Danıştay 12. Daire E.2019/983 K.2024/5430

Dava konusu istem: Bursa ili, Büyükorhan ilçesi, PTT Merkez Müdürlüğünde dağıtıcı olarak görev yapan davacının, 399 sayılı KHK'nın 44. ve 45/d, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi ile Hizmet Sözleşmesi'nin 15/b maddeleri uyarınca sözleşmesinin feshedilmesine ilişkin PTT Yüksek Disiplin Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacı hakkında zimmet ve kamu görevlisinin resmi belgede sahteciliği suçlarından yürütülen kamu davası sonucunda ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile zincirleme kullanma zimmeti suçundan 5 ay 5 gün hapis cezası ile, resmi belgede sahtecilik suçundan ise 2 yıl 1 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği; tanık ifadeleri ve davacının savunması ile anılan ceza mahkemesi kararı birlikte değerlendirildiğinde, davacıya isnat edilen fiilerin sübuta erdiği anlaşıldığından, tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Yıllardan beri aynı görevi yaptığı, yalnızca 2013 yılının Temmuz-Kasım aylarında bu fiili gerçekleştirdiğinin görüldüğü, bu aylarda iş yükünün çok fazla olması dikkate alındığında bir hatanın yapılmasının kaçınılmaz olduğu, Orhaneli’nin dağlık köy yollarında hem nakil vasıtası kullanma, hem gerekli evrakları düzenleme ve hem de para alıp vermenin bu işlerin masa başında yapılmasıyla eş tutulamayacağı, bu şartlar altında hata yapılmasının kaçınılmaz olduğu ve mal edinme kastının varlığının kabul edilemeyeceği belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyize konu kararın usul ve yasaya uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Bursa ili, Büyükorhan ilçesi, PTT Merkez Müdürlüğünde dağıtıcı olarak görev yapan davacı hakkında, 29/07/2013 - 05/11/2013 tarihleri arasındaki muhtelif tarihlerde teslimleri esnasında alıcılardan tahsil ettiği 17 adet ödeme şartlı gönderi bedeli toplam 1.210,00-TL'yi mal edinme kastı ile zimmetine aldığı, 1-114 gün arasında değişen sürelerle uhdesinde tuttuğu, şikayetler üzerine 20/11/2013 ve 27/11/2013 tarihlerinde bu paraları ödediği; yine 19 adet gönderi bedeli toplam 1.056,00-TL'yi alıcılarından tahsil ettikten sonra 2-46 gün arasında değişen sürelerle kullanımında tuttuktan sonra ilgili hesaplara intikalini sağladığı,

alıcısı U.Y. olan ve 19/08/2013 tarihinde Büyükorhan PTT Merkez Müdürlüğüne intikal etmiş olan 30,00-TL ödeme şartlı ve ... borkod numaralı kurye gönderisini alıcına teslim ettiği halde alıcısından tahsil ettiği 30,00-TL'yi ilgili posta çeki hesabına yatırmayarak mal edinme kastı ile zimmetine aldığı, soruşturma sürecinde yapılan tespite kadar da uhdesinde tutmak suretiyle de zimmet suçunu işlediği, alıcısına teslim ettiğinde alıcısından tahsil etttiği 30,00-TL'yi zimmetine aldıktan sonra söz konusu gönderinin teslim kayıtlarını yalan ve birbiri ile çelişkili kayıtlar ile kapatmak suretiyle sahtecilik suçunu işlediği,

gönderi alıcılarının veya gönderiyi yasal olarak almaya yetkili kişilerin imzalarını tatbik ettirmesi ve bu kişilere ait kimlik bilgileri ile gönderinin alıcısına teslim edildiği tarihleri yazdırması gereken teslim belgelerine alıcıların imza ve kimlik bilgilerini yazmayıp, kendi şahsına ait TC kimlik numarası olan "..." numarasını yazmak ve herbir belgeye birbiri ile benzeşmeyen imzaları tatbik etmek suretiyle sahte teslim belgeleri oluşturduğu iddialarıyla davacı hakkında disiplin soruşturması yürütülmüştür.

Soruşturma sonucunda, davacının 399 sayılı KHK'nın 44. ve 45/d, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi ile Hizmet Sözleşmesi'nin 15/b maddeleri uyarınca sözleşmesinin feshedilmesi üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

399 sayılı KHK'nın 45/d maddesinde yer alan "Bu Kanun Hükmünde Kararname ile sözleşme hükümlerine aykırı davranışlarda bulunmak" eylemi, sözleşmenin feshedilmesini gerektiren haller arasında sayılmış; "Sözleşmeli personele ilişkin olarak bu Kanun Hükmünde Kararnamede hüküm bulunmayan hallerde, Devlet Personel Başkanlığının görüşü alınmak kaydıyla 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun ilgili hükümleri uygulanır." kuralına yer verilmiştir.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde; "Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiili, Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge İdare Mahkemesince maddi olayın açıklığa kavuşturulması için yapılacak hukuki denetimin, ceza mahkemesi kararından bağımsız olarak, dava dosyasında bulunan ve dava konusu işlemin dayanağını oluşturan soruşturma raporu ile soruşturma raporuna ekli bilgi, belgeler ve alınan ifadeler doğrultusunda yapılması gerekmekle birlikte, re'sen araştırma yetkisi kapsamında, ceza yargılaması sırasında alınan sanık ve tanık ifadeleri, bilirkişi raporları gibi maddi delillerin ve yargılama sonucunda verilen ceza mahkemesi kararı ile bu karardaki tespitlerin kullanılması ve disiplin soruşturma raporu ile ilgili yapılan inceleme neticesinde disiplin suçuna konu fiil ya da fiillerin sübuta erip ermediğinin tespitine yönelik olarak ilave gerekçe olacak şekilde hükme esas alınması gerektiği açıktır.

Uyuşmazlıkta, davacıya isnat edilen ve disiplin soruşturmasına konu fiillerin aynı zamanda Türk Ceza Kanun'u kapsamında da suç teşkil etmesi nedeniyle "zimmet ve kamu görevlisinin resmi belgede sahteciliği" suçlarından davacı hakkında yürütülen kamu davasında, ... Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile davacının zimmet suçundan 5 ay 5 gün hapis, resmi belgede sahtecilik suçundan 2 yıl 1 ay hapis cezası ile cezalandırıldığı; anılan kararın, Yargıtay ... Ceza Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile bozulması üzerine, ... Ağır Ceza Mahkemesinin E:...sayılı dosyasında yargılamanın devam ettiği anlaşılmıştır.

Bu durumda; söz konusu ceza davasının sonucunun, Bölge İdare Mahkemesince araştırılması ve davacı hakkındaki ceza yargılaması sonuçlandıktan sonra disiplin cezasına konu fillerin işlenip işlenmediği konusunda bir değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekirken, bu husus gözetilmeksizin verilen Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.