Danıştay 12. Daire E.2020/901 K.2021/836

Dava konusu istem : Çanakkale Valiliği Yazı İşleri Müdürlüğünde … olarak görev yapan davacı tarafından, dört yıllık lisans öğrenimi nedeniyle intibakı yapılırken askerlik hizmetinde geçen sürenin değerlendirilmediğinden bahisle derece ve kademesinin yeniden hesaplanması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali ile kazanılmış hak aylık derecesinin 4. derecenin 2. kademesine yükseltilmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince, Danıştay Onikinci Dairesinin 21/02/2019 tarih ve E:2018/3301, K:2019/1288 sayılı bozma kararına uyularak, askerlikte geçen hizmet süresinin intibakında değerlendirildiği anlaşılan davacının, askerlik hizmetinde geçen süresinin intibakında değerlendirilmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, Mahkemece emsali ön lisans mezunu olan kişi esas alınarak askerlik hizmeti de dahil edilmek suretiyle hizmet hesaplamasının yapılmadığı, ulaşabileceği derece ve kademesinin bulunmadığı, emsal hesaplamasının yapılması durumunda haklılığının ortaya çıkacağı, Mahkemece hizmet hesaplaması yapılmadan noksan inceleme ve değerlendirme ile karar verildiği, hizmet belgesinde ilk göreve başladığı 28/03/2002 tarihinde askerlik hizmetinin değerlendirilerek intibak işlemi yapılmış gibi gözükse de davalı idarenin yüksekokul intibak işlemleri sırasında askerlik hizmetinin devre dışı bırakıldığı ve askerlik hizmetinin değerlendirilmediği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, davacının 28/03/2001 tarihinde lise mezunu olarak 13/3 dereceden memuriyete başladığı, 28/03/2002 tarihinde askerlik hizmetinin değerlendirilmesi suretiyle 12/2 dereceye kademe terfisinin yapıldığı, 05/06/2006 tarihli ön lisans diplomasına istinaden intibak işleminin yapıldığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

İdare Mahkemesi tarafından, bozma kararı uyarınca davacının askerlikte geçen hizmet süresinin intibakında değerlendirilip değerlendirilmediği hususu netleştirildikten sonra emsali ön lisans mezunu olan kişi esas alınarak askerlik hizmeti de dahil edilmek suretiyle hizmet hesaplamasının yapılması gerekirken, bu hesaplama yapılmayarak askerlikte geçen hizmet süresinin intibakında değerlendirildiği gerekçesiyle davanın reddedilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığından, Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Çanakkale Valiliği, Yazı İşleri Müdürlüğü'nde … olarak görev yapan davacı, memuriyete başlamadan önce 23/08/1994 - 23/02/1996 tarihleri arasında askerlik hizmetini yapmış, 21/02/2000 tarihinde liseyi bitirdikten sonra 28/03/2001 tarihinde 13. derecenin 3. kademesinde memur olarak atanmıştır.

Davacı, görevde iken Anadolu Üniversitesi, Açıköğretim Fakültesi, Büro Yönetimi ve Sekreterlik önlisans bölümünü 05/06/2006 tarihinde ve Anadolu Üniversitesi, İşletme Fakültesi, lisans bölümünü ise, 01/06/2009 tarihinde bitirmiş, önlisans mezuniyeti nedeniyle üst öğrenim intibakı yapılmış, lisans mezuniyeti nedeniyle intibakına ilişkin emsal değerlendirmesi yapılırken askerlik hizmetinin değerlendirilmediğinden bahisle askerlik hizmetinde geçen süresinin intibakında değerlendirilmesi talebiyle 03/02/2012 tarihinde yapılan başvurunun, intibak hesaplamasında yanlışlık bulunmadığı gerekçesiyle 09/05/2012 tarihli işlem ile reddi üzerine bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 36. maddesinin birinci fıkrasının "Ortak Hükümler" başlıklı (A) bendinin (12/d) alt bendinde, memuriyette iken veya memuriyetten ayrılarak (87 nci maddeye tabi kurumlarda çalışanlar dahil) üst öğrenimi bitirenlerin, aynı üst öğrenimi tahsile ara vermeden başlayan ve normal süresi içinde bitirdikten sonra memuriyete giren emsallerinin ulaştıkları derece ve kademeyi aşmamak kaydıyla, bitirdikleri üst öğrenimin giriş derece ve kademesine,

memuriyette geçirdikleri başarılı hizmet sürelerinin tamamı, her yıl bir kademe, her üç yıl bir derece hesabıyla ilave edilmek suretiyle, bulunacak derece ve kademeye yükseltilecekleri hükmüne yer verilmiş.

