Danıştay 12. Daire E.2022/2061 K.2024/3844

Dava konusu istem: Doğrudan Özel Kuvvetler Komutanlığında görev yapmak üzere astsubay nasbedilen davacının, Öğretmenler Kurulu Kararı uyarınca kursta başarısız olduğundan bahisle 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetler Personel Kanunu'nun 68. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca Türk Silahlı Kuvvetlerinden ilişiğinin kesilmesine ilişkin ...tarih ve ... sayılı işlemin iptali ile yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesinin ...tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararıyla; davacının 22/02/2019 verdiği dilekçe ile kendi iradesi ile okulla ilişiğinin kesildiği, ilişik kesme dilekçesinin sahte olduğuna veya dilekçe üzerinde silinti - kazıntı yapıldığına ilişkin bir iddia bulunmadığı, bu haliyle okuldan ayrılma istemine ilişkin dilekçenin geçerli bir dilekçe olduğu, her ne kadar davacı bu dilekçeyi vermeye zorlandığını iddia etmiş ise de, söz konusu dilekçenin herhangi bir baskı ve zorlama sonucu alınmış olduğuna dair soyut beyanları dışında hiçbir somut bilgi ve belge bulunmadığı,

bu haliyle davalı idarece mevcut Kanun, Yönetmelik, Yönerge hükümleri ve Talimatlar doğrultusunda kurstan ilişiğinin kesilmesine karar verildiğinden, davacı hakkında, kursta başarısız sayılması nedeniyle 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu'nun 68. maddesi gereğince tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı; öte yandan, işlem hukuken uygun olduğundan, parasal hak isteminin de dayanağının bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ...

Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesince; davacının kurstan ilişiğinin kesildiği ...tarih ve ... sayılı Öğretmenler Kurulu Kararında; "davacının, 22/02/2019 tarihli dilekçesinde kendi isteği ile kursa devam etmek istemediğini yazılı olarak beyan etmesi ve kursa devam edebilecek yeterli motivasyon ile psikolojik yeterliliğe sahip olmaması nedeniyle başarısız olduğunun değerlendirildiği ve ÖKY 184-1 Özel Kuvvetler Komutanlığı Kurslar Yönergesi'nin üçüncü bölüm 7. h.(11) maddesi gereği kurstan ilişiğinin kesilmesine karar verildiği" ifadelerine yer verildiğinin görüldüğü,

ancak davacının yeterli motivasyona ve psikolojik yeterliliğe sahip olup olmadığı konusunda düzenlenen herhangi bir sağlık kurulu raporu mevcut olmadığı gibi, davalı idarece dosyaya sunulan bilgi ve belgeler arasında davacının psikolojik yetersizliğini gösteren somut bir bilgi ve belgeye de yer verilmediği gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının, hakediş tarihlerinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacının Devlet hastanesine sevk edildiği, ancak yapılan muayene ve tedavilerinin sonucunda sağlık sebebiyle kurstan ilişiğinin kesilmesini gerektirecek rapor ve/veya istirahat verilmediği; görevli doktorlara, hastane heyeti aracılığı ile baskı yapıldığı veya talimat verildiği iddialarının gerçeği yansıtmadığı, nitekim bu iddiayı destekler nitelikte belge de sunulamadığı, Sağlık Bakanlığına bağlı bir devlet hastanesinin davacının “Varikosel” rahatsızlığı ile ilgili teşhis ve tedavilerinde yetersiz kalması ve davacıyı ameliyata planlamaması iddialarının, Türk Silahlı Kuvvetlerinin ve Milli Savunma Bakanlığının yetki ve sorumluluğunda olmadığı, davacının kendi isteği ile kurstan ayrıldığı belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacının, eğitime bağlı olarak görevini engel oluşturmayacak sağlık problemleri yaşadığı ve davalı idare tarafından sağlık problemleri mazaret gösterilerek kurstan ayrılmaya mecbur bırakıldığı, kurstan ayrılmayı kabul etmediği için yoğun bir mobbinge maruz kaldığı, uğradığı mobbing sonucu kurstan ayrılma dilekçesi vermiş olsa da bu dilekçenin geçerli olmadığı, kurstan istifa etmesinin TSK'dan ilişiğinin kesileceği anlamına geldiğinin kendisine tebliğ edilmediği, dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Doğrudan Özel Kuvvetler Komutanlığında görev yapmak üzere 04/04/2018 tarihinde askeri eğitime alınan davacının, Balıkesir Astsubay MYO ve Bakım Okulu Komutanlığında eğitimini tamamlamasını müteakip 31/08/2018 tarihinde astsubay çavuş olarak nasbedildiği, 26/11/2018 tarihinde Özel Kuvvetler İhtisas Kursunda eğitime başladığı, eğitim devam ederken 22/02/2019 tarihli dilekçesi ile kurstan ayrılma talebinde bulunması üzerine ... tarih ve ... sayılı Öğretmenler Kurulu Kararı ile kurstan ilişiğinin kesilmesine karar verildiği, 926 sayılı Kanun'un 68. maddesi uyarınca Kara Kuvvetleri Komutanlığının ... tarih ve ... sayılı işlemi ile de Türk Silahlı Kuvvetlerinden ilişiğinin kesilmesi üzerine temyizen incelenen davanın açıldığı anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu'nun "Temin ve Yetiştirme" başlıklı 68. maddesinde.

