Danıştay 12. Daire E.2019/7287 K.2023/6136

Dava konusu istem: İzmir Gençlik Hizmetleri ve Spor İl Müdürlüğünde antrenör olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 98. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca atama şartlarını taşımadığından bahisle Gençlik ve Spor Bakanınca verilen olur üzerine memuriyetine son verilmesine ilişkin Spor Genel Müdürlüğünün … tarih ve E:… sayılı işleminin iptali ve bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine, özlük haklarının iadesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesinin … tarih ve E:… , K: … sayılı kararıyla; davacının sözleşmeli antrenör olarak atanması için antrenör belgesi, Spor Eğitim Dairesi Başkanlığının uygun görüşü ve ilgili federasyon yönetim kurulu kararıyla beraber ilgili Yönetmeliğin 7. maddesinin (B) bendinin (b) alt bendinde yer alan 5 kriterden birisini haiz olması gerektiği, davacının idareye sunduğu belgelerde Namık Kemal Lisesinden alınmış gibi düzenlenmiş lise diploması,

üç adet faaliyet oluru, bir adet sözleşme ve sözleşmeli olarak görevlendirilmesi içerikli Federasyon Yönetim Kurulu kararının olmasının, sözleşmeli olarak atanırken "en az lise veya dengi okul mezunu olup, üç yıl fiilen antrenörlük yaptığı..." şartının dikkate alınmış olduğunu gösterdiği, davacı her ne kadar milli sporcu ve milli takım antrenörü olması sebebiyle sözleşmeli antrenör olarak atandığını belirtmiş ise de; milli sporcu olarak sadece bir kez 19-20 Temmuz 2003 tarihlerinde İstanbul'da düzenlenen Büyükler Uluslararası Kuraş Turnuvasında yer aldığı,

milli takım antrenörü olarak da 23-29 Mart 2010 tarihlerinde Antalya'da düzenlenen Dünya Judo Şampiyonasında görev aldığı, dolayısıyla mevzuatta yer alan "Son beş yıl içinde en az 3 defa uluslar arası yarışmalarda milli takım antrenörü olarak fiilen görev yapmak" veya "Son beş yıl içinde en az 3 defa uluslar arası yarışmalarda milli takım antrenörü olarak fiilen görev yapmak" veya "En az 25 defa milli sporcu olmak" şartlarından birisinin sağlanması halinde eğitim şartının aranmayacağı, bu şartların bulunmaması nedeniyle "En az lise veya dengi okul mezunu olup,

üç yıl fiilen antrenörlük yaptığını kulübü ile il müdürlüğünden veya ilgili federasyondan alacağı belge ile belgelemek" şartının sağlanması gerektiği, davacının ise bu şartlardan hiçbirisini taşımadığı için sözleşmeli antrenör olarak atanmasının kazanılmış hak oluşturamayacağı, keza davacının kadrolu antrenör olarak görev almasının dayanağı olan 02/08/2013 tarih ve 28726 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 6495 Sayılı Kanun'un 9. maddesi ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'na eklenen Geçici 41. maddesinin 1/a bendi uyarınca;

