Danıştay 12. Daire E.2021/3126 K.2023/3624

Dava konusu istem: Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Başkanlığında iletişim uzmanı olarak görev yapan davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (a) alt bendi ve aynı maddenin dördüncü fıkrası uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin .. tarih ve … sayılı işlemin iptali ile bu işlem sebebiyle yoksun kaldığı tüm haklarının (özlük, mali, sosyal) yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ..

İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararla; haberleşmenin gizliliğinin ihlali nedeniyle Gölbaşı Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülmekte olan 2014/1490 sayılı soruşturmanın disiplin soruşturmasına konu edildiği, bu idari soruşturma kapsamında; yapılan incelemeler, soruşturma konusu kişiler hakkında hazırlanan iddianame, iddianameye giren bilirkişi raporları, tanık ifadesi, yazışmalar ve geçmişte yapılan idari soruşturmalar göz önünde bulundurularak,

davalı idarece, aralarında davacının da bulunduğu bazı kişiler hakkında, Telekomünikasyon İletişim Başkanlığında yapılanan yasa dışı örgüt ile fikir ve eylem birliği içerisinde oldukları, yasadışı örgüt menfaatleri doğrultusunda hareket ettikleri, eylemlerinin milli güvenliği ve kamu düzenini ihlal ettiği değerlendirmesinin yapıldığı ve söz konusu değerlendirmeye konu hususların, Telekomünikasyon İletişim Başkanlığında Aralık 2013 ila Haziran 2014 tarihleri arasında meydana gelen eylemler olduğunun tespit edildiği, bu durumda, davacıya isnat edilen fiillerin Aralık 2013 ila Haziran 2014 tarihleri arasında işlenildiği göz önüne alındığında;

dava konusu işlemin tesis edildiği 22/12/2016 tarihi itibarıyla, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 127. maddesinin üçüncü fıkrasında öngörülen 2 (iki) yıllık ceza zaman aşımı süresinin aşıldığı anlaşıldığından, tesis edilen işlemde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, davacının tüm özlük, mali ve sosyal haklarının ödenmesi isteminin kabulü ile, dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı tüm özlük, mali ve sosyal haklarının dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: .. Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince, Danıştay Onikinci Dairesinin 18/02/2020 tarih ve E:2019/6650, K:2020/1371 sayılı bozma kararına uyularak.

Gölbaşı Cumhuriyet Başsavcılığınca davacının da aralarında bulunduğu Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu personeli hakkında FETÖ/PDY'nin Telekomünikasyon İletişim Başkanlığındaki (TİB) yönetici ve üyeleri olduğu, bu Kurumdaki yasa dışı faaliyetlerle ilgilerinin bulunduğu iddialarıyla adli soruşturma başlatıldığı, davacının da aralarında bulunduğu bazı kişilerin tutuklanma istemiyle Mahkemeye sevkedildiği, bunun üzerine davalı idarece davacı hakkında … tarih ve … sayılı olur ile disiplin soruşturması açıldığı,

disiplin soruşturması neticesinde, yasa dışı örgüt üyelerinin, yapısı itibarıyla milli güvenlik ile doğrudan ilgili faaliyetlerle iştigal eden Telekomünikasyon İletişim Başkanlığında yapılandıkları, davacının da diğer bazı kurum personeli ile birlikte yasa dışı örgüt ile fikir ve eylem birliği içerisinde, yasa dışı örgüt menfaatleri doğrultusunda hareket ettiği, nitekim ..

Ağır Ceza Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında yapılan yargılamada davacı hakkında; kişiler arasındaki haberleşmenin gizliliğini alenen ifşa etme, devletin gizli kalması gereken bilgilerini siyasal veya askeri casusluk amacıyla temin etme ve silahlı terör örgütü (FETÖ/PDY)'ne üye olmak suçlarından ayrı ayrı mahkumiyetine karar verildiği, istinaf isteminin ise. Bölge Adliye Mahkemesi ...

Ceza Dairesinin .. tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla reddedildiği, dosyanın temyiz inceleme aşamasında bulunduğu hususları göz önüne alındığında; dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle istinaf isteminin kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Disiplin cezası verme yetkisinin zaman aşımına uğradığı, ceza mahkemesi kararının kesinleşmediği, somut gerekçe gösterilmeden ceza verildiği, savunma hakkının kısıtlandığı, aynı eylem nedeniyle birden fazla disiplin cezası verildiği belirtilerek, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Davacı hakkında disiplin soruşturması yürütülerek işlediği öne sürülen eylemleri nedeniyle Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı kararıyla Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına karar verilmişse de, davacının dava konusu disiplin cezasına dayanak alınan aynı eylemleri nedeniyle Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı kararıyla Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırıldığının anlaşıldığı, bu durumda davacının aynı eylem nedeniyle ikinci kez disiplin cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığından davanın reddi yolundaki Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Gölbaşı Cumhuriyet Başsavcılığınca davacının da aralarında bulunduğu Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu personeli hakkında FETÖ/PDY'nin Telekomünikasyon İletişim Başkanlığındaki (TİB) yönetici ve üyeleri olduğu, bu Kurumdaki yasa dışı faaliyetlerle ilgilerinin bulunduğu iddialarıyla adli soruşturma başlatıldığı, davacının da aralarında bulunduğu bazı kişilerin tutuklanma istemiyle Mahkemeye sevkedildiği, bunun üzerine davalı idarece davacı hakkında … tarih ve … sayılı olur ile disiplin soruşturması açıldığı,