"Muvazzaf astsubay olabilmek için; a) Astsubay meslek yüksek okullarından mezun olmak veya, b) Milli Savunma Bakanlığı tarafından tespit edilecek fakülte, yüksekokul veya meslek yüksekokullarını kendi nam ve hesabına bitirmek; dört yıl veya daha fazla süreli yükseköğrenimi bitirenler için müracaat yapılan yılın ocak ayının ilk günü itibarıyla yirmiyedi yaşını, daha az süreli yükseköğrenimi bitirenler için yirmibeş yaşını bitirmemiş olmak; uzman erbaşlar için 4 üncü hizmet yılını tamamlamış, 8 inci hizmet yılını bitirmemiş olmak; yönetmelikte öngörülen sınavlar ile uygulanacak temel askerlik eğitiminde başarılı olmak gereklidir.

Doğrudan Özel Kuvvetler Komutanlığı emrinde görev yapmak üzere astsubay nasbedilecek olanların yaş ve diğer giriş şartları Genelkurmay Başkanlığının görüşü alınarak Millî Savunma Bakanlığınca belirlenir. c) Milli Savunma Bakanlığı nam ve hesabına eğitim göreceklerin önlisans eğitimine gönderilmeleri ile askeri eğitimleri ve bu eğitimleri sırasında yapılacaklara ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.

Astsubay meslek yüksek okullarına veya kendi nam ve hesabına fakülte, yüksek okul veya meslek yüksek okullarını bitirenlerden astsubay nasbedilmek üzere temel askerlik eğitimine alınacaklarda aranacak şartlar, bunların tâbi tutulacakları seçme sınavlarına ilişkin usul ve esaslar ile temel askerlik eğitimiyle ilgili esaslar yönetmelikte gösterilir.

Uzman jandarmalardan astsubay nasbedilenler hariç olmak üzere kendi nam ve hesabına fakülte, yüksek okul veya meslek yüksek okullarını bitirenlerden bu madde hükümlerine göre astsubay nasbedilenler, astsubay nasbedilmelerini müteakip atandıkları görevlerde bir yıllık deneme (adaylık) süresine tâbi tutulurlar.

Bunlardan atandıkları görevde bir yıllık (doğrudan Özel Kuvvetler Komutanlığı emrinde görev yapmak üzere astsubay nasbedilenler için iki yıl) deneme süresi sonunda Türk Silâhlı Kuvvetlerine uyum sağlayamayan veya astsubaylığa engel hali görülenler ile deneme süresinin bitimine kadar kendi istekleri ile ayrılmak isteyenlerin Türk Silâhlı Kuvvetlerinden ilişikleri kesilir ve aldıkları aylıklar dışında Devlet tarafından bunlara yapılan masraflar, kanunî faizleriyle birlikte kendilerinden tahsil olunur.

