Danıştay 13. Daire E.2021/5082 K.2022/325

Dava konusu istem: Samsun ili, 19 Mayıs ilçesi, … mahallesinde bulunan mülkiyeti Hazineye ait … ada, … parsel sayılı taşınmazın 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 45. maddesi uyarınca satışına ilişkin 07/07/2021 tarihli ihalenin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:.

İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; davacı tarafından, uyuşmazlığa konu taşınmazın zilyedi olduğu, ihalede rayiç bedelin fahiş olarak belirlendiği, yapılan tebligat ve ilanların ilgili mevzuat uyarınca gerçekleştirilmediği, taşınmazın başkasına satılmasının mağduriyetine yol açacağının ileri sürüldüğü, ancak dava konusu ihalenin idarece, ihalede açıklık ve rekabetin sağlanması ve kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması ilkeleri doğrultusunda, ilgili mevzuat uyarınca gerekli ilan ve tebligatlar yapılarak gerçekleştirildiği,

bir kamu malının satışından mümkün olduğunca yüksek gelir elde edilmesinin kamunun yararına olacağı, davaya konu taşınmazın açık teklif usulü ile yapılan ihale sonucu en yüksek teklifi veren kişiye ihale öncesi belirlenen muhammen bedelin üzerinde satıldığı, dava dilekçesinde ileri sürülen hususların dava konusu işlemin iptalini gerektirecek nitelikte olmadığı, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, uyuşmazlık konusu taşınmazın zilyedi olduğu, tebligat ve ilanların usulsüz olduğu, bedel tespiti için kullanılması uygun görülmeyen verilerin kullanılmama gerekçelerinin açıklanmadığı, ihale ilanının belediye ve muhtarlık ilan tahtalarına asılmadığı, kendisine yapılan tebligatın usulsüz olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından, dava konusu ihalenin hukuka uygun şekilde gerçekleştirildiği, ilanların usulüne uygun olduğu, ihalenin açıklık ve rekabet ilkelerine riayet edilerek yapıldığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

ESAS YÖNÜNDEN

MADDİ OLAY

Samsun ili, 19 Mayıs ilçesi, … mahallesinde bulunan mülkiyeti Hazineye ait … ada, … parsel sayılı taşınmazın 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 45. maddesi uyarınca satışının Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'nın … tarih ve … sayılı işlemiyle uygun bulunması üzerine 16/06/2021 ve 23/06/2021 tarihli 19 Mayıs gazetesinde ilan edilmesinin ardından gerçekleştirilen ihale, ihale komisyonunun 07/07/2021 tarihli kararıyla …'ın uhdesinde kalmıştır.

İhale öncesinde, davacıyla birlikte birçok kişi tarafından uyuşmazlık konusu taşınmazın satın alınmasına yönelik başvuruda bulunulmuştur.

Bakılan dava, taşınmazın zilyedi olduğunun belirten ve kendisine yönelik ihale bildiriminin usulsüz olduğunu, ayrıca bunun dışında da ihale sürecinde hukuka aykırılıklar olduğunu iddia eden davacı tarafından ihalenin iptali istemiyle açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 2. maddesinin 1. fıkrasında, "Bu Kanunun yürütülmesinde, ihtiyaçların en iyi şekilde, uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve ihalede açıklık ve rekabetin sağlanması esastır." kuralına yer verilmiştir.

11/02/2008 tarih ve 07019 sayılı Maliye Bakanlığı Milli Emlak Genel Müdürlüğü'nün 2008/3 sayılı Genelgesinde, "2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine göre satışa çıkarılan Hazine'ye ait taşınmazların ihale gün ve saati satın alma talebinde bulunanlara yazılı olarak bildirilmektedir. Bundan böyle, satın alma talebinde bulunanların yanı sıra taşınmazın varsa işgalcisine ve hissedarına da ihale gün ve saatinin bildirilmesi uygun görülmüştür." kuralına yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Aktarılan mevzuat hükümlerinden, idarenin ihaleyi yaparken 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nda yer alan ihalede açıklık, rekabetin sağlanması ve kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması ilkeleri uyarınca, ihale usul ve kurallarına göre ihaleyi gerçekleştirmek zorunda oldukları anlaşılmaktadır. Bu nedenle, ihalede açıklık ve yeterli rekabet ortamının sağlanamaması durumunda, ihalenin 2886 sayılı Kanun'da öngörülen ilke ve kurallara aykırı olacağı açıktır.

Maliye Bakanlığı Milli Emlak Genel Müdürlüğü'nün 2008/3 sayılı Genelgesi uyarınca Hazine'ye ait taşınmazların satışa çıkarılması hâlinde ilgili taşınmazları satın alma iradesini ortaya koyan kişilere ihale gün ve saatinin bildirilmesi gerekmekte olup, bu bildirimin ihalede açıklık ve rekabetin sağlanması bakımından önemli olduğu açıktır.

Dosyanın incelenmesinden, davacının idareye uyuşmazlık konusu taşınmazı satın alma iradesini içeren başvuruda bulunduğu ancak davalı idarenin ihale ilanını içeren yazısının davacı yerine mahalle muhtarı …'ya tebliğ edildiği görülmektedir.

Bu itibarla, ihale gün ve saatinin, satın alma talebinde bulunan davacıya usûlüne uygun şekilde bildirilmesi gerekirken, herhangi bir gerekçe gösterilmeden ve tebliğ evrakında davacıya tebliğ edilememe sebebi belirtilmeden ihaleye davet yazısının mahalle muhtarına tebliğ edildiği ve davacının katılımı olmaksızın ihalenin gerçekleştirildiği dikkate alındığında, 2886 sayılı Kanun'da öngörülen açıklık ve rekabet ilkelerine aykırı olarak gerçekleştirildiği anlaşılan dava konusu ihalede hukuka uygunluk, davanın reddi yolundaki Mahkeme kararında ise hukukî isabet bulunmamaktadır.