disiplin soruşturması neticesinde, diğer bazı kurum personeli ile birlikte yasa dışı örgüt ile fikir ve eylem birliği içerisinde, yasa dışı örgüt menfaatleri doğrultusunda hareket ettiği, eylemlerinin milli güvenliği ve kamu düzenini ihlal ettiği ve böylece ''ideolojik veya siyasi amaçlarla kurum içinde örgütlenmek, kurum huzur, sükun ve çalışma düzenini bozmak, toplu olarak kamu hizmetlerinin yürütülmesini engellemek veya bunları tahrik ve teşvik etmek'' eylemi ile nitelik ve ağırlık itibarıyla benzer eylemlerde bulunduğundan bahisle tesis edilen,

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (a) alt bendi ve aynı maddenin dördüncü fıkrası uyarınca "Devlet memurluğundan çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin 22/12/2016 tarihli 2016/5-1 sayılı işlemin iptali istemiyle temyizen incelenen davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (a) alt bendinde "İdeolojik ve siyasi amaçlarla kurumların huzur, sükun ve çalışma düzenini bozmak, boykot, işgal, engelleme, işi yavaşlatma ve grev gibi eylemlere katılmak veya bu amaçlarla toplu olarak göreve gelmemek, bunları tahrik ve teşvik etmek veya yardımda bulunmak" fiilleri Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiiller arasında sayılmıştır.

657 sayılı Kanun'un 125. maddesinin dördüncü fıkrasında, “Yukarıda sayılan ve disiplin cezası verilmesini gerektiren fiil ve hallere nitelik ve ağırlıkları itibarıyla benzer eylemlerde bulunanlara da aynı neviden disiplin cezaları verilir.” hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

UYAP kayıtları ile Danıştay Onikinci Dairesinin E:2018/2471 sayılı dosyası ve eklerinin birlikte incelenmesinden; davacı hakkında, … tarih ve … sayılı olurla ideolojik veya siyasi saiklerle kurumun huzur, sükun ve çalışma düzenini bozmak, iftira ve suç uydurmak, gerçeğe aykırı rapor ve belge düzenlemek, göreve ilişkin sırları açıklamak fiillerinin işlenip işlenmediğinin tespiti amacıyla soruşturma başlatıldığı,

sonrasında Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı kararıyla 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin dördüncü fıkrası ile birlikte birinci fıkrasının (E) bendinin (a) alt bendi ve 125. maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca iki ayrı Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırıldığı, bu dosyaya ait soruşturma raporu ve eklerinden; temyizen incelenmekte olan dosyanın konusunu teşkil eden işlemin dayanağı fiilin aynı kapsamda olduğu görülmektedir.

Evrensel bir hukuk kuralı olan "Ne Bis İn İdem (Aynı fiilden dolayı birden fazla ceza verilmez)" prensibi, disiplin hukukunda da uygulanması gereken genel bir ilke olup, bu ilke uyarınca suç teşkil eden bir fiile tek bir bir ceza tayin edilmeli, eğer bir fiil ile kanun veya kanunların değişik hükümleri ihlal edilmişse, bu durumda en ağır cezayı gerektiren kanun hükmü uygulanmalıdır. Kural olarak, ceza verilmesine neden olan eylemlerin birbirini izlemesi, bu eylemlerin içiçe geçmiş olması, eylemlerin aynı süreç ve zaman diliminde gerçekleşmiş olması ve eylemler arasında kopukluk olmaması, ihlallerin tek bir eylem olarak değerlendirilmesini zorunlu kılmakta ve böylece yaptırımlar birleştirilerek tek bir ceza uygulanması gerekmektedir.

Dolayısıyla, aynı soruşturma kapsamında, benzer ve birbirini takip eden ve birbirinin sonucu olan içiçe geçmiş ve aralarında kopukluk olmayan eylem ve işlemlerin her birinin ayrı birer fiil olarak nitelendirilmesi ve cezaların birleştirilmeyip her biri için ayrı bir disiplin cezası verilmesi hukuka uygun bulunmamaktadır.

Bu durumda, davacı hakkında disiplin soruşturması yürütülerek, işlediği öne sürülen eylemleri nedeniyle Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı kararıyla Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına karar verilmişse de, davacının dava konusu disiplin cezasına dayanak alınan aynı eylemleri nedeniyle Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı kararıyla Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırıldığı anlaşıldığından, davacının aynı eylem nedeniyle ikinci kez disiplin cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık, davanın reddi yolundaki Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.