Danıştay 12. Daire E.2021/2319 K.2023/1534

Dava konusu istem: … Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünde iş ve meslek danışmanı olarak görev yapan davacı tarafından, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu' nun 125.maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı kararının iptaline karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; bakılan uyuşmazlıkta;.

Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünde "İş ve Meslek danışmanı" olarak görev yapan davacının ve iş başı program katılımcısı yeğeni ...'nin Ziraat Bankası hesap hareketlerinin incelendiği, ... isimli katılımcıya arkadaşı olan diğer katılımcılar tarafından düzenli olarak para havale edildiği, katılımcılardan bazılarının bu havalelerin açıklama kısmına "iade" şeklinde not düştüğü, ... tarafında da kurs sorumlusu amcası olan davacının hesabına para havale edildiği ve bu durumun süreklilik arz ettiği, davacı tarafından hesabına aktarılan paraların borç alındığına ilişkin soruşturma raporunda beyan verildiği,

ancak soruşturma raporu içerisinde ve dava dosyasına herhangi bir şekilde bu aktarılan paraların borç alındığına ilişkin somut bir bilgi ve belge sunulmadığının görüldüğü; bu durumda, dava konusu işleme dayanak alınan soruşturma raporu ile dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden.

Van Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğü'nde "iş ve meslek danışmanı" olarak görev yapan davacının … puantör numaralı iş başı eğitim program sorumlusu olarak görevlendirildiği, katılımcı devam çizelgelerinde katılımcılar tarafından atılan imzaların aylar itibariyle farklı olmasına ve devam çizelgelerinde eksikler bulunmasına rağmen, bu konuda bir işlem yapmayarak, ödeme işlemlerini gerçekleştirdiği,

program sorumlusu olarak görevli olduğu işbaşı eğitim programına mevzuat hükümlerinde sayılan niteliklere sahip olmadığı anlaşılan ve soruşturma raporunda isimleri yer alan kişilerin katılımcı olarak kaydedilmesine yönelik işlemleri gerçekleştirdiği, bu kişiler arasında yeğeni ...'nin tanıdığı ve arkadaşı olan kişilerin programlara katılmasını sağladığı, yeğeni ... aracılığı ile para topladığı,

katılımcıların programlara devam edip etmediklerine yönelik olarak denetim görevini yerine getirmediğinin, gerek davacı beyanı gerekse de soruşturma kapsamında elde edilen bilgilerle sabit olduğu görüldüğünden, ''Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak'' şeklindeki fiili sübuta eren davacının, eylemine uyan 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca "devlet memurluğundan çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu ... İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, katılımcıların programa devam edip etmediklerine ilişkin denetim görevini yerine getirdiği ve denetim raporu düzenlediği, borç olarak aldığı parayı geri ödediği ve ceza verme yetkisinin zamanaşımına uğradığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin mevzuat hükümlerine uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ: …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dosyanın incelenmesinden. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'na gönderilen bila tarihli dilekçede; "… ile. İnş.. Tem. İnş.. Halı Kilim İnş.. Yem Şti. ortak girişim firması arasında iş başı eğitim programı düzenlendiği, eğitim programlarına katılanlara ayda 1.300,00-TL ödeme yapılması gerektiği, Van İlinin Gevaş İlçesine bağlı.

Mahallesinde oturan 20 kişiye iş başı eğitimine gitmeden her ay İŞKUR tarafından kişi başı 400,00 TL'nin köye gelinerek dağıtıldığı, aradaki 900,00-TL farkın ise şirket sahibi ile İl Müdürü arasında paylaşıldığı, 75 kişiye bu şekilde ödeme yapıldığı, benzer şekilde başka eğitimlerin de düzenlendiği" ifadelerine yer verildiği, söz konusu dilekçenin İŞKUR'a gönderilmesi üzerine Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın … tarih ve … sayılı oluru ile aralarında davacının da yer aldığı ilgili personeller hakkında disiplin soruşturması başlatıldığı, soruşturma neticesi düzenlenen soruşturma raporunda;

… portal numaralı büro iş başı eğitim programı sorumlusu iş ve meslek danışmanı olan davacının, katılımcı devam çizelgelerinde eksikler bulunmasına rağmen bu konuda bir işlem yapmayarak bunların ödenmesine yönelik işlemler gerçekleştirdiği, program sorumlusu olarak görevli olduğu iş başı eğitim programına mevzuat hükümlerinde sayılan niteliklere sahip olmadığı anlaşılan kişilerin katılımcı olarak katılmasını sağladığı, bu katılımcıların programlara kaydedilmesi karşılığında yeğeni ... aracılığı ile para topladığı, katılımcıların programlara devam edip etmediklerine yönelik olarak denetim görevini yerine getirmediğinin tespit edildiği,

sonucu itibariyle büro memuru iş başı eğitim programını denetlemekle görevli bulunan davacının, memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunduğunun tespit edildiğinden bahisle, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu' nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılması teklifinde bulunulması üzerine,

teklif doğrultusunda davacı hakkında Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı kararı ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu' nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına karar verilmesi üzerine, söz konusu işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde, “Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak” fiili, Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller arasında belirtilmiş; anılan Kanun'un 131. maddesinde, "Aynı olaydan dolayı memur hakkında ceza mahkemesinde kovuşturmaya başlanmış olması disiplin kovuşturmasını geciktiremez. Memurun ceza kanununa göre mahkum olması veya olmaması halleri, ayrıca disiplin cezasının uygulanmasına engel olamaz." hükmü öngörülmüştür.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare Mahkemesince maddi olayın açıklığa kavuşturulması için yapılacak hukuki denetimin, ceza mahkemesi kararından bağımsız olarak, dava dosyasında bulunan ve dava konusu işlemin dayanağını oluşturan soruşturma raporu ile soruşturma raporuna ekli bilgi, belgeler ve alınan ifadeler doğrultusunda yapılması gerekmekle birlikte, re'sen araştırma yetkisi kapsamında, ceza yargılaması sırasında alınan sanık ve tanık ifadeleri, bilirkişi raporları gibi maddi delillerin ve yargılama sonucunda verilen ceza mahkemesi kararı ile bu karardaki tespitlerin kullanılması ve disiplin soruşturma raporu ile ilgili yapılan inceleme neticesinde disiplin suçuna konu fiil ya da fiillerin sübuta erip ermediğinin tespitine yönelik olarak değerlendirme yapılmak suretiyle hükme esas alınması gerektiği açıktır.

Bakılan uyuşmazlıkta, davacıya isnat edilen ve disiplin soruşturmasına konu fiillerin aynı zamanda Türk Ceza Kanunu kapsamında da suç teşkil etmesi nedeniyle davacı hakkında "görevi kötüye kullanma, kamu kurum ve kuruluşlarına karşı dolandırıcılık, resmi belgede sahtecilik" suçlarından dolayı Van Cumhuriyet Başsavcılığının … sayılı Hazırlık Numarasında soruşturma başlatıldığı ve soruşturmanın halen derdest olduğu anlaşılmıştır.

Bu durumda; söz konusu Van Cumhuriyet Başsavcılığının hazırlık soruşturması sonucunun araştırılması ve davacı hakkındaki ceza davası açılıp açılmadığının, dava açılması durumunda ise yargılaması sonuçlandıktan sonra disiplin cezasına konu fillerin işlenip işlenmediği konusunda bir değerlendirme yapılarak karar verilmesi gerekirken, bu husus gözetilmeksizin verilen Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.