Danıştay 12. Daire E.2021/5479 K.2021/4389

Dava konusu istem: Hafif derecede mental retardasyon hastalığı nedeniyle matematik sorularını çözmede güçlük çeken davacının, Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi tarafından 15/11/2020 tarihinde yapılan Engelli Kamu Personeli Sınavına matematik sorularından muaf tutulmaksızın alınması yolundaki işlemin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.

İdare Mahkemesi kararının özeti: Uyuşmazlıkta, 2020 Engelli Kamu Personeli Seçme Sınavı (E.

KPSS) Başvuru Kılavuzunun, Engelli Kamu Personel Seçme Sınavı ve Engellilerin Devlet Memurluğuna Alınmaları Hakkında Yönetmelik ve ilgili kurumlar ile Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı (ÖSYM) arasında yapılan "Protokol" hükümlerine göre ÖSYM tarafından hazırlandığı, klavuzun EKPSS ve kuraya başvuru, sınavın uygulanması ve sınav sonuçlarının değerlendirilmesine ilişkin esasları kapsadığı, Yönetmelik doğrultusunda imzalanan sınav protokolünde.

EKPSS'de eğitim durumları ve engel grupları itibariyle yer alacak konular ile testlere ve bunların ağırlıklarına, puan türleri ve hesaplama yönetimine göre testlerin uygulanmasına yer verildiği, Yönetmelik ve Protokol çerçevesinde; engel gruplarına, öğrenim düzeylerine, engellilerin algılama ve öğrenme yeteneklerine göre nasıl bir sınav oluşturulacağını belirlemek üzere, üniversitelerde ilgili engel grupları üzerine bilimsel araştırma yapan akademisyenlerin bulunduğu bir Bilim Kurulu oluşturulduğu, Bilim Kurulu'nun bilimsel bulguları değerlendirerek,

ilgili kamu kurum ve kuruluşlarındaki uzmanların görüşlerini alarak ayrıca, engellilerin temsilcileri ile çalışmalar yaparak sınav ile ilgili bir rapor oluşturduğu, rapor çerçevesinde; zihinsel engellilere engel durumlarını dikkate alarak ayrı bir test oluşturulmasına ve sınav süresinin 1/3'ü kadar ek süre verilmesine, okuyucu ve işaretleyici yardımı alarak soru kitapçığını hiç okuyamayan zihinsel engellilere ise sınav süresinin 2/3'ü kadar ek süre verilmesinin kararlaştırıldığı,

herhangi bir engel durumu olan adaylar için engel durumlarına uygun sınav binaları belirlenerek ve adayların engel durumlarına göre ayrı salonlarda sınava alınarak kimi zaman engel durumuna göre fırsat eşitliğini sağlayacak şekilde ek süre, okuyucu-işaretleyici vb. uygulamalarla fırsat eşitliği ilkesini hayata geçirmeye çalışılmakta olduğu, bu kapsamda, davacının 24/01/2020 tarihinde, "Kılavuz koşullarını okudum, kabul ediyorum" beyanı ile 2020 EKPSS'ye başvuruda bulunduğu,

davacıya, engel durumuna uygun olarak sınav süresinin 1/3'ü kadar (20 dakika) ek süre verildiği görülmekte olup Anayasa Mahkemesi kararlarında da belirtildiği üzere, Anayasa'da kurala bağlanan eşitlik ilkesinin eylemli eşitlik değil, hukuksal eşitlik olduğu,

aynı hukuki durumda olanların aynı, farklı hukuki durumda olanların farklı kurallara bağlı tutulmasının eşitlik ilkesini ihlal etmeyeceği açık olduğundan, davacıya matematik sorularından muafiyet tanındığı takdirde menfaatler dengesinin sınava giren diğer adaylar aleyhine bozulacağı ve bu durumun, sınava katılan diğer adayların haklarının ihlal edilmesi ve eşitler arası yarışma ilkesinin ihlaline sebep olarak hakkaniyete aykırı sonuçlar doğmasına yol açacağı, mevzuat hükümleri ve kılavuzda yer alan zihinsel engelli adaylara ilişkin düzenlemelerin birlikte değerlendirilmesi neticesinde;

zihinsel engelli adayların eğitim hakkından etkili bir şekilde faydalanmasını sağlamakla yükümlü olan davalı idarece kılavuzda zihinsel engelli adaylara yönelik olarak makul düzenlemelere yer verildiği, nitekim davacının da anılan düzenlemelerden 2020 EKPSS'de yararlandığı anlaşılmış olup; davalı idarece sınav işlemlerinde imkân ve fırsat eşitliğinin sağlanmasının tüm adaylar yönünden esas olduğu da dikkate alındığında, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacının vasisi tarafından, Kızının zihinsel engelli olduğu için matematik sorularını yapamadığı, bu sebeple mağdur olduğu, zihinsel engelliler için ek süre verilmiş olmasının başvurusuna cevap verildiği anlamına gelmediği, İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Usule ilişkin olarak davanın süresi içerisinde açılmadığı; esasta ise, engelli adayların eğitim hakkından etkili bir şekilde faydalanmasını teminen dava konusu sınava ilişkin Kılavuzda, zihinsel engelli adaylara yönelik olarak makul düzenlemelere yer verildiği, nitekim davacının da anılan düzenlemelerden yararlandığı ve imkan ve fırsat eşitliğinin sağlanmasının tüm adaylar yönünden esas olduğu, İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan idare mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.