Danıştay 12. Daire E.2022/724 K.2023/454

Dava konusu istem : Van Denetimli Serbestlik Müdürlüğünde infaz ve koruma memuru olarak görev yapan davacı hakkında, rüşvet, irtikap, resmi belgede sahtecilik, soruşturmanın gizliliğini ihlal suçları kapsamında yürütülen soruşturma neticesinde, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal ve özlük hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:... , K:... kararla; olayda, davacının disiplin cezasına konu, denetimli serbestlik hükümlülerine denetim yapılacağı zamanı önceden bildirmek, hükümlülerin denetim dosyası ve işlemlerini takip etmek suretiyle yükümlülüğüne dair ihlali ortadan kaldırmak için yönlendirmelerde bulunmak,

denetim dosyalarında denetim şartlarını kolaylaştırmak veya denetim yapmayarak hükümlülerin denetim yükümlülüğüne uymamasını sağlamak suretiyle menfaat temin etmek ve devam eden soruşturma dosyasına ilişkin olarak hakkında arama kaydı bulunan şahısa bu hususla ilgili bilgi vermek şeklinde gerçekleşen eylemlerinin sübuta erdiği, anılan eylemler kapsamında süresi içerisinde soruşturmacı tayin edilerek disiplin soruşturması başlatıldığı, ifadeler ve diğer tespitler incelenmek suretiyle soruşturma raporu düzenlenerek, devlet memurluğundan çıkarma cezası verilmesi gerektiği yönünde kanaat bildirildiği,

bu doğrultuda, davacının yazılı savunması alınmak suretiyle dava konusu işlemin tesis edildiği, bu durumda, dava dosyasında mübrez bilgi, belge, soruşturma raporu ve eki hükümlü ifade tutanaklarının, iletişimin tespitine ilişkin kayıtlar, iddianame, ekleri ve davacının savunması ile yukarıda yer alan mevzuat hükümlerinin bir bütün olarak değerlendirilmesinden; disiplin cezasına konu fiilleri işlediği sabit olan davacıya, ceza yargılamasında da aynı fiilleri sebebiyle mahkumiyet kararı verilmiş olması karşısında davacının devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı,

öte yandan; dava konusu işlemin hukuka uygunluğunun saptanmış olması karşısında, davacının yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi isteminin de reddi gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ...

İdari Dava Dairesince; devlet memurluğundan çıkarma disiplin cezası verilebilmesi için 657 sayılı Kanun'un 126. maddesinin ikinci fıkrası doğrultusunda "amir" isteğinin/teklifinin bulunması gerektiği, burada kastedilenin "atamaya yetkili amir" olduğu, olayda, Van Cumhuriyet Başsavcısı tarafından yazılan ... tarih ve ... sayılı yazıda davacının devlet memurluğundan çıkarma disiplin cezasıyla cezalandırılması yönünde teklifte bulunulduğu, bu teklif doğrultusunda da dava konusu ... tarih ve ... karar sayılı Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulu işleminin tesis edildiği;

ancak, gerek 10/07/2003 tarih ve 25164 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama Ve Nakil Yönetmeliğinde gerekse bu Yönetmeliğin 3. maddesinde belirtilen diğer mevzuatta cumhuriyet başsavcılarının bir kimseyi devlet memuru olarak atamaya yetkili olduklarına, yani atamaya yetkili amir olduklarına dair herhangi bir düzenleme bulunmadığı,

bu itibarla, davacının devlet memurluğundan çıkarma disiplin cezasıyla cezalandırılması teklifini içeren yukarıda belirtilen başsavcılık yazısının atamaya yetkili amir isteği/teklifi olarak değerlendirilmesi mümkün olmayıp, davacı hakkında atamaya yetkili amirin herhangi bir isteği/teklifi bulunmaksızın davacı hakkında tesis edilen işbu dava konusu Yüksek Disiplin Kurulu Kararında hukuka uyarlık görülmediği,