"vizelenmiş veya ihdas edilmiş sözleşmeli personel pozisyonlarında çalışmakta olan ve 48 inci maddede belirtilen genel şartları taşıyanlardan,.. yazılı olarak başvurmaları hâlinde pozisyonlarının vizeli olduğu teşkilat ve birimde,... belirlenen memur kadrolarına atanacakları"nın hüküm altına alındığı, davacının ise yürürlükteki mevzuata uygun olarak sözleşmeli antrenör olmadığı, kaldı ki ilgili yönetmeliğindeki eğitim şartını da taşımadığından kadrolu antrenör olarak atanmasının da kazanılmış hak oluşturmayacağı sonucuna varıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İzmir Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacıya antrenörlük belgesi verilmesinde esas alınan unsurun milli sporcu ve milli takım antrenörü unvanına sahip olması olduğu, dolayısıyla antrenörlük belgesi verilmesi ve memuriyete alınması işlemlerinde tahsil şartının söz konusu olmadığı, antrenörlük belgelerinin usule uygun olarak alındığı; ek beyan dilekçesinde … Ağır Ceza Mahkemesinin … esas sayılı dosyasında beraatine karar verildiği, ceza mahkemesi dosyasında ilgili kurumlardan celbedilen davacının durumuna ilişkin belgeler sunularak, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacının antrenörlük kursuna katılım için sunduğu belgelerin içinde milli sporcu belgesinin bulunmadığı, sunduğu lise diplomasının ise sahte olduğu anlaşıldığından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Uyuşmazlık konusu olayda, davacının Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü Sözleşmeli Spor Uzmanı ve Antrenör Çalıştırılması Hakkında Yönetmeliğin 7. maddesinin birinci fıkrasının (B) bendinin (b) alt bendinin (2) numaralı alt bendinde sayılan "Lise ve dengi okul mezunu olmak" şartını taşımadığından bahisle dava konusu işlem tesis edilmiş ise de;.

Ağır Ceza Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında verilen ara kararı sonucunda dosyaya sunulan; davacının uluslararası yarışmalarda milli takım antrenörü olarak görevlendirilmesine ilişkin belgeler incelendiğinde, anılan Yönetmelikte öngörülen "Son beş yıl içinde en az 3 defa uluslararası yarışmalarda milli takım antrenörü olarak fiilen görev yapmış olma" niteliğini haiz olduğu; … tarih ve … sayılı soruşturma raporunda da antrenörlük belgelerini milli sporcu belgelerini kullanarak aldığı, sahte lise diplomasının bu belgelerin edinilmesinde kullanılmadığı belirtildiğinden,

eğitim şartını taşımadığından bahisle görevine son verilmesine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığından, hukuka ve mevzuata aykırı Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

İzmir Gençlik Hizmetleri ve Spor İl Müdürlüğünde antrenör olarak görev yapan davacı, 31/12/2010 tarihli olur ile sözleşmeli antrenör olarak göreve başlamış, 15/10/2013 tarihinde ise 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'na 6495 sayılı Kanun'la eklenen geçici 41. maddeye istinaden kadrolu antrenör olarak atanmış, bilahare Spor Eğitim Daire Başkanlığı tarafından, antrenörlük temel eğitimine katılanların lise diplomalarının teyitlerinin yaptırılması neticesinde, davacı tarafından sunulan lise diplomasının sahte olduğunun anlaşıldığından bahisle Gençlik ve Spor Bakanınca verilen olur üzerine Spor Genel Müdürlüğünün … tarih ve E:… sayılı işlemiyle 657 sayılı Kanun'un 98. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca görevine son verilmesi üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun, Devlet memurluğuna alınacaklarda aranan genel ve özel şartların düzenlendiği 48. maddesinin birinci fıkrasının Genel şartlar başlıklı (A) bendinde:

1. Türk Vatandaşı olmak,

2. Bu Kanunun 40 ncı maddesindeki yaş şartlarını taşımak,

3. Bu Kanunun 41 nci maddesindeki öğrenim şartlarını taşımak,

4. Kamu haklarından mahrum bulunmamak,

5. Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına ya da affa uğramış olsa bile devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından mahkûm olmamak."....... düzenlemesine yer verilmiştir.

Aynı Kanun'un 98. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, Devlet memurlarının, memurluğa alınma şartlarından her hangi birini taşımadığının sonradan anlaşılması veya memurlukları sırasında bu şartlardan herhangi birini kaybetmesi halinde memurluğunun sona ereceği kurala bağlanmıştır.