84. maddesinde ise, muvazzaf askerlik görevini yaptıktan sonra Devlet memurluğuna atananların adaylık esaslarına tabi olacakları ve muvazzaf askerlikte geçen sürelerinin asaletlerinin tasdikinden sonra kademe ilerlemesi yapılmak ve sınav veya seçmeye tabi tutulmak suretiyle derece yükseltilmelerinde de değerlendirileceği kurala bağlanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda açık metinlerine yer verilen düzenlemeler gereğince, memuriyette iken veya memuriyetten ayrılarak bir üst öğrenimi bitirenlerin intibaklarının son öğrenim durumlarına göre, memuriyette geçen başarılı hizmetlerinin tamamının değerlendirilmesi suretiyle yapılacağı, ancak bu intibak dolayısıyla aynı üst öğrenime ara vermeden başlayan ve normal süresinde bitiren emsallerinin ulaştıkları derece ve kademeyi geçemeyecekleri koşulu getirilmiştir.

Bu düzenlemenin uygulanmasında, öncelikle, davacının intibak hesaplaması yapılırken lise öğrenimi üzerine memuriyete başlayan ve görevde iken bu öğrenimi üzerine önlisans mezuniyeti dikkate alınarak iki yıllık ön lisans öğrenimi bitirmesi nedeniyle emsalinin belirlenmesi gerekmektedir.

Maddeye göre üst öğrenimi bitiren kişinin emsali, öğrenime ara vermeden aynı üst öğrenime başlayıp normal süresi içinde tamamlayan ve mevcut uygulamaya göre normal eğitim süresinin sona erdiği Temmuz ayı sonu itibariyle kamu görevine başlayan kişidir.

Yapılacak intibak işleminde önce emsalinin, maddede belirtilen biçimde, ulaşabileceği derece ve kademe belirlenmeli; bilahare ilgilinin sadece başarılı değerlendirilen hizmet yılları, ifa etmiş olduğu askerlik hizmet süresi ve yararlanmış ise 5289 sayılı Kanun Hükmünde Kararname gereğince kazandığı bir derece ve sicil ortalaması nedeniyle almaya hak kazandığı kademeler esas alınmak suretiyle ve yeni öğrenim durumu itibarıyla yükselebileceği derece ve kademeyi geçmemek kaydıyla ulaştığı derece ve kademe saptanmalıdır.

Ayrıca, 657 sayılı Kanun'un 36/A-12/d maddesinde, muvazzaf askerlikte geçen sürenin, memuriyette iken üst öğrenimi bitirenlerin yeniden yapılan intibakında değerlendirileceği yolunda açık bir hüküm bulunmamakta ise de, aynı Kanun'un 84. maddesinde muvazzaf askerlikte geçen sürenin derece ve kademe yükselmesinde değerlendirileceği öngörülmüş bulunduğundan ve ilgilinin emsali muvazzaf askerlik görevini yaptıktan sonra Devlet Memurluğuna atanarak askerlik süresi, kademe ilerlemesi yapılmak suretiyle değerlendirilmiş kişi olduğundan, yapılacak intibakta her iki madde hükmünün birlikte değerlendirilerek muvazzaf askerlikte geçirilen sürenin de gözönüne alınması gerekmektedir.

Bu duruma göre; Dairemizin bozma kararı gereğince, Mahkemece davacının askerlikte geçen hizmet süresinin intibakında değerlendirilip değerlendirilmediği hususu netleştirildikten sonra, önlisans mezuniyeti dikkate alınarak emsalinin belirlenip askerlikte geçen hizmet süresinin de intibakında değerlendirilmek suretiyle davacının hizmet hesaplamasının yeniden yapılarak ulaşabileceği derece ve kademesinin tespit edilmesi gerekirken, askerlikte geçen hizmet süresinin intibakında değerlendirildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesinde hukuki isabet görülmemiştir.