öte yandan, idarelerin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararların tazmini ile yükümlü olmaları karşısında, hukuka aykırılığı yargı yerince saptanan işlem nedeniyle davacının yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının davalı idarece davacıya ödenmesi gerektiği gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemin iptaline, dava konusu işlem sebebiyle davacının yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının dava tarihi olan 17/01/2020 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı idarece davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu Yüksek Disiplin Kurulu kararının disiplin amirinin teklifi üzerine tesis edildiği, usul ve yasaya uygun olduğu, temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Van Denetimli Serbestlik Müdürlüğünde infaz ve koruma memuru olarak görev yapan davacı hakkında, bir kısım denetimli serbestlik yükümlülerine para karşılığında denetimlerini yerine getirirken ayrıcalık tanıdığı, denetim yükümlülüğünü ihlal edenlerin bu ihlallerini görmezden geldiği ve yükümlülüklerini yerine getirecekleri yerler konusunda kolaylık sağladığı gibi, bir kısmına da haklarında devam eden adli soruşturmalarla ilgili bilgiler verdiği ve karşılığında rüşvet aldığı iddiaları nedeniyle yürütülen soruşturma neticesinde, Van Cumhuriyet Başsavcısı tarafından yazılan ... tarih ve ... sayılı yazıda,

davacının devlet memurluğundan çıkarma disiplin cezasıyla cezalandırılması yönünde teklifte bulunulduğu, bu teklif doğrultusunda davacının, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin Adalet Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun ... tarih ve ... sayılı işleminin tesis edildiği, bunun üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 126. maddesinde "(Değişik birinci fıkra: 29/11/1984 – KHK-243/27 md.) Uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezaları disiplin amirleri tarafından; kademe ilerlemesinin durdurulması cezası, memurun bağlı olduğu kurumdaki disiplin kurulunun kararı alındıktan sonra, atamaya yetkili amirler il disiplin kurullarının kararlarına dayanan hallerde Valiler tarafından verilir.

Devlet memurluğundan çıkarma cezası amirlerin bu yoldaki isteği üzerine, memurun bağlı bulunduğu kurumun yüksek disiplin kurulu kararı ile verilir. Disiplin kurulu ve yüksek disiplin kurulunun ayrı bir ceza tayinine yetkisi yoktur, cezayı kabul veya reddeder. Ret halinde atamaya yetkili amirler 15 gün içinde başka bir disiplin cezası vermekte serbesttirler. Özel kanunların disiplin cezası vermeye yetkili amir ve kurullarla ilgili hükümleri saklıdır." hükmüne yer verilmiştir.

Adalet Bakanlığı Disiplin Yönetmeliği'nin 9. maddesinin birinci fıkrasında; "Disiplin soruşturmasının yapılması ve karara bağlanmasında, ilgilinin disipline aykırı fiil veya hali işlediği anda görevli olduğu yerdeki disiplin amiri yetkilidir." hükmü yer almış, anılan yönetmelik eki cetvelde, denetimli serbestlik müdürlüklerinde, Adalet Komisyonlarınca atanan personelin 1. disiplin amiri olarak müdür yardımcısı, 2. disiplin amiri olarak müdür ve 3. disiplin amiri olarak ilgili Cumhuriyet savcısı belirlenmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinden; Devlet memurluğundan çıkarma cezasının amirlerin bu yoldaki isteği üzerine, memurun bağlı bulunduğu kurumun yüksek disiplin kurulu kararı ile verileceği ve cumhuriyet savcılarının Adalet Komisyonlarınca atanan personelin disiplin amiri olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Dosyanın incelenmesinden; Van Denetimli Serbestlik Müdürlüğünde infaz ve koruma memuru olarak görev yapan davacı hakkında, Van Cumhuriyet Başsavcısı tarafından yazılan ... tarih ve ... sayılı yazıda, davacının devlet memurluğundan çıkarma disiplin cezasıyla cezalandırılması yönünde teklifte bulunulduğu ve nihayetinde Yüksek Disiplin Kurulu tarafından bu teklif doğrultusunda karar verildiği anlaşılmakla dava konusu işlemde yetki yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla, uyuşmazlığın esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken, dava reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dava konusu işlemin yetki yönünden iptaline, dava konusu işlem sebebiyle davacının yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının dava tarihi olan 17/01/2020 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı idarece davacıya ödenmesine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.