Danıştay 13. Daire E.2020/1800 K.2022/1324

Dava konusu istem: Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü'nce 20/09/2018 tarihinde gerçekleştirilen Hakkari ili hudutlarında bulunan ER:...sayılı IV. Grup maden sahası ihalesinin iptaline ilişkin ...tarih ve ...sayılı davalı idare işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ....

İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; ihale yetkilisine gerekli gördüğü takdirde ihaleyi iptal etme hususunda tanınan yetkinin, ihale işlemlerinin sadece mevzuata uygunluğunu denetlemeye yönelik olmadığı, aynı zamanda ihale konusu işin özelliği, benzer işlere ilişkin diğer ihalelerin sonuçları, ihalede oluşan fiyatın piyasa şartlarına uygun olup olmadığı gibi hususları değerlendirmek suretiyle yerindelik denetimi yapan ihale yetkilisince idarenin menfaatinin korunması amacını da taşıdığı;

bu itibarla, hem hukuka uygunluk ve hem de yerindelik denetimi yapan ihale yetkilisi tarafından bu konuda alınan idari kararın yargısal denetiminin de özellik arz ettiği, başka bir anlatımla, maden sahalarına yönelik ihale mevzuatı ile ihale yetkilisine tanınan takdir yetkisinin ihaleyi iptal etme yönünde kullanılması hâlinde, bu yetkinin kamu yararına uygun şekilde kullanıldığının ispatı bakımından, ihale yetkilisince hukuken kesin delil niteliği taşıyan belgelere dayanılması gibi bir zorunluluk bulunmadığı,

bu nedenle ihalenin iptali işleminin idari davaya konu edilmesi hâlinde, davalı idarenin mahkemeye yapacağı açıklamalar ve sunduğu belgeler ile mahkemece re'sen yapılacak araştırma sonucunda elde edilen bulgular, işlemde kamu yararına aykırılık bulunmadığını ortaya koyar nitelikte ise işlemin sebep, konu ve amaç yönünden hukuka aykırılığından söz edilemeyeceği;

Uyuşmazlıkta, dava konusu işleme esas teşkil eden ER:...erişim numaralı maden sahası ihalesine 4 istekli tarafından teklif verildiği, üç isteklinin teklifinin geçerli olmasına rağmen ihale bedelinin yatırılmaması nedeniyle dördüncü teklif sahibi olan davacının 5.500.000,00-TL bedelle ruhsatı almaya hak kazandığı, anılan maden sahasına yönelik birinci teklif sahibi ile davacının teklifi arasında 3.100.000,00-TL fark bulunduğu,

bu durumda, kamu ihalelerine ilişkin iş ve işlemlerde, ihtiyaçların uygun şartlarla, zamanında karşılaması ve kaynaklarını verimli kullanması gerektiği yönündeki genel ilkeler göz önünde bulundurulduğunda, ihale yetkilisine tanınan yetkinin dava konusu maden sahası ihalesinin iptali yönünde kullanılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, ihalenin diğer isteklilerin teklifleri göz önünde bulundurularak iptalinde kamu yararı bulunduğuna ilişkin değerlendirmenin yerinde olmadığı, ihale bedelini yatırmayan diğer isteklilerin geçici teminatları irat kaydedileceğinden ihalenin kendi teklifleri üzerinden sonuçlandırılmasıyla ortaya çıkacak parasal farkın bu teminatlardan elde edilecek gelirle dengelenmiş olacağı, sunulan teklif miktarının ihale konusu saha için yerinde bir tutar olduğu, ihalenin mevzuatta ve ihale dokümanında belirtilen usule uygun olarak sonuçlandırılmasının kamu yararına daha uygun olacağı, dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, takdir yetkisi kapsamında kamu yararı gözetilerek tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.