Danıştay 13. Daire E.2019/2070 K.2024/5255

Bölgesi) VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ...Kurumu VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU

... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem: Organize sanayi bölgesi (OSB) dağıtım lisansı sahibi davacı tarafından, ... tarih ve ... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararıyla lisanssız elektrik üretim tesislerinin şebeke sistemine bağlantı başvurularını usulüne uygun olarak değerlendirerek mevzuata aykırılığı gidermesi hususunda verilen 60 (altmış) günlük süre içerisinde mevzuata aykırılığın giderilmediğinden bahisle 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 16. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca 604.113,00-TL idari para cezası verilmesine ve mevzuata aykırılığın tam olarak giderilmesi için ikinci fıkrası uyarınca TEİAŞ kapasite bildirim tarihinden itibaren 30 (otuz) gün süre verilmesine ilişkin ... tarih ve... sayılı Kurul kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı tarafından, başvurucu şirketlerin lisanssız elektrik üretim tesislerinin şebeke sistemine bağlantı başvurularını takip eden ayın yirmisine kadar değerlendirilmesi,

yapılacak değerlendirme sırasında eksik veya yanlış evrak tespit edilmesi halinde başvuru sahibine 10 iş günü içerisinde eksikliklerin giderilmesi konusunda bildirimde bulunulması gerekirken iki başvurunun bu hususlar yerine getirilmeden reddedildiği,... tarih ve...sayılı Kurul kararına verilen 09/01/2017 tarihli yazılı cevapta,

"mevzuat dışında bazı değerlendirme kriterleri nedeniyle başvuruların verilen sürede değerlendirilemediği ancak Kurul kararı doğrultusunda mevzuata aykırılıkların giderilmesi yönünde TEİAŞ tarafından kapasite tahsisi yapılması neticesinde son durum itibarıyla şikayete konu üç başvuruya çağrı mektubu verilmiş olduğunun" bildirildiği, dosya kapsamı bütün olarak değerlendirildiğinde davacı tarafından mevzuata aykırılığın giderilmesi yönünde verilen sürede işlem yapılmadığı anlaşıldığından, dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, Kurul kararıyla aykırılığın giderilmesi hususunda ihtar edilen süre içerisinde aykırılığın tam olarak giderildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, temyize konu kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

ESAS YÖNÜNDEN

MADDİ OLAY

Davacı OSB, elektrik piyasasında lisanssız elektrik üretimi mevzuatı kapsamında güneş enerjisine dayalı üretim tesisinin sisteme bağlantısı için yapılan üç başvurunun "üç şirketin ortaklık yapısı nedeniyle aralarında bağlantı bulunduğundan sadece bir adet başvuruya olumlu görüş verebileceği" yönünde mevzuatta yer almayan birtakım gerekçelerle reddedildiğinden bahisle ...tarih ve ... sayılı Kurul kararıyla, mevzuata aykırılığın 60 (altmış) gün içerisinde giderilmesi hususunda ihtar edilmiştir.

Sonrasında, verilen süre içerisinde mevzuata aykırılığın giderilmediğinden bahisle 604.113,00-TL idari para cezası verilmesine ve mevzuata aykırılığın tam olarak giderilmesi için 30 (otuz) gün süre verilmesine ilişkin... tarih ve...sayılı Kurul kararı alınmış, anılan kararın iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

6446 sayılı Kanun'un "Lisans Esasları" başlıklı 5. maddesinin birinci fıkrasında, "Lisans, bu Kanun hükümleri uyarınca üzerinde kayıtlı piyasa faaliyetlerinin yapılabilmesi için tüzel kişilere verilen izin belgesidir.

11 inci maddenin onuncu fıkrasında belirtilen piyasalara ilişkin hükümler saklı kalmak üzere, lisanslara ilişkin olarak aşağıdaki hususlar Kurum tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenlenir"; ikinci fıkrasında, "Bu Kanun kapsamında verilecek lisansların tabi olacağı ve lisans sahiplerinin uymakla yükümlü olduğu esaslar şunlardır: (...) e) Tüzel kişiler lisans almanın yanı sıra faaliyet alanlarına göre mevzuatın gereklerini yerine getirmekle yükümlüdür. (...)".

"Lisanssız yürütülebilecek faaliyetler" başlıklı 14. maddesinin dördüncü fıkrasında, "Bu kişilerin sisteme bağlanmasına ilişkin teknik usul ve esaslar ile satışa, başvuru yapılmasına ve denetim yapılmasına ilişkin usul ve esaslar Kurum tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenlenir.".

