 17/03/2014 tarihinde operatörlük kursuna kayıt yaptırdığı, anılan kursu 24/04/2014 tarihinde başarı ile bitirdiği ve 27/04/2014 tarihinde davacı adına operatörlük belgesi düzenlendiği, bu belgenin davacı tarafından sürücü belgesine 27/11/2014 tarihinde işletildiği anlaşılmakla; davacının iş makinesi sürücüsü olabilmek için gerekli operatörlük belgesine tercih işlemlerinin son günü olan 26/11/2014 tarihinden çok daha önce sahip olduğu görüldüğünden; dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Bu durumda, dava konusu işlemin iptaline ve davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine ilişkin temyize konu İdare Mahkemesi kararının gerekçesinde hukuki isabet bulunmamakta ise de; anılan karar, hüküm fıkrası itibarıyla hukuka uygun bulunduğundan, belirtilen husus, kararın bozulmasını gerektirir nitelikte görülmemiştir.

(X) KARŞI OY

Karayolları Trafik Kanunu'nun 42.maddesinin son fıkrasında; "... Sürücü sertifikaları, sınıfına uygun sürücü belgelerine dönüştürülmedikçe sahiplerine karayolunda araç kullanma yetkisi vermez." hükmü düzenlenmiştir.

2014/2 Kamu Personeli Seçme Sınavı Tercih Klavuzu'nun, "Diğer Hususlar" başlıklı bölümünün, 3.1. maddesinde, "Adayların diploma veya geçici mezuniyet belgeleri ile tercih edecekleri kadro ve pozisyonların karşısındaki başvuru şartları arasında yer alan; özel güvenlik görevlisi kimlik kartı, sürücü belgesi, sertifika vb. diğer belgelere, yerleştirme işlemine son başvuru tarihi itibariyle sahip olmaları gerekmektedir.'' kuralı, "Hak İdda Edilemeyecek Durumlar'' başlıklı 7. maddesinde ise, ''KPSS'de yüksek puan almak, bu kılavuzda yer alan kadro ve pozisyonlara yerleştirmede tek başına bir hak teşkil etmeyecektir.

Yanlış, yanıltıcı veya yalan beyanda bulunanlar ile bilgilerindeki tutarsızlıklar yüzünden yerleştirmesi yapılamayan veya daha alt tercihlerine yerleştirilen adaylar bu durumdan dolayı bir hak iddia edemeyecektir. Kamu kurum ve kuruluşlarının atama için öngördükleri niteliklere sahip olmayan adaylar, yerleştirmeden doğan tüm haklarını kaybedeceklerdir.'' kuralı yer almıştır.

Dosyanın incelenmesinden, davacının iş makinesi kullanma sertifikası (operatörlük belgesi) almak için, 17/03/2014 tarihinde … Operatörlük Kursu'na kayıt yaptırdığı, anılan kursu 24/04/2014 tarihinde başarı ile bitirdiği ve 27/04/2014 tarihinde adına operatörlük belgesi düzenlendiği ve bu belgenin davacı tarafından sürücü belgesine 27/11/2014 tarihinde işletildiği anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık konusu olayda, davacının, 24/04/2014 tarihinde anılan kursu başarı ile bitirerek adına 27/04/2014 tarihinde operatörlük belgesi düzenlendiği görülmüşse de, (G) sınıfı sürücü belgesini 27/11/2014 tarihinde aldığı, dolayısıyla, yerleştirme işlemine son başvuru tarihi olan 26/11/2014 tarihi itibariyle (G) sınıfı sürücü belgesine sahip olmadığı açıktır.

Bu durumda; yerleştirme işlemine son başvuru tarihi olan 26/11/2014 tarihi itibarıyla (G) sınıfı sürücü belgesine sahip olmayan davacının, Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü/Erzincan Havaalanı iş makinesi sürücüsü kadrosunu tercih etme hakkının bulunmadığı anlaşıldığından, tercih hakkının bulunmadığı kadroya atamasının yapılmamasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle, davalı idarenin karar düzeltme isteminin kabulü ile temyiz kararının kaldırılarak dava konusu işlemin iptali yolundaki Mahkeme kararının bozulması gerektiği görüşüyle, aksi yöndeki karara katılmıyorum.