Danıştay 13. Daire E.2022/137 K.2025/2461

Dava konusu istem: Elektrik dağıtım lisansı sahibi davacı şirket tarafından, OG (orta gerilim) şebeke bağlantı modelini oluşturarak tedarik sürekliliği kayıt sistemini, ilgili mevzuatta belirtilen süre içerisinde ikmal edilmemesi suretiyle gerçekleşen mevzuata aykırılığın giderilmesi için Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun (Kurul) ... tarih ve ... sayılı kararıyla 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 16. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca yapılan ihtarda belirtilen süre içerisinde aykırılığın giderilmediğinden bahisle 718.013,00-TL idari para cezası verilmesine ve mevzuata aykırılığın 31/12/2019 tarihine kadar giderilmesi hususunda ihtar edilmesine ilişkin ... tarih ve ... Kurul kararının 7. maddesinin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...

İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacının OG şebeke bağlantı modelini oluşturarak tedarik sürekliliği kayıt sistemini oluşturması hususunda... tarih ve ... sayılı Kurul kararıyla ihtar edildiği, davacının söz konusu sistemi oluşturduğunu davalı idareye bildirmesi üzerine 24-27 Temmuz 2018 tarihleri arasında gerçekleştirilen denetimde, şirketin anılan sistemi kurduğunun tespit edilerek yükümlülüklerini kısmen de olsa yerine getirdiğinin, bununla birlikte yalnızca birkaç hususa yönelik gerekli verinin doğru olarak alınamadığı belirlenerek, nihai değerlendirmenin Denetim Dairesi Başkanlığına bırakıldığı,

zira davacının savunmasını yaptığı tarihte Yönetmelik çerçevesindeki yükümlülüklerini karşılama kapasitesinin farklı olabileceğinin vurgulanması karşısında tekrar denetim gerçekleştirilmeksizin idari para cezası verilmesinin ölçülülük ilkesiyle bağdaşmadığı anlaşıldığından dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, davacı şirketin ihtar edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Kurul kararının 23/10/2017 tarihinde tebliğ edildiği, davacıya verilen sürenin 180 günlük sürenin 21/04/2018 tarihinde sonra erdiği, 24-27 Temmuz 2018 tarihlerinde yapılan denetimde mevzuata aykırılığın giderilmediğinin tespit edildiği, amacı dağıtım sistemini etkileyen kesintileri kaydetmek olan bir sistemin kurulması, fakat kurulan sistemin eksik ya da hatalı kaydederek sağlıksız sonuç vermesinin sistemin kurulması olarak kabul edilemeyeceği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından, OG şebeke bağlantı modelinin oluşturularak tedarik sürekliliği kayıt sistemin kurulduğu, bu hususun davalı idareye bildirildiği, temyize konu kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur....

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'UN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

ESAS YÖNÜNDEN

MADDİ OLAY

Davacı şirketin, OG şebeke bağlantı modelini oluşturarak tedarik sürekliliği kayıt sistemini, ilgili mevzuatta belirtilen süre içerisinde ikmal etmediğinin tespit edildiğinden bahisle ... tarih ve ... sayılı Kurul kararıyla 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 16. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca mevzuata aykırılığın 180 (yüz seksen) gün içerisinde giderilmesi hususunda davacı şirkete ihtarda bulunulmuştur.

Sonrasında, verilen süre içerisinde mevzuata aykırılığın giderilmediğinden bahisle 718.013,00-TL idari para cezası verilmesine ve mevzuata aykırılığın 31/12/2019 tarihine kadar giderilmesi hususunda ihtar edilmesine ilişkin ... tarih ve ... Kurul kararı alınmış, kararın anılan yedinci maddesinin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun "Yaptırımlar ve yaptırımların uygulanmasında usul" başlıklı 16. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, "Kurul, piyasada faaliyet gösteren tüzel kişilere aşağıdaki yaptırım ve cezaları uygular: (...) b) Bu Kanun, ikincil mevzuat veya lisans hükümlerine, Kurul kararlarına ve talimatlara aykırı hareket edildiğinin saptanması hâlinde, aykırılığın niteliğine göre aykırılığın otuz gün içinde giderilmesi veya tekrarlanmaması ihtar edilir ve yapılan yazılı ihtara rağmen aykırı durumlarını devam ettiren veya tekrar edenlere beş yüz bin Türk Lirası idari para cezası verilir. (...)" kuralı yer almıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

6446 sayılı Kanun'un 16. maddesinde, elektrik piyasasında uygulanacak yaptırımlara ilişkin kurallara yer verilmiştir. Buna göre, "ikincil mevzuata" aykırı davranılması halinde, fiili gerçekleştiren kişinin, birinci fıkranın (b) bendine giren hallerde, aykırılığın niteliğine göre, "aykırılığın giderilmesi" ya da "aykırılığın tekrar edilmemesi" hususunda ihtar edileceği ve ihtara rağmen aykırılılığı "devam ettiren" ya da "tekrar edenlere" idari para cezası verileceği düzenlenmiştir.