"Yaptırımlar ve yaptırımların uygulanmasında usul" başlıklı 16. maddesinin birinci fıkrasında, "Kurul, piyasada faaliyet gösteren tüzel kişilere aşağıdaki yaptırım ve cezaları uygular: (...) b) Bu Kanun, ikincil mevzuat veya lisans hükümlerine, Kurul kararlarına ve talimatlara aykırı hareket edildiğinin saptanması hâlinde, aykırılığın niteliğine göre aykırılığın otuz gün içinde giderilmesi veya tekrarlanmaması ihtar edilir ve yapılan yazılı ihtara rağmen aykırı durumlarını devam ettiren veya tekrar edenlere beş yüz bin Türk Lirası idari para cezası verilir. (...)" kuralları yer almıştır.

Uyuşmazlık konusu bağlantı başvurularının yapıldığı tarihte yürürlükte olan haliyle Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretimine İlişkin Yönetmelik'in "Bağlantı esasları" başlıklı 6. maddesinin birinci fıkrasında, "Bu Yönetmelik kapsamına giren üretim tesisleri, dördüncü fıkra kapsamında belirtilen istisnalar dışında, dağıtım sistemine bağlanır. İlgili Şebeke İşletmecisi, üretim tesisinin teknik özelliklerine ve bağlantı noktası itibarıyla dağıtım sisteminin mevcut kapasitesine göre üretim tesisini YG veya AG seviyesinden dağıtım sistemine bağlayabilir. Bağlantı başvurusu talebi, ancak İlgili Mevzuat ve İlgili Teknik Mevzuat hükümleri kapsamında reddedilebilir." kuralına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

6446 sayılı Kanun'un 16. maddesinde, elektrik piyasasında uygulanacak yaptırımlara ilişkin kurallara yer verilmiştir. Buna göre, "ikincil mevzuata" aykırı davranılması halinde, fiili gerçekleştiren kişinin, birinci fıkranın (b) bendine giren hallerde, aykırılığın niteliğine göre, "aykırılığın giderilmesi" ya da "aykırılığın tekrar edilmemesi" hususunda ihtar edileceği ve ihtara rağmen aykırılılığı "devam ettiren" ya da "tekrar edenlere" idari para cezası verileceği düzenlenmiştir.

Davacının sisteme bağlantı için yapılan üç başvuruyu mevzuatta yer almayan bir gerekçeyle reddettiğinden bahisle ihtar edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Kurul kararı, 07/12/2016 tarihinde davacıya tebliğ edilmiştir. Söz konusu ihtarın gereğinin yerine getirilmesi için, başvuruların yapıldığı tarihte mevzuatta yer almayan "ortaklık yapısı itibarıyla aralarında şirketler arasında bağlantı bulunduğu" şeklindeki gerekçeyle reddedilmemesi ve kararın tebliğ tarihini izleyen 60 gün içerisinde, uyuşmazlık konusu üç başvurunun diğer koşulları da sağlaması halinde mevzuata uygun olarak sonuçlandırılması gerektiği anlaşılmaktadır.

Davacı tarafından ...tarih ve ... sayılı yazı (Kurumun ... tarih ve ... sayılı evrakına kayıtlı) ile "dava dışı ... Plastik Yapı Elemanları Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye 26/10/2016 tarihinde, ... Cam Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye 26/10/2016 tarihinde ve ... Plastik Yapı Elemanları Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye 27/12/2016 tarihinde 999 kWe gücünde bağlantı anlaşmasına çağrı mektubu verildiğinin" davalı idareye bildirildiği görülmüştür.

Dairemizin 01/10/2024 tarihli ara kararı ile söz konusu yazıda belirtilen hususun "mevzuata aykırılığın giderilmediği" olarak değerlendirilmesinin gerekçesi sorulmuş, davalı idarenin cevabında, "Kurulun, (...) TEİAŞ ile konuya ilişkin yapılan yazışmalara istinaden, mezkur şirketlerin 999 kWe'lık bağlantı taleplerindekine yönelik çağrı mektubu vermiş olmasıyla mevzuata aykırılığın giderilmediği kanaatinde olduğu" belirtilmiş ancak ayrıca bir açıklama getirilmemiştir.

Bu durumda, ... tarih ve ... sayılı Kurul kararıyla mevzuata aykırılığın giderilmesi için verilen 60 günlük süre henüz dolmadan mevzuata aykırılığın giderilmediği değerlendirilmesi yapılarak dava konusu Kurul kararıyla idari para cezası verildiği, bu durumun mevzuata aykırılığın giderilmesi için ihtar edilerek süre verilmesi amacıyla bağdaşmayacağı, kaldı ki, davacı tarafından anılan şirketlere ihtar edilen süre içerisinde çağrı mektubu verildiği ve çağrı mektubu verilmesiyle davacının süreçteki sorumluluğunun yerine getirildiği anlaşıldığından, dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.