Danıştay 13. Daire E.2019/153 K.2021/253

Dava konusu istem: … tarih ve … sayılı toplantıda alınan … sayılı Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (Kurul) kararının, davacı şirkete ait "… Tv" logosuyla yayın yapan televizyon kanalında 03/08/2015 tarihinde yayınlanan "…" isimli programda 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'un 8. maddesinin ikinci fıkrasının tekraren ihlâl edildiğinden bahisle, anılan Kanun'un 32. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca 213.105,00-TL idarî para cezası uygulanmasına ilişkin kısmının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; uyuşmazlık konusu dizinin 5. bölümünün çocuk ve gençlerin fiziksel, zihinsel ve ahlakî gelişimi açısından uygun zaman diliminde yayınlanıp yayınlanmadığı hususunun çözümü hukuk dışında özel/teknik bilgi gerektirdiğinden bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verildiği, bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen 08/08/2017 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "(...) Bu dizinin "+7 yaş", "olumsuz örnek oluşturabilecek davranışlar" akıllı işareti kullanılarak verildiği görülmektedir.

Dizide yer alan söz konusu görüntülerde dizideki karakterler arasında yaşanan ve cinsel çekim dürtüsünü ortaya çıkarak öğelerin, cinsellik içerdiği görülmektedir. Birbirini seven iki insanın cinsel yakınlaşması, erişkin nitelikte bir davranış örneğidir.

7 yaş ve üzeri ergenlik dönemi öncesindeki çocuklar, kendi gelişim düzeylerine uygun olmayan cinsel içerikteki televizyon programlarında aktarılan bu tarzdaki görüntüleri anlamayacakları gibi, yaşlarına uygun olmayan ve soyut olarak işlemleyemedikleri olumsuz bir uyaran ve bilgiyle karşılaşmış olacaklardır.

Henüz cinsellikle ilgili uygun rol model davranış geliştiremeyecekleri bu dönemde, yaşlarına uygun olmayan bu uyaranlarla karşılaşan çocukların, bu tarz görüntülere maruziyetleri uygun değildir. Bu maruziyet yeni uygunsuz davranış modellemelerinin öğrenilmesi ya da davranışların taklit edilmesi ile sonuçlanabilir.

Ergenlik dönemindekiler için, ülkemizde cinsel konuların ebeveynlerle paylaşımı ve doğru bilginin alınabilmesinin güçlüğü de gözönünde bulundurulduğunda söz konusu görüntüler merak ve benzer eylemleri deneyimleme arzusunda artışa neden olabilir. (...) kanaatine varılmıştır." ifadelerine yer verilerek, anılan dizide 6112 sayılı Kanun'un 8. maddesinin ikinci fıkrasında yer verilen ilkenin ihlâl edildiği yönünde teknik görüş bildirildiği, söz konusu raporun hükme esas alınabilecek niteliği haiz olduğu kanaatine varıldığı;

öte yandan, 13/12/2012 tarihli yayını nedeniyle 08/01/2013 tarih ve 2013/02 sayılı Kurul kararı gereği davacıya uygulanan uyarı yaptırımının kesinleştiği, bu durumda, söz konusu dizinin cinsel içerikli görüntülerinin çocuk ve genç izleyici kitlesinin ekran başında olduğu bir saatte ekrana getirildiği anlaşıldığından dava konusu işlemin idarî para cezası uygulanmasına ilişkin kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, uyuşmazlığa konu görüntülerin yayınlandığı saat 22:26:04'ten itibaren söz konusu yayın içeriğinin sadece 13 yaş ve üzeri çocuk ve gençler açısından sakınca içerip içermediğinin incelenmesi gerektiği, zira mevzuat gereği 13 yaş ve üzeri çocuk ve gençler açısından anılan görüntülerin saat 21:30'dan itibaren yayınlanabileceği, akıllı işaret kullanımına ilişkin ihlâl iddialarının bir başka davanın konusu olduğundan işbu davada değerlendirilemeyeceği, aksi takdirde aynı yayın içeriğinden dolayı iki defa yaptırım uygulanacağı, dava konusu Kurul kararının alındığı toplantıya katılmayan üyenin adı, soyadı ve katılmama nedenine karar metninde yer verilmemesinin işlemi şekil unsuru yönünden sakatladığı, eksik incelemeye dayalı olarak karar verildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, Bölge İdare Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.