Danıştay 13. Daire E.2016/3418 K.2022/4146

Dava konusu istem: Davacı tarafından, ... A.O.'nun (...) 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'u ihlâl ettiği iddiasıyla yapmış olduğu şikâyetin reddedilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Rekabet Kurulu (Kurul) kararının … İdare Mahkemesi’nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla iptal edilmesi üzerine, ...’nin İstanbul çıkışlı yurt içi ve yurt dışı hava yolu ile yolcu taşıma hatlarında rakip teşebbüs aleyhine dışlayıcı eylemlerde bulunarak hakim durumunu kötüye kullanıp kullanmadığının tespitine yönelik yürütülen soruşturma kapsamında, davacı şirketin dosyaya giriş talebiyle yapmış olduğu başvuruların reddine ilişkin … tarih ve … sayılı Kurul kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesi'nce verilen kararda, hukuk devleti ilkesinin gerçekleştirilmesi ve idarenin faaliyetlerini objektif esaslara göre ve güvenilir bir sistem içerisinde yürütmesinde etkili ve önemli araçlardan birinin "idarenin şeffaflığı ilkesi" olduğu, bu ilkeyi tamamlayan haklardan en önemlisinin de bilgi edinme hak ve özgürlüğü olduğu, bilgi edinme hakkının ilgililerin karar alma süreçlerine katılabilmelerine, denetim mekanizmalarının etkin bir şekilde işletilebilmesine ve hak arama özgürlüğünün etkili bir şekilde kullanılmasına olanak sağladığı,

bilgi edinme hakkına getirilecek sınırlamanın ticari işletmelerin sahip oldukları bilimsel veriler ile ekonomik ve mali durumlarını ve pazarlama tekniklerini kapsayan "ticari sır" niteliğindeki bilgilerin gizli tutulması ile sınırlı olduğu;

bu durumda, davalı idarece soruşturma dosyasında bulunan belgelerin ticari sır ve gizli kalması gereken bilgiler haricindeki uyuşmazlığa ilişkin dosya kapsamındaki belgelerin davacıya tebliğinin önüne geçilmesinin, hak arama özgürlüğü ve bilgi edinme hakkına engel olacağından, işlem dosyasındaki belgelerin ticarî sır içerikli olanları ile idarece gizli olduğu hukukî dayanakları gösterilmek suretiyle gerekçeli olarak belirtilenlerin ayıklanarak, davacının erişimine açılması gerekirken aksi yönde tesis olunan Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, dava konusu edilen işlemin kesin yürütülebilir işlem olmadığı, davacı hakkında herhangi bir isnat bulunmayan, savunma yahut açıklama yapmasını gerektirmeyen bir durumda dosyaya giriş talebinde bulunmasının ve bu talebinin reddine dair kararı dava konusu etmesinde menfaatinin bulunmadığı, davacının dava konusu Kurul kararına karşı bu davayı soruşturma süreci nihai Kurul kararıyla sonlandırıldıktan sonra açtığı, ceza tehdidi altında olmayan şikâyetçinin adil yargılanma hakkından söz edilemeyeceği, tamamlanmamış soruşturma sürecinden bilgi verilmesinin genel hükümlere de aykırı olacağı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, dava konusu işlemin kesin yürütülebilir nitelikte bir işlem olduğu, şikâyette bulunulan hususlar göz önüne alındığında hem dosyaya giriş talebi noktasında hem de bu talebin reddine dair işleme karşı dava açma hususunda menfaatlerinin bulunduğu, hak arama özgürlüğü ve bilgi edinme hakkı kapsamında dosyaya giriş taleplerinin reddedilmesinin hukuka aykırı olduğu, başvurunun soruşturma sürecinden sonra ancak sözlü savunma toplantısından önce yapıldığı ve sözlü savunma toplantısına etkin katılım açısından dosyaya giriş taleplerinin hukuki ve meşru olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.