Danıştay 13. Daire E.2019/1806 K.2022/46

Dava konusu istem: Dağıtıcı lisansı sahibi davacı şirketin (Eski Unvan: ... Akaryakıt Dağıtım Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.) bayisi ... 'a ait akaryakıt istasyonunda 11/12/2012 tarihinde yapılan denetimde, otomasyon sisteminin çalışmadığı, otomasyon sistemindeki arızanın giderilmediği ve Kurum'a aykırılıkların bildirilmediğinin tespit edildiğinden bahisle 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinin 4 numaralı alt bendi uyarınca davacıya 815.555,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesi'nce verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı şirketin bayisine ait akaryakıt istasyonunda 11/12/2012 tarihinde yapılan denetimde, istasyonda bulunan 1 numaralı tankın üzerinde "prob" olduğu ancak tankın otomasyon sisteminde görülmemesi nedeniyle otomasyon sisteminin arızalı olduğunun tespit edildiği, 01/11/2012-15/12/2012 tarihleri arası otomasyon bilgileri kontrol edildiğinde, sisteme sürekli olarak prob arızası kaydının düşüldüğü, tank dolum, dönem başı stok ve dönem sonu stok rakamlarında tutarsızlıklar olduğu ve mutabakat sağlanamadığı yönünde tespitlere ulaşıldığı,

söz konusu kayıtların, hem bayinin hem de davacı dağıtım şirketinin denetim tarihinden uzun süre önce arızadan haberdar olduğunu, fakat arızaya kayıtsız kalındığını gösterdiği, davalı idarenin denetim elemanlarının bildirimine kadar davacı şirketin arızayı gidermediği anlaşıldığından, bayisine ait akaryakıt istasyonundaki otomasyon sistemi arızasına uzun süre kayıtsız kaldığı ve arızayı gidermediği sabit olan davacı şirkete, 5015 sayıl Kanunu uyarınca 815.555,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, 7164 sayılı Kanun'un 33. maddesi ile değiştirilen 5015 sayılı Kanun'un 20. maddesinde yer alan ihtar müessesesinin lehe kanun hükmünde olduğu, davaya konu eylemin niteliği itibarıyla düzeltme imkânı olan fiillerden sayıldığı, akaryakıt dağıtım şirketlerinin bayilerindeki otomasyon sistemini bu piyasada faaliyet gösteren otomasyon firmalarından temin ettiği, yapılan sözleşme gereği şirketlerin bayilerden aldıkları verileri hem dağıtıcı şirkete hem de davalı idareye ilettiği, otomasyon sisteminde arıza olduğuna yönelik otomasyon şirketine veya davacı şirkete bayi tarafından herhangi bir bildirimde bulunulmadığı,

bayiler ya da otomasyon firmaları tarafından gerçekleştirilen eylemler nedeniyle dağıtıcı şirketlere ceza verilemeyeceği, şirketlerinin kamusal düzeni veya akaryakıt piyasasını bozan bir eyleminin bulunmadığı, otomasyon sisteminin mevzuata uygun şekilde kurulduğu ve verilerin davalı Kurum'a iletildiği, bayiye ait istasyonda gerekli kontrollerin yapılarak bayinin uyarıldığı, otomasyon verilerinin birbiriyle uyumlu olduğu,

bayi tarafından otomasyon sistemine fiziki olarak veya yazılıma yapılan müdahale nedeniyle ortaya çıkan aykırılıktan dağıtıcının haberinin olmayacağı ve dolayısıyla aykırılık bildiriminde bulunulamayacağı, kaçak akaryakıt satışına engel olmak ve akaryakıt piyasasını denetim altında tutmak görev ve sorumluluğunun davalı Kurum'a ait olduğu, dağıtıcı şirketin bayisine ait istasyona müdahale etme veya otomasyon sistemine bağlı olmaması nedeniyle yaptırım uygulama yetkisinin bulunmadığı, idarî para cezasının fahiş olduğu, ön araştırma ve soruşturma prosedürünün usûlüne uygun şekilde yapılmadığı, işlemin süresinde tesis edilmediği,

işlemin dayanağı olan Kanun hükmünün Anayasa'nın 2. ve 38. maddesine, suç ve cezanın şahsiliği ilkesine aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkimi'nin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.