Doğrudan Özel Kuvvetler Komutanlığı emrinde görev yapmak üzere astsubay nasbedilenlerin deneme süresi iki yıldır. Doğrudan Özel Kuvvetler Komutanlığında görev yapmak üzere astsubay nasbedilenler sınıflarına bakılmaksızın Özel Kuvvetler Komutanlığında eğitime tabi tutulurlar.

Bu eğitimlerde sağlık nedenleri hariç olmak üzere başarı gösteremeyenlerin Türk Silahlı Kuvvetleri ile ilişikleri kesilir ve aldıkları aylıkları dışında Devletçe bunlara yapılan masraflar, kanuni faizleriyle birlikte kendilerinden tahsil olunur. Sağlık nedenleri ile başarı gösteremeyenler bir sonraki dönem eğitimine katılırlar. Bunlardan ikinci dönem eğitimde de sağlık nedenleri ile başarı gösteremeyenler kuvvet komutanlıklarınca sınıf ve rütbelerine uygun görevlere atanırlar.

Doğrudan Özel Kuvvetler Komutanlığında görev yapmak üzere astsubay naspedilenlerden sonradan Özel Kuvvetler Komutanlığı dışına atananlar, ayrıca sınıflarına ilişkin eğitimlere tabi tutulurlar." hükmü yer almaktadır.

Özel Kuvvetler Okul Komutanlığı Kurslar Yönergesi'nin 3. bölüm (7.) "Disiplin, İlişik Kesme, Çıkma ve Çıkarılma Esasları" üst başlıklı "h. Öğretmenler Kurulu Toplantısında Durumu Görüşülen Kursiyerler İle İlgili Kurs Sonunu Beklenmeksizin İlişik Kesme Esasları" alt başlıklı 11. maddesinde, Özel Kuvvetler Komutanlığı'nda görev yapmak istemediğini veya kurstan ayrılmak istediğini yazılı olarak beyan edenlerin kursla ilişiğinin kesileceği düzenlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

ÖKY 184-1 sayılı Özel Kuvvetler Okul Komutanlığı Kurslar Yönergesinin 3. bölüm (7.) "Disiplin, İlişik Kesme, Çıkma ve Çıkarılma Esasları" üst başlıklı "h. Öğretmenler Kurulu Toplantısında Durumu Görüşülen Kursiyerler İle İlgili Kurs Sonunu Beklenmeksizin İlişik Kesme Esasları" alt başlıklı 11. maddesinde, Özel Kuvvetler Komutanlığı'nda görev yapmak istemediğini veya kurstan ayrılmak istediğini yazılı olarak beyan edenlerin kursla ilişiğinin kesileceği düzenlemesine yer verilmiş olup, Özel Kuvvetler Komutanlığında astsubay olarak görev yapan davacının da 22/02/2019 tarihli dilekçesi ile kurstan ayrılmak istediğini beyan ettiğinden bahisle önce kurstan, bilahare Türk Silahlı Kuvvetlerinden ilişiği kesilmiştir.

Dosyadaki bilgi ve belgelerin, mevzuat hükümleriyle birlikte değerlendirilmesinden; doğrudan Özel Kuvvetler Komutanlığında istihdam edilecek olan davacının, özel kuvvetler ihtisas kursunda eğitime tabi tutulurken, 22/02/2019 tarihli dilekçesi ile kurstan ayrılmak istediğini beyan ettiği, eğitimini tamamlamaması sebebiyle başarısız sayıldığı ve Öğretmenler Kurulu Kararıyla ihtisas kursundan ilişiğinin kesildiği, 926 sayılı Kanun'un 68. maddesinin 3. fıkrasında eğitimlerde başarı gösteremeyenlerin Türk Silahlı Kuvvetlerinden ilişiğinin kesileceğinin düzenlenmiş olması karşısında, eğitimini tamamlamayarak başarı gösteremediği anlaşılan davacı hakkında tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Bu itibarla, davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararın kaldırılması, dava konusu işlemin iptali, işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının, hakediş tarihlerinden itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.