Anılan Kanun'a, 02/08/2013 tarih ve 28726 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 6495 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 9. maddesiyle eklenen geçici 41. maddesinde, "Kamu kurum ve kuruluşlarının merkez ve taşra teşkilatı ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlarda, ayın veya haftanın bazı günleri ya da günün belirli saatleri gibi kısmi zamanlı çalışanlar ile yükseköğretim kurumlarının araştırma-geliştirme projelerinde proje süreleriyle sınırlı olarak çalışanlar hariç olmak üzere;

a) 25/6/2013 tarihi itibarıyla;

1) Bu Kanunun 4. maddesinin (B) fıkrası,....uyarınca vizelenmiş veya ihdas edilmiş sözleşmeli personel pozisyonlarında çalışmakta olan ve 48 inci maddede belirtilen genel şartları taşıyanlardan, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren, birinci ve dokuzuncu alt bentler kapsamına girenler otuz gün, diğer alt bentler kapsamına girenler ise altmış gün içinde yazılı olarak başvurmaları hâlinde pozisyonlarının vizeli olduğu teşkilat ve birimde,

190 sayılı Genel Kadro ve Usulü Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye tabi kurumlar bakımından bu Kanun Hükmünde Kararnameye ekli cetvellerde yer alan bulunduğu pozisyon unvanıyla aynı unvanlı memur kadrolarına, diğer kurumlar bakımından bu kurumların kadro cetvellerinde yer alan aynı unvanlı memur kadrolarına;

pozisyon unvanlarıyla aynı unvanlı memur kadrosu olmaması hâlinde ise ilgisine göre 190 sayılı Kanun Hükmünde Karamameye ekli cetveller veya kurumların kadro cetvellerinde yer alan kadro unvanlarıyla sınırlı olmak üzere Maliye Bakanlığı ve Devlet Personel Başkanlığınca müştereken belirlenen memur kadrolarına,.......bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren doksan gün içinde kurumlarınca atanırlar." hükmüne yer verilmiştir.

22/02/1991 tarih ve 20794 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü Sözleşmeli Spor Uzmanı ve Antrenör Çalıştırılması Hakkında Yönetmeliğin, davacının sözleşmeli antrenörlüğe atandığı tarih itibarıyla yürürlükte bulunan ve 02/11/2001 tarih ve 24571 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yönetmelikle değişik 7. maddesinde; "Sözleşmeli olarak çalıştırılacak yerli spor uzmanı ve antrenörlerde aşağıdaki genel ve özel şartlar aranır; ... B) Özel Şartlar: ... b) Sözleşmeli antrenör olarak atanacaklarda; yurt içi veya yurt dışından alınmış antrenör belgesi, Spor Eğitimi Dairesi Başkanlığının uygun görüşü ve ilgili federasyon yönetim kurulu kararıyla beraber aşağıdaki niteliklerden birisinin bulunması şarttır.

1) Üniversitelerin beden eğitimi ve spor öğretimi veren yüksek öğretim kurumlarından veya yurt dışındaki dengi okullardan mezun olmak.

2) En az lise veya dengi okul mezunu olup, üç yıl fiilen antrenörlük yaptığını kulübü ile il müdürlüğünden veya ilgili federasyondan alacağı belge ile belgelemek.

3) Son beş yıl içinde en az 3 defa uluslararası yarışmalarda milli takım antrenörü olarak fiilen görev yapmak.

4) Olimpiyat, Dünya veya Avrupa şampiyonalarında sporcu olarak ilk üç dereceye girmek.

5) En az 25 defa milli sporcu olmak.

(3), (4) ve (5) bentlerindeki nitelikleri taşıyan ve fiilen beş yıl antrenörlük yapanlarda tahsil şartı aranmaz." düzenlemeleri yer almaktadır.

Öte yandan, 16/08/2002 tarihli 24848 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Antrenör Eğitim Yönetmeliği'nin "Antrenör Eğitim Kursuna Katılacaklarda Aranılacak Şartlar" başlıklı 6. maddesinde; antrenör eğitim kurslarına katılacaklarda, bütün kademeler için en az lise mezunu veya dengi okul mezunu olma şartı aranacağı, ancak milli sporcularda tahsil şartının aranmayacağı kuralı getirilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda metnine yer verilen mevzuat hükümlerinin incelenmesinden; sözleşmeli antrenör olarak atanacaklarda, yurt içi veya yurt dışından alınmış antrenör belgesi ile birlikte beden eğitimi ve spor öğretimi veren yüksek öğretim kurumlarından mezun olmak ya da lise mezunu olup üç yıl fiilen antrenörlük yapmak koşulunun arandığı; ancak, son beş yıl içinde en az 3 defa uluslararası yarışmalarda milli takım antrenörü olarak fiilen görev yapan, Olimpiyat, Dünya veya Avrupa şampiyonalarında sporcu olarak ilk üç dereceye giren ya da en az 25 defa milli sporcu olan ve fiilen beş yıl antrenörlük yapanlarda tahsil şartının aranmayacağı;

antrenör eğitim kurslarına katılabilmek için ise en az lise mezunu veya dengi okul mezunu olma şartı aranmakla birlikte milli sporcularda tahsil şartının aranmayacağı anlaşılmaktadır.

Dava konusu olayda, davacının atama işleminden önce, 2003 yılında milli sporcu olduğu, 2005 yılında yardımcı (1. kademe) antrenör belgesini aldığı, 01-02 Temmuz 2006 tarihleri arasında düzenlenen Uluslararası Boğaziçi Judo Turnuvasına, 04-05 Kasım 2006 tarihleri arasında düzenlenen Uluslararası Yıldızlar Antalya Judo Turnuvasına ve 04-05 Ağustos 2007 tarihleri arasında düzenlenen Ümitler ve Gençler Balkan Judo Şampiyonasına milli takım antrenörü olarak katıldığı, Spor Genel Müdürlüğünün 31/12/2010 tarihli oluru ile sözleşmeli antrenör olarak atandığı;

bu durumda, davacının, son beş yıl içinde uluslararası yarışmalarda en az 3 defa milli takım antrenörü olarak fiilen görev yaptığı, lise diploması bulunmasa dahi sözleşmeli antrenör olarak atanmak için gerekli olan diğer nitelikleri haiz olduğu; davacı hakkında hazırlanan … tarih ve … sayılı soruşturma raporunda da, "davacının antrenörlük belgelerini milli sporcu belgesini kullanarak aldığı ve sahte lise diplomasının bu belgelerin edinilmesinde kullanılmadığının" belirtildiği görülmektedir.

Öte yandan, davacının "kamu kurum ve kuruluşlarının zararına dolandırıcılık" ve "kamu görevlisinin resmi belgede sahteciliği" suçlarından yargılandığı davada,. Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:… , K.… sayılı kararıyla "sanık ...'un judo antrenörlük belgesinin bulunduğu, antrenörlük belgesini alırken lise diplomasının hiçbir katkısının olmadığı, antrenörlük belgesini milli sporcularda tahsil şartı aranmaz ibaresine istinaden milli sporcu belgesiyle aldığı,

sözleşmeli antrenör olarak ve kadrolu olarak ataması yapılırken olay tarihinde yürürlükte bulunan Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü Sözleşmeli Spor Uzmanı ve Antrenör Çalıştırılması Hakkında Yönetmeliğin 7. maddesinde düzenlenen son beş yıl içinde en az 3 defa uluslararası yarışmalarda milli takım antrenörü olarak fiilen görev yapmış olmak ve (3), (4) ve (5) bentlerindeki nitelikleri taşıyan ve fiilen beş yıl antrenörlük yapanlarda tahsil şartı aranmaz kriterlerinin uygulandığı, bu kriterlerin uygulanması ile yapılan atamalarda sahte lise diplomasının etkisinin olmadığı,

sahteciliğin faydasız sahtecilik olduğu" gerekçesiyle üzerine atılı suçlardan ayrı ayrı beraatine karar verilmiştir.

Bu duruma göre, davacının sözleşmeli antrenör olarak atanmasında eğitim şartını taşımadığından bahisle görevine son verilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık, davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet bulunmamaktadır.

(X) KARŞI OY

Davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ...Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının onanmasına karar verilmesi gerektiği düşüncesiyle, Daire kararına katılmıyorum.