Davacı şirketin, OG şebeke bağlantı modelini oluşturarak tedarik sürekliliği kayıt sistemini, ilgili mevzuatta belirtilen süre içerisinde ikmal etmediği tespit edildiğinden bahisle ihtar edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Kurul kararı, 23/10/2017 tarihinde davacıya tebliğ edilmiştir. Söz konusu ihtar kararının gereğinin yerine getirilmesi kapsamında OG şebeke bağlantı modeli ile tedarik sürekliliği kayıt sisteminin, Kurul kararının tebliğ tarihini izleyen 180 gün içerisinde kurulması, ayrıca bu sistemin doğru ve tam bilgi akışı sağlayabilecek şekilde işler hale getirilmesi gerekmektedir.

Davacı şirketin 13/04/2018 tarihli yazısıyla davalı idareye, OG şebeke bağlantı modeli ve tedarik sürekliliği kayıt sistemi ile ilgili mevzuatta belirtilen hususların yerine getirilerek tüm aykırılıkların giderildiğinin bildirilmesi üzerine, davalı idarece ... tarih ve ... sayılı Kurul kararının gereğinin uyuşmazlık konusu yükümlülük yönünden yerine getirilip getirilmediğinin tespiti amacıyla 24-27 Temmuz 2018 tarihlerinde yapılan denetimde, "-Üretilen Tablo l'de aynı şebeke unsuru (Tekil ID) altında farklı kullanıcıların ve hatalı verilerin olduğu, şebeke unsuru bilgisinde tekil kod dışında bilgilerin bulunduğu,

2018 yılından önceki geçmiş verilerin de düzeltilmesi gerektiği, şebeke unsurunun sadece ad olarak saha personeli tarafından girildiği, merkezdeki operatör tarafından şebeke unsurunun ŞBM'den seçildiği,

-Kesintinin nedenine ilişkin bilgiyi ve kesintinin sona erme tarih ve zamanı bilgisinin saha personelinin veri girişi ile uyumlu olduğu, ancak saniye bilgisinin Tablo 1'e aktarılmadığı,

-Bazı kesintiler için etkilenen kullanıcıların listesinin alınamadığı, TKSAYI ve TKSÜRE hesabında hataların olduğu, kesinti listesi ile hesaplanan göstergelerin uyuşmadığı, Yıllık eşik değeri aşan sürede ve/veya sayıda kesintiye maruz kalan kullanıcılara ilişkin tazminat raporunun hazır olmadığı,

-Yıllık eşik değeri aşan sürede ve/veya sayıda kesintiye maruz kalan kullanıcılara ilişkin raporda hatalar olduğu, farklı nedenli kayıtların da görüldüğü, kesinti listesi alınabilmesine karşın kesinti dışında kayıtların da bulunduğu,

-Bağlantı modeline bağlı abonelerin yaklaşık %80 oranında tamamlandığı, kalan % 20 için MBS-CBS eşleştirme çalışmasının devam ettiği, Şebeke modelinden etkilenen kullanıcıların tespit edilmediği kesintilerin olduğu, tespit edilmiştir.

Sonuç olarak 2018 yılı Temmuz ayı içerisinde yapılan incelemede şirketin yükümlülüklerini kısmen yerine getirdiği tespit edilmiş olup söz konusu yazılı savunmasını yaptığı (yazı 19/10/2018 tarihine aittir) tarihte Yönetmelik çerçevesindeki yükümlülüklerini karşılama kapasitesinin farklı olabileceği dolayısıyla da ilgili yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediğine ilişkin nihai değerlendirmenin Daire Başkanlığınız tarafından yapılmasının uygun olacağı düşünülmektedir. (...)" tespitlerine yer verilmiştir.

Bu durumda, davacı şirkete mevzuata aykırılığın giderilmesi için ...... tarih ve ... sayılı Kurul kararıyla verilen 180 günlük sürenin sonu olan 21/04/2018 tarihi sonrasında 24-27 Temmuz 2018 tarihlerinde yapılan denetimde, OG şebeke bağlantı modeli ve tedarik sürekliliği kayıt sisteminin gereklerine ilişkin eksikliklerin detaylı olarak belirtilmesi suretiyle davacı şirketçe söz konusu yükümlülüğün tam olarak yerine getirilmediğinin tespit edildiği, ayrıca davacı tarafından anılan tespitlerin aksinin ortaya koyulamadığı anlaşıldığından dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Öte yandan, İdare Mahkemesince yeniden bir denetim yapılmaksızın idari para cezası verilmesinin ölçülülük ilkesiyle bağdaşmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de mevzuata aykırılığın giderilmesi için verilen sürenin sonrasında yapılan denetimde aykırılığın tam olarak giderilmediğinin tespit edildiği, bu kapsamda ... tarih ve ... sayılı Kurul kararının yerine getirilip getirilmediği yönünden ikinci kez denetim yapılmasına gerek olmadığı anlaşılmaktadır